બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગ બનશે ભવિષ્યનો સૌથી વધુ કમાણી કરી આપતો કોર્સ, જાણો સ્કોપ અને સેલેરી

બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગમાં એક્સપર્ટ્સની ભારે ડિમાન્ડ, જાણો કેટલું મળશે પેકેજ?

એન્જિનિયરિંગની દુનિયામાં છેલ્લા બે દાયકાથી કોમ્પ્યુટર સાયન્સ (CS) અને ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી (IT) નો દબદબો રહ્યો છે. પરંતુ જેમ જેમ સમય બદલાઈ રહ્યો છે, તેમ કોડિંગની દુનિયામાં કોમ્પિટિશન અને સેચ્યુરેશન (સ્થિરતા) વધી રહી છે. એવામાં જે વિદ્યાર્થીઓ કંઈક નવું કરવા માંગે છે અને ભવિષ્યની ટેકનોલોજી પર પકડ બનાવવા માંગે છે, તેમના માટે બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગ (Blockchain Engineering) એક ગેમ-ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે.

આજના સમયમાં ડેટાની સુરક્ષા અને પારદર્શિતા સૌથી મોટો પડકાર છે, અને બ્લોકચેન જ તેનો ઉકેલ છે. આ જ કારણ છે કે કંપનીઓ હવે માત્ર સામાન્ય કોડર્સ નહીં, પરંતુ એવા એક્સપર્ટ્સ શોધી રહી છે જે ડિસેન્ટ્રલાઈઝ્ડ સિસ્ટમને સમજી શકે અને ડિઝાઇન કરી શકે.

શું છે બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગ?

બ્લોકચેન એ એક ડિજિટલ લેજર (ચોપડો) ટેકનોલોજી છે જેમાં ડેટાને સુરક્ષિત, પારદર્શક અને બદલી ન શકાય તે રીતે સ્ટોર કરવામાં આવે છે. બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગમાં વિદ્યાર્થીઓને આ ડિજિટલ લેજર સિસ્ટમ વિકસાવવી, સુરક્ષિત કરવી અને સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ્સ (Smart Contracts) ડિઝાઇન કરવાનું શીખવવામાં આવે છે.

આ કોર્સમાં શું ભણાવવામાં આવે છે?

જો તમે બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગ પસંદ કરો છો, તો તમારો સિલેબસ પરંપરાગત CS કરતા ઘણો અલગ અને એડવાન્સ હશે. તેમાં મુખ્યત્વે નીચેના વિષયો ભણાવવામાં આવે છે:

‘ઇન્ટરનેટ એક્ટિવિઝમ માત્ર મનોરંજન ન બનવું જોઈએ’: CBSE કૌભાંડનો પર્દાફાશ કરનાર સાર્થક સિદ્ધાંતનું નિવેદન

ન્યાયતંત્રમાં ડિજિટલ યુગનો પ્રારંભ: સુપ્રીમ કોર્ટે અદાલતોમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સને આપી મંજૂરી

• ક્રિપ્ટોગ્રાફી (Cryptography): ડેટાને એન્ક્રિપ્ટ અને ડિક્રિપ્ટ કરવાની કળા, જેથી તેને હેક ન કરી શકાય.

• ડિસેન્ટ્રલાઈઝ્ડ એપ્સ (DApps): એવી એપ્સ બનાવવી જે કોઈ એક સર્વર પર નહીં પરંતુ આખા નેટવર્ક પર ચાલતી હોય.

• સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ: ડિજિટલ એગ્રીમેન્ટ જે શરતો પૂરી થવા પર આપમેળે એક્ઝિક્યુટ થઈ જાય છે.

• Web3 આર્કિટેક્ચર: ઇન્ટરનેટની ત્રીજી પેઢી, જ્યાં યુઝરનો પોતાના ડેટા પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણ હોય છે.

• ડેટા સ્ટ્રક્ચર અને એલ્ગોરિધમ: બ્લોકચેનનો પાયો મજબૂત કરવા માટે કોડિંગ અને લોજિક.

ભારતની મુખ્ય સંસ્થાઓ (Top Institutes)

ભારતમાં હાલમાં ઘણી સંસ્થાઓમાં BTech દરમિયાન જ ‘બ્લોકચેન’ ને એક સ્પેશિયલાઈઝેશન તરીકે સામેલ કરવામાં આવ્યું છે. જ્યારે કેટલીક પ્રીમિયમ સંસ્થાઓ તેના માટે સર્ટિફિકેટ અને ડિપ્લોમા પ્રોગ્રામ ચલાવે છે:

• IIT કાનપુર: બ્લોકચેન ટેકનોલોજી પર વિશેષ ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામ અને રિસર્ચ સુવિધાઓ પૂરી પાડે છે.

• IIT દિલ્હી અને IIT પટના: આ સંસ્થાઓમાં બ્લોકચેન અને ક્રિપ્ટોગ્રાફી પર શોર્ટ-ટર્મ અને સ્પેશિયલાઈઝ્ડ કોર્સ ઉપલબ્ધ છે.

• NIT જલંધર: અહીં બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગમાં સ્પેશિયલાઈઝેશન કોર્સ ઓફર કરવામાં આવે છે.

• IIIT હૈદરાબાદ: બ્લોકચેન પર એડવાન્સ કોર્સ અને રિસર્ચ માટે આ દેશની શ્રેષ્ઠ સંસ્થાઓમાંની એક છે.

બ્લોકચેન એન્જિનિયર્સની ડિમાન્ડ કેમ વધી રહી છે?

બ્લોકચેનનો ઉપયોગ હવે માત્ર ‘બિટકોઈન’ કે ‘ક્રિપ્ટોકરન્સી’ પૂરતો મર્યાદિત નથી રહ્યો. તેની ઉપયોગિતા અનેક ક્ષેત્રોમાં ફેલાઈ ચુકી છે:

• બેંકિંગ અને ફાયનાન્સ: સુરક્ષિત વ્યવહાર અને ફ્રોડ રોકવા માટે.

• સપ્લાય ચેઈન: માલના સોર્સિંગથી લઈને ડિલિવરી સુધીના રિયલ-ટાઇમ ટ્રેકિંગ માટે.

• હેલ્થટેક: દર્દીઓના મેડિકલ રેકોર્ડ સુરક્ષિત રાખવા માટે.

• સાયબર સિક્યુરિટી: ડેટાને હેકિંગથી બચાવવા માટે દુનિયાનું સૌથી મજબૂત કવચ.

સેલેરી પેકેજ: કેટલા રૂપિયા મળશે?

બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગની સૌથી આકર્ષક બાબત તેની સેલેરી છે. આ ક્ષેત્રમાં એક્સપર્ટ્સની અછત અને ડિમાન્ડ ઘણી વધારે હોવાથી કંપનીઓ તગડું પેકેજ આપવા તૈયાર હોય છે.

નિષ્કર્ષ: શું તમારે આ કોર્સ કરવો જોઈએ?

જો તમારી ગણિત અને લોજિક પર પકડ સારી છે અને તમે ભવિષ્યની ‘Web3’ ની દુનિયાનો ભાગ બનવા માંગો છો, તો બ્લોકચેન એન્જિનિયરિંગ એક શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. તે માત્ર તમને કરિયરની સુરક્ષા જ નથી આપતું પણ તમને એવા પ્રોફેશનલ્સની યાદીમાં ઉભા કરી દે છે જેઓ આવનારા સમયની ઇન્ટરનેટ અર્થવ્યવસ્થાને નિયંત્રિત કરશે.