શું CBSE વિદ્યાર્થીઓની પરીક્ષા લઈ રહ્યું છે? રી-વેલ્યુએશન પોર્ટલ બંધ થતા વિદ્યાર્થીઓ પરેશાન!
ભારતીય શિક્ષણ જગતમાં કેન્દ્રીય માધ્યમિક શિક્ષણ બોર્ડ (CBSE) નું નામ અત્યંત મહત્વનું છે. લાખો વિદ્યાર્થીઓનું ભવિષ્ય આ બોર્ડના નિર્ણયો પર નિર્ભર હોય છે. પરંતુ, તાજેતરના સમયમાં સીબીએસઈની આંતરિક વ્યવસ્થા અને ટેકનિકલ ખામીઓએ વિદ્યાર્થીઓ તેમજ વાલીઓને ભારે માનસિક તણાવમાં મૂકી દીધા છે. બોર્ડ દ્વારા સતત સુધારાના દાવાઓ કરવામાં આવે છે, પરંતુ વાસ્તવિકતા કંઈક અલગ જ છે. તાજો મામલો ધોરણ 12 ની ઉત્તરવહીઓના ‘રી-વેલ્યુએશન’ (પુનઃમૂલ્યાંકન) પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલો છે, જેણે ફરી એકવાર બોર્ડની કામગીરી પર સવાલો ઉભા કર્યા છે.
1 જૂનનો વાયદો અને ટેકનિકલ નિષ્ફળતા
સીબીએસઈએ વિદ્યાર્થીઓને ખાતરી આપી હતી કે 1 જૂનથી ધોરણ 12 ની કોપીના રી-વેલ્યુએશન માટેનું ઓનલાઇન પોર્ટલ શરૂ કરી દેવામાં આવશે. બોર્ડનો દાવો હતો કે આ વખતે સિસ્ટમને સંપૂર્ણપણે દુરસ્ત કરવામાં આવી છે જેથી વિદ્યાર્થીઓને કોઈ મુશ્કેલી ન પડે. પરંતુ 1 જૂનની બપોર સુધીનો સમય વીતી ગયા છતાં પોર્ટલ ‘મેન્ટનન્સ મોડ’માં જ દેખાઈ રહ્યું હતું.
આ એક નાની ટેકનિકલ ખામી નથી, પરંતુ હજારો વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્ય સાથે જોડાયેલો પ્રશ્ન છે. જે વિદ્યાર્થીઓને તેમના ગુણ વધવાની આશા છે, તેઓ પોર્ટલ ખુલવાની રાહ જોઈને બેઠા છે, પણ બોર્ડની ટેકનિકલ ટીમ આટલી મહત્વની તારીખે પણ સિસ્ટમ ચાલુ કરવામાં નિષ્ફળ રહી છે. આ લથડતી વ્યવસ્થાને કારણે વાલીઓમાં રોષની લાગણી જોવા મળી રહી છે.
પહેલા 29 જૂન, પછી 1 જૂન: અસમંજસનો માહોલ
સીબીએસઈની અસ્થિર નીતિઓનું આ એક ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. અગાઉ આ પ્રક્રિયા 29 જૂનથી શરૂ થવાની હતી. ત્યારબાદ સ્કેન કરેલી ઉત્તરવહીઓના વિવાદ પછી, કેન્દ્રીય મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને હસ્તક્ષેપ કર્યો અને પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવવાની જાહેરાત કરી. આ ફેરફાર પછી સીબીએસઈએ નવું જાહેરનામું બહાર પાડીને 1 જૂનથી પોર્ટલ શરૂ કરવાની ખાતરી આપી હતી. પરંતુ જ્યારે નક્કી કરેલી તારીખે જ પોર્ટલ કામ ન કરે, ત્યારે વિદ્યાર્થીઓનો બોર્ડ પરથી વિશ્વાસ ઉઠી જવો સ્વાભાવિક છે.
ભૂતકાળની ભૂલો: શું સીબીએસઈએ કંઈ શીખ્યું?
આ પહેલીવાર નથી કે સીબીએસઈનું પોર્ટલ ઠપ્પ થયું હોય. 19 મેના રોજ જ્યારે સ્કેન કરેલી કોપી મેળવવા માટેનું પોર્ટલ શરૂ થયું હતું, ત્યારે પણ વિદ્યાર્થીઓને અનેક સમસ્યાઓનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. 22 મે સુધીની મુદત હતી, પરંતુ પોર્ટલ પહેલા દિવસે આખો દિવસ બંધ રહ્યું હતું. ત્યારબાદ તારીખો વધારવી પડી, તેમ છતાં પણ વિદ્યાર્થીઓને പേમેન્ટમાં સમસ્યા, કોપીમાં ફેરફાર, ઝાંખી કોપી અથવા તો કોપી ગાયબ હોવા જેવી ગંભીર ફરિયાદો સામે આવી હતી.
જ્યારે વિદ્યાર્થીઓ મહેનત કરીને પરીક્ષા આપે છે અને ત્યારબાદ આવી ટેકનિકલ અવ્યવસ્થાઓનો સામનો કરે છે, ત્યારે તેમની માનસિક સ્થિતિ પર તેની મોટી અસર પડે છે. સીબીએસઈ દ્વારા આ વખતે ‘ઓન સ્ક્રીન માર્કિંગ’ (OSM) ની પદ્ધતિ અપનાવવામાં આવી છે, પરંતુ સિસ્ટમનું ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર હજુ પણ વિદ્યાર્થીઓનો લોડ ઝીલવા માટે સક્ષમ નથી.
આંકડા શું કહે છે? એક મોટો પડકાર
સીબીએસઈના પોતાના જ આંકડાઓ આ ગંભીરતાને સ્પષ્ટ કરે છે. 26 મે સુધીમાં, સ્કેન કરેલી ઉત્તરવહીઓ માટે 4,04,319 વિદ્યાર્થીઓએ અરજી કરી હતી. આ વિદ્યાર્થીઓએ કુલ 11,31,961 ઉત્તરવહીઓની માંગ કરી હતી. બોર્ડે ડિજિટલી રીતે 8,98,214 ઉત્તરવહીઓ ઉપલબ્ધ કરાવી હોવાનો દાવો કર્યો છે. આટલી મોટી સંખ્યામાં જ્યારે વિદ્યાર્થીઓ પ્રક્રિયામાં જોડાયેલા હોય, ત્યારે ટેકનિકલ ખામીઓનું પ્રમાણ પણ એટલું જ ગંભીર બની જાય છે.

