‘યા તો જંતર-મંતર આવો અથવા સામાન્ય જગ્યાએ મળો’: કોકરોચ જનતા પાર્ટીની સરકાર સમક્ષ મોટી શરત
ભારતીય રાજકારણમાં હાલમાં યુવા આંદોલનો અને વિરોધ પ્રદર્શનોએ કેન્દ્રસ્થાન મેળવ્યું છે. તાજેતરમાં પરીક્ષાઓમાં કથિત અનિયમિતતાઓને લઈને દેશના યુવાનો અને વિવિધ સંગઠનો રસ્તા પર ઉતર્યા છે. આ દરમિયાન ‘કોકરોચ જનતા પાર્ટી’ (CJP) અને કેન્દ્ર સરકાર વચ્ચે ચાલી રહેલા વિવાદમાં એક નવો વળાંક આવ્યો છે. સંગઠન અને સરકાર વચ્ચે સોમવારે પ્રથમવાર બેઠક યોજાયા બાદ, હવે સીજેપીએ સરકાર સમક્ષ વાતચીત માટે એક સ્પષ્ટ શરત મૂકી દીધી છે કે તેઓ કોઈ નેતાના ઘેર કે ઓફિસમાં બેઠક કરવા માટે નહીં જાય.
સીજેપીની સ્પષ્ટ શરત: “અમે નેતાઓના ઘર કે ઓફિસ નહીં જઈએ”
બુધવારે કોકરોચ જનતા પાર્ટીના પ્રવક્તા સૌરવ દાસે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું કે તેમનું સંગઠન સરકારના પ્રસ્તાવ પર વાતચીત કરવા માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે. તેમણે આક્ષેપ કર્યો કે અગાઉ સરકારે એવું ખોટું નિવેદન આપ્યું હતું કે સીજેપી પોતે જ વાતચીત કરવા માંગતી નથી, પરંતુ હવે સરકારે ખુદ વાતચીત માટે તૈયારી દર્શાવી છે.
જો કે, વાતચીતના સ્થળને લઈને સીજેપીએ પોતાની શરતો મૂકી છે. પ્રવક્તાએ જણાવ્યું હતું કે, “અમે કોઈપણ નેતાના દફતર કે ઘર પર મીટિંગ કરવા માટે નહીં જઈએ. કાં તો સંબંધિત નેતાઓએ જાતે જંતર-મંતર પર આવવું પડશે અથવા તો કોઈ તટસ્થ અને સામાન્ય જગ્યાએ, જેમ કે ‘કંસ્ટીટ્યુશન ક્લબ’ ખાતે બેઠક યોજાઈ શકે છે.” તેમણે ઉમેર્યું કે આજે સવારે પણ દિલ્હી પોલીસના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ તેમને સરકારની વાતચીતની ઈચ્છા અંગે જણાવ્યું હતું, પરંતુ તેમનો રૂખ સ્પષ્ટ છે કે તેઓ મંત્રણા માટે નેતાઓના નિવાસસ્થાને નહીં જાય.
“સરકારે આંદોલનના પહેલા જ દિવસે વાતચીત કરવી જોઈતી હતી”
સૌરવ દાસે સરકારની કામગીરી પર સવાલ ઉઠાવતા કહ્યું કે સરકારે આટલા દિવસો રાહ જોવડાવવાને બદલે વિરોધ પ્રદર્શનના પહેલા જ દિવસે યુવાનો સાથે વાતચીત કરી લેવી જોઈતી હતી. તેમણે કહ્યું કે, “અમે બધા જ શિક્ષિત અને સમજદાર લોકો છીએ, અને અમે સારી રીતે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ સમસ્યાનો ઉકેલ માત્ર વાતચીત અને સંવાદના માધ્યમથી જ આવી શકે છે.”
તેમણે એ વાત પર પણ ભાર મૂક્યો કે જો સરકારે શરૂઆતથી જ સંવેદનશીલતા દાખવვი હોત, તો આ સ્થિતિ ન સર્જાઈ હોત. તેમ છતાં, લોકતાંત્રિક પ્રક્રિયામાં વિશ્વાસ રાખીને તેમનું સંગઠન રચનાત્મક વાતચીત માટે હંમેશાં તૈયાર રહ્યું છે.
સોમવારે જેપી નડાના આવાસ પર થઈ હતી પ્રથમ બેઠક
કેન્દ્ર સરકાર અને કોકરોચ જનતા પાર્ટી વચ્ચે સોમવારે પહેલીવાર સીધો સંવાદ થયો હતો. કેન્દ્રીય મંત્રી જેપી નડાએ CJPના પ્રતિનિધિ મંડળ સાથે તેમના અધિકૃત આવાસ પર મુલાકાત કરી હતી. આ બેઠક લગભગ બે કલાક સુધી ચાલી હતી, જેમાં સીજેપી તરફથી આશુતોષ રાંકા અને સૌરવ દાસે મંત્રી સાથે વિસ્તૃત ચર્ચા કરી હતી.
પ્રદર્શનકારીઓએ કેન્દ્રીય મંત્રીને પોતાની માંગણીઓનું એક વિસ્તૃત આવેદનપત્ર સુપરિપોર્ટેડ રીતે સોંપ્યું હતું. આ માંગણીઓમાં મુખ્ય રૂપે પરીક્ષાઓમાં થયેલી કથિત ગેરરીતિઓ અને પેપર લીક મામલાની જવાબદારી સ્વીકારીને કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગ સામેલ છે. બેઠક બાદ આશુતોષ રાંકાએ પીટીઆઈ સાથે વાત કરતા જણાવ્યું હતું કે તેમને માત્ર એટલું જ આશ્વાસન મળ્યું છે કે જેપી નડા આ મામલે શીર્ષ નેતૃત્વ સાથે ચર્ચા કરશે અને ટૂંક સમયમાં તેના પરિણામોથી અવગત કરાવશે.
સરકાર તરફથી શું કહેવામાં આવ્યું?
સરકાર અને સીજેપી વચ્ચેની આ બેઠક એવા દિવસે થઈ જ્યારે દિલ્હી પોલીસે પ્રદર્શનકારીઓને સંસદ તરફ માર્ચ કરતા રોકવા માટે ભારે બળપ્રયોગ કર્યો હતો, જેમાં લાઠીચાર્જ અને ટીયર ગેસના ગોળા છોડવામાં આવ્યા હતા. આ ઘટના પછી રાજકીય ગરમાવો વધી ગયો હતો.
કેન્દ્રીય મંત્રી જેપી નડાએ એક નિવેદનમાં જણાવ્યું કે તેમના દ્વારા પ્રસ્તાવ મૂક્યા બાદ આ બેઠક ખૂબ જ સૌહાર્દપૂર્ણ વાતાવરણમાં થઈ હતી. તેમણે દાવો કર્યો કે પ્રતિનિધિ મંડળ સાથે વિગતવાર મૌખિક ચર્ચા થઈ હતી અને સાંજે આશરે ચાર વાગ્યે તેમને લેખિત આવેદનપત્ર પણ પ્રાપ્ત થયું હતું. મંત્રીએ તમામ પ્રદર્શનકારીઓને શાંતિ જાળવવા, પોતાનું ધરણાં પ્રદર્શન સમાપ્ત કરવા અને સ્થિતિને સામાન્ય બનાવવામાં વહીવટી તંત્રને સહયોગ કરવા અપીલ કરી હતી.
પ્રદર્શનકારીઓનો અડગ રૂખ: “માંગ પૂરી થયા વિના પીછેહઠ નહીં”
સરકાર તરફથી આશ્વાસન મળ્યા બાદ પણ સીજેપીના નેતાઓની પ્રતિક્રિયાઓ દર્શાવે છે કે તેઓ જમીની સ્તરે નક્કર પરિણામો ઈચ્છે છે. બેઠક પૂર્ણ થયા બાદ પ્રવક્તા સૌરવ દાસે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘એક્સ’ પર પોસ્ટ કરીને લખ્યું હતું કે મંત્રીએ તેમને યોગ્ય સ્તરે ચર્ચા કરવાનું આશ્વાસન જરૂર આપ્યું છે, પરંતુ હજુ સુધી કોઈ નક્કર અને લેખિત ખાતરી આપવામાં આવી નથી.
તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં ચેતવણી આપી છે કે જ્યાં સુધી યુવાનોની ન્યાયી માંગણીઓ સંપૂર્ણપણે સ્વીકારવામાં નહીં આવે, ત્યાં સુધી આ શાંતિપૂર્ણ પ્રદર્શનકારીઓ ચેનથી બેસશે નહીં અને તેમનો સંઘર્ષ ચાલુ રહેશે.
દેશની રાજધાનીમાં ચાલી રહેલું આ આંદોલન હવે માત્ર એક શૈક્ષણિક કે રોજગારીનો મુદ્દો નથી રહ્યો, પરંતુ તે શાસન અને જનતા વચ્ચેના સંવાદની પદ્ધતિ પર પણ મોટા સવાલો ખડા કરી રહ્યો છે. એક તરફ સરકાર શાંતિ જાળવવાની અપીલ કરી રહી છે, તો બીજી તરફ યુવા સંગઠનો પોતાની શરતો પર પારદર્શક અને ખુલ્લી ચર્ચા કરવા માટે અડગ છે. આગામી દિવસોમાં આ મામલે કેવું રાજકીય અને પ્રશાસનિક વલણ જોવા મળે છે, તે જોવું ખૂબ જ રસપ્રદ રહેશે.
