ભાજપ વિરુદ્ધ વિપક્ષ: ૭૦ કરોડ મહિલાઓ સાથે દગો કે પ્રક્રિયાની ભૂલ? વાંચો બંને પક્ષોની ધારદાર દલીલો.
ભારતીય રાજકારણમાં શુક્રવારની સાંજ એક એવી ઘટનાની સાક્ષી બની જેણે સત્તાધારી પક્ષ અને વિપક્ષ વચ્ચેની ખાઈને વધુ ઊંડી કરી દીધી છે. લોકસભામાં મહિલા અનામત સંબંધિત ૧૩૧મા બંધારણીય સુધારા બિલ પર થયેલું મતદાન માત્ર આંકડાની રમત નહોતું, પરંતુ મહિલા સશક્તિકરણના નામે ખેલાયેલું એક મોટું રાજકીય યુદ્ધ હતું. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની વિનંતી છતાં, બિલ જરૂરી બે-તૃતીયાંશ બહુમતી મેળવવામાં નિષ્ફળ રહ્યું છે.
૧. સંસદીય મતદાનના આંકડા અને સરકારને લાગેલો આંચકો
૧૮ એપ્રિલ ૨૦૨૬ ના રોજ સમગ્ર દેશમાં ચર્ચા છે કે છેલ્લા ઘણા વર્ષોમાં આ પ્રથમ પ્રસંગ છે જ્યારે એનડીએ સરકાર કોઈ મહત્વપૂર્ણ બિલ પસાર કરાવવામાં નિષ્ફળ રહી હોય. મતદાન દરમિયાન કુલ ૫૨૮ મતો પડ્યા હતા, જેમાંથી ૨૯૮ મતો બિલની તરફેણમાં હતા, જ્યારે ૨૩૦ મતો વિરોધમાં પડ્યા હતા. બંધારણીય સુધારા માટે જરૂરી વિશેષ બહુમતી (બે-તૃતીયાંશ) ન હોવાને કારણે ૨૯૮ મતો હોવા છતાં બિલ પસાર થઈ શક્યું નહીં. આ પરિણામ બાદ સરકારે સીમાંકન સંબંધિત અન્ય દરખાસ્તો પર હાલ પૂરતી રોક લગાવી દીધી છે.
૨. ભાજપના નેતાઓનો પ્રહાર: “મહિલાઓ સાથે દગો”
બિલની નિષ્ફળતા બાદ ભાજપના દિગ્ગજ નેતાઓએ વિપક્ષ પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે.
-
નીતિન ગડકરી: તેમણે આ દિવસને લોકશાહી માટે “દુર્ભાગ્યપૂર્ણ” ગણાવ્યો અને કહ્યું કે વિપક્ષે મહિલાઓને શક્તિશાળી બનાવવાની તક ગુમાવી દીધી છે.
-
ગૃહમંત્રી: તેમણે આને દેશની ૭૦ કરોડ મહિલાઓ સાથેનો દગો ગણાવ્યો છે. તેમણે પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો કે જ્યારે અડધી વસ્તીના ગૌરવનું અપમાન થયું હોય ત્યારે કોઈ ઉજવણી કેવી રીતે કરી શકે?
-
જેપી નડ્ડા: ભાજપના પૂર્વ પ્રમુખે આ ઘટનાને “કાળો પ્રકરણ” ગણાવી ભવિષ્યમાં જનતા વિપક્ષને સબક શીખવશે તેવી ચેતવણી આપી છે.
૩. વિપક્ષનો પલટવાર: “સરકાર પોતાની ભૂલ છુપાવી રહી છે”
બીજી તરફ, વિપક્ષી નેતાઓએ સરકારના આક્ષેપોને પાયાવિહોણા ગણાવ્યા છે. કોંગ્રેસના સાંસદ કાર્તિ ચિદમ્બરમે સ્પષ્ટ કર્યું કે તેઓ ૨૦૨૩ ના મહિલા અનામત બિલને ટેકો આપે છે, પરંતુ જે બિલ લાવવામાં આવ્યું હતું તે વાસ્તવમાં મહિલા અનામતના ઓઠા હેઠળ સીમાંકનનો એજન્ડા હતો. સમાજવાદી પાર્ટીના સાંસદ ડિમ્પલ યાદવે જણાવ્યું હતું કે, “બંધારણીય પ્રક્રિયા મુજબ પહેલા વસ્તી ગણતરી અને પછી સીમાંકન થવું જોઈએ. સરકારે પ્રક્રિયાનું ઉલ્લંઘન કર્યું અને હવે વિપક્ષ પર દોષારોપણ કરી રહી છે.” ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવત અને કિરેન રિજિજુ જેવા મંત્રીઓએ વિપક્ષ પર “પાપ” કરવાનો આરોપ લગાવતા સંસદનું વાતાવરણ વધુ ગરમાયું છે.
૧૮ એપ્રિલ ૨૦૨૬ ના રોજ સર્જાયેલી આ સ્થિતિ દર્શાવે છે કે આગામી સમયમાં મહિલા અનામતનો મુદ્દો રસ્તા પરના આંદોલનો અને ચૂંટણી મેદાનોમાં મુખ્ય હથિયાર બનશે. સત્તાપક્ષ આને વિપક્ષની નકારાત્મકતા ગણાવી રહ્યો છે, જ્યારે વિપક્ષ આને સરકારની અણઘડ પ્રક્રિયાની હાર માની રહ્યો છે.
