સાવધાન! ઓનલાઇન કૂકીઝ સ્વીકારતા પહેલાં જાણી લો આ મહત્વની વાત, લીક થઈ શકે છે તમારી ખાનગી માહિતી
આજકાલ જ્યારે પણ આપણે ઈન્ટરનેટ પર કોઈ વેબસાઈટ ખોલીએ છીએ, ત્યારે સૌથી પહેલા સ્ક્રીન પર ‘Accept All Cookies’ નો એક પોપ-અપ સામે આવી જાય છે. ઘણા લોકો વારંવાર આવતી આ ઝંઝટથી બચવા અને ઝડપથી કામ પૂરું કરવા માટે વાંચ્યા વગર જ ‘Accept All’ પર ક્લિક કરી દે છે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે તમારું આ એક અજાણ્યું ક્લિક તમારી ઓનલાઈન પ્રાઈવસી (ગોપનીયતા) ને જોખમમાં મૂકી શકે છે?
દરેક કૂકી (Cookie) નુકસાનકારક નથી હોતી, પરંતુ સમજ્યા વગર બધાને મંજૂરી આપવી પણ યોગ્ય નથી. ચાલો સરળ ભાષામાં સમજીએ કે આ કૂકીઝ શું છે, તે કેવી રીતે કામ કરે છે અને તેનાથી જોડાયેલી સાવચેતીઓ કઈ છે.
આખરે શું હોય છે આ Cookies?
જ્યારે તમે કોઈ વેબસાઇટ પર જાઓ છો, ત્યારે તે વેબસાઇટ તમારા બ્રાઉઝરમાં ટેક્સ્ટ ફાઇલોનો એક નાનો ટુકડો સેવ કરે છે, જેને ‘Cookie’ કહેવામાં આવે છે.
તેમનું મુખ્ય કામ તમારી પસંદગીઓને યાદ રાખવાનું છે—જેમ કે તમારી પસંદગીની ભાષા, તમે શોપિંગ કાર્ટમાં શું સામાન રાખ્યો હતો, અથવા તમારું લોગિન સ્ટેટસ. આનાથી જ્યારે તમે ફરીથી તે વેબસાઇટ પર જાઓ છો, ત્યારે તમારે બધું ફરીથી સેટ કરવું પડતું નથી અને તમારો અનુભવ વધુ સારો બને છે.
મુખ્યત્વે 4 પ્રકારની હોય છે Cookies:
જરૂરી (Essential) Cookies: આ વેબસાઇટના મૂળભૂત કામકાજ અને સુરક્ષા માટે સૌથી જરૂરી છે. આના વગર વેબસાઇટ યોગ્ય રીતે કામ કરી શકતી નથી.
ફંક્શનલ (Functional) Cookies: આ તમારી પસંદગીની ભાષા, પ્રાદેશિક સેટિંગ્સ અને લોગિન વિગતો યાદ રાખવામાં મદદ કરે છે.
એનાલિટિક્સ (Analytics) Cookies: આ વેબસાઇટના માલિકને એ સમજવામાં મદદ કરે છે કે યુઝર્સ તેમની સાઇટનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરી રહ્યા છે, કયા પેજ સૌથી વધુ જોવામાં આવી રહ્યા છે વગેરે.
જાહેરાત (Advertising/Tracking) Cookies: આ સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે. આ વિવિધ સાઇટ્સ પર તમારી ઇન્ટરનેટ પ્રવૃત્તિને ટ્રેક કરે છે જેથી તમારી પસંદગી અને રુચિ મુજબ તમને જાહેરાતો (Ads) બતાવી શકાય.
‘Accept All’ દબાવવાથી શું નુકસાન થઈ શકે?
જો તમે વિચાર્યા વગર તમામ કૂકીઝ સ્વીકારો છો, તો તમે જાહેરાત અને ટ્રેકિંગ કૂકીઝને પણ મંજૂરી આપો છો. આનો અર્થ એ થાય છે કે:
તમારી બ્રાઉઝિંગ આદતો (તમે શું સર્ચ કરો છો, તમને શેમાં રસ છે) પર નજર રાખવામાં આવે છે.
ડેટા બ્રોકર્સ તમારી ડિજિટલ પ્રોફાઇલ તૈયાર કરી શકે છે.
તમને ઇન્ટરનેટ પર દરેક જગ્યાએ તે જ વસ્તુ સાથે જોડાયેલી જાહેરાતો દેખાવા લાગે છે જે તમે ક્યારેય સર્ચ કરી હતી.
તમારી ઓનલાઈન પ્રાઈવસીને સુરક્ષિત રાખવાના 3 સરળ ઉપાયો
‘Customize’ અથવા ‘Manage Preferences’ પસંદ કરો: જ્યારે પણ કોઈ સાઈટ પર પોપ-અપ આવે, ત્યારે સીધા ‘Accept All’ દબાવવાને બદલે ‘Manage Preferences’ પર ક્લિક કરો. ત્યાં તમે માત્ર Essential (જરૂરી) Cookies ને ઓન રાખીને બાકીની Advertising અને Analytics Cookies ને ઓફ કરી શકો છો.
બ્રાઉઝર સેટિંગ્સમાં થર્ડ-પાર્ટી Cookies બ્લોક કરો: તમારા બ્રાઉઝર (Chrome, Firefox, Safari) ની પ્રાઈવસી સેટિંગ્સમાં જાઓ અને થર્ડ-પાર્ટી ટ્રેકિંગ કૂકીઝને બ્લોક કરવાનો વિકલ્પ ચાલુ કરો.
સમય-સમય પર કૂકીઝ ડિલીટ કરો: તમારા બ્રાઉઝરની હિસ્ટ્રી અને કૂકીઝને સમય-સમય પર સાફ કરતા રહો. (નોંધ: આવું કરવાથી તમારે કેટલીક વેબસાઇટ્સ પર ફરીથી લોગિન કરવું પડી શકે છે.)
કૂકીઝ પોતાની જાતમાં કોઈ વાયરસ કે ખરાબ વસ્તુ નથી; તે ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ સરળ અને અનુકૂળ બનાવે છે. પરંતુ બધું આંખ બંધ કરીને સ્વીકારી લેવું તમારી ગોપનીયતા (Privacy) માટે યોગ્ય નથી. આગામી વખતે જ્યારે પણ કોઈ પોપ-અપ દેખાય, તો બે સેકન્ડ રોકાઓ અને માત્ર જરૂરી વસ્તુઓની જ મંજૂરી આપો!
