શું તમારું કુલર ગરમ હવા ફેંકે છે? આ જાદુઈ ટિપ્સ અપનાવો અને મેળવો બરફ જેવી ઠંડક
મે-જૂનની તપતી બપોર અને લૂ થી બચવા માટે દરેક વ્યક્તિ ઈચ્છે છે કે ઘરમાં AC જેવી ઠંડી હવા મળે. પરંતુ મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે AC ખરીદવું જેટલું અઘરું છે, તેનાથી વધુ અઘરું તેનું તોતિંગ વીજળીનું બિલ ભરવું છે. આવા સમયે આપણો જૂનો સાથી ‘એર કુલર’ જ સૌથી ભરોસાપાત્ર વિકલ્પ સાબિત થાય છે.
ઘણીવાર લોકો ફરિયાદ કરે છે કે તેમનું કુલર માત્ર ભેજ (ઉમસ) પેદા કરે છે અથવા ગરમ હવા ફેંકે છે. પરંતુ માનો, કુલરમાં કોઈ ખામી નથી હોતી, બસ આપણને તેને ચલાવવાની સાચી રીત ખબર નથી હોતી. જો તમે કેટલીક સ્માર્ટ ટ્રિક્સ અને દેશી જુગાડ અપનાવો, તો તમારું સામાન્ય કુલર પણ શિમલા જેવી ઠંડક આપી શકે છે. ચાલો જાણીએ કે આ ગરમીમાં તમે તમારા કુલરની કુલિંગ કેપેસિટી કેવી રીતે વધારી શકો છો.
1. કુલરનું સાચું પ્લેસમેન્ટ: વેન્ટિલેશન છે સૌથી જરૂરી
મોટાભાગના લોકો કુલરને રૂમની વચ્ચે અથવા દીવાલને અડીને રાખી દે છે, જે સૌથી મોટી ભૂલ છે. કુલર AC ની જેમ બંધ રૂમમાં કામ કરતું નથી. કુલરને હંમેશા બારી કે દરવાજા પાસે રાખવું જોઈએ.
-
બહારની હવા: કુલરનો પાછળનો ભાગ બહારની તાજી અને સૂકી હવાના સંપર્કમાં હોવો જોઈએ. જ્યારે કુલર બહારની તાજી હવા ખેંચે છે, ત્યારે તે વધુ ઠંડી હવા અંદર ફેંકે છે.
-
ધૂપથી બચાવ: પ્રયાસ કરો કે કુલર પર સીધો તડકો ન પડે. જો કુલર બહાર રાખેલું હોય, તો તેની ઉપર એક નાની શેડ અથવા ક્ષણનો કોથળો ભીનો કરીને નાખી દો. આનાથી કુલરની બોડી ઠંડી રહેશે અને હવામાં ઠંડક વધી જશે.
2. ઠંડું પાણી અને બરફની ‘જાદુઈ’ અસર
કુલરની ટાંકીમાં તમે જે પાણી ભરો છો, તે જ હવાને ઠંડી બનાવે છે. જો પાણી જ ગરમ હશે, તો હવા પણ ગરમ મળશે.
-
આઈસ ક્યુબ્સનો ઉપયોગ: આજકાલના નવા કુલરમાં ઉપરની તરફ ‘આઈસ ચેમ્બર’ આપેલું હોય છે. જો તમારા કુલરમાં નથી, તો સીધા ટાંકીમાં બરફના મોટા ટુકડા નાખી દો.
-
ઠંડું પાણી: જો તમે ઓફિસથી ઘરે આવી રહ્યા હોવ, તો કુલરની ટાંકીમાં નળના સામાન્ય પાણીને બદલે ફ્રિજનું ઠંડું પાણી નાખો. આનાથી કુલર તરત જ રૂમનું તાપમાન ઘટાડી દેશે.
3. ક્રોસ વેન્ટિલેશન: ભેજને કહો બાય-બાય
કુલર સાથે સૌથી મોટી સમસ્યા ‘ચીપચીપાહટ’ અથવા હ્યુમિડિટી (ભેજ) ની હોય છે. આવું ત્યારે થાય છે જ્યારે રૂમમાં હવા રોકાઈ જાય છે.
-
દરવાજા-બારી ખુલ્લા રાખો: કુલર ચલાવતી વખતે રૂમને સંપૂર્ણપણે બંધ ન કરો. કુલરની બરાબર સામેની બારી કે દરવાજો થોડો ખુલ્લો રાખો જેથી ગરમ હવા બહાર નીકળી શકે. આને ‘ક્રોસ વેન્ટિલેશન’ કહેવાય છે. આનાથી રૂમમાં તાજી હવાનો પ્રવાહ જળવાઈ રહે છે અને ભેજ અનુભવાતો નથી.
4. કુલિંગ પેડ્સની સફાઈ અને મેન્ટેનન્સ
કુલરનું કુલિંગ ઘણું ખરું તેના ઘાસ અથવા હનીકોમ્બ પેડ્સ પર આધારિત હોય છે.
-
સફાઈ: મહિનામાં ઓછામાં ઓછી એકવાર કુલરના પેડ્સને પાણીના જોરદાર ફુવારાથી સાફ કરો. ધૂળ અને માટી જામવાને કારણે પાણીનો પ્રવાહ અટકી જાય છે અને હવા ઠંડી થઈ શકતી નથી.
-
બદલાવ: જો તમારા કુલરમાં ઘાસ લાગેલું હોય, તો તેને દરેક સીઝનમાં બદલી નાખવું જોઈએ. જો હનીકોમ્બ પેડ હોય, તો તેને 2-3 વર્ષે બદલો.
-
પંપની તપાસ: ધ્યાન આપો કે શું ઘાસના દરેક ભાગ પર પાણી બરાબર પડી રહ્યું છે? જો કોઈ ભાગ કોરો રહી જતો હોય, તો પાઈપની સફાઈ કરો.
5. એર સર્ક્યુલેશન માટે પંખાનો સાથ
કુલરની હવાને આખા રૂમમાં ફેલાવવા માટે એક બીજો સરળ રસ્તો છે. જ્યારે કુલર ચાલતું હોય, ત્યારે સીલિંગ ફેન (છતનો પંખો) ને હળવી સ્પીડ પર ચલાવો. આનાથી કુલરની ઠંડી હવા ફ્લોર પરથી ઉઠીને આખા રૂમના ખૂણે-ખૂણે પહોંચે છે.
6. રૂમને બહારની ગરમીથી બચાવો
કુલર ત્યારે જ વધુ સારું કામ કરશે જ્યારે રૂમની અંદર ગરમી ઓછી આવે.
-
ભારે પડદા: બપોરના સમયે બારીઓ પર ઘેરા રંગના અથવા જાડા પડદા લગાવો. આનાથી સૂર્યની ગરમી રૂમને તપાવી શકશે નહીં.
-
વીજળીના ઉપકરણોનો ઓછો ઉપયોગ: ટીવી, કોમ્પ્યુટર કે રસોડાના ગેસથી ગરમી પેદા થાય છે. બપોરના સમયે આનો ઉપયોગ ઓછો કરો.
7. વોટર પંપ ચલાવવાનો સાચો સમય
એક સામાન્ય ભૂલ આપણે એ કરીએ છીએ કે કુલરનો પંખો અને પાણીનો પંપ બંને એકસાથે ચાલુ કરી દઈએ છીએ. સાચી રીત એ છે કે કુલરનો ફેન ચલાવતા 5-10 મિનિટ પહેલા પાણીનો પંપ ચાલુ કરી દો. આનાથી કુલિંગ પેડ્સ પૂરેપૂરા ભીના થઈ જશે અને જેવું તમે પંખો ચલાવશો, તેવી જ પહેલી સેકન્ડથી તમને બરફ જેવી હવા મળશે.
8. નવું કુલર ખરીદતી વખતે ધ્યાન રાખો
જો તમારું જૂનું કુલર બરાબર કામ નથી કરી રહ્યું અને તમે નવું લેવાનું વિચારી રહ્યા હોવ, તો આ બાબતો ધ્યાનમાં રાખો:
-
એનર્જી એફિશિયન્સી: એવું કુલર લો જે ઓછી વીજળી વાપરે (ઈન્વર્ટર ફ્રેન્ડલી).
-
કેપેસિટી: રૂમના સાઈઝ પ્રમાણે કુલર પસંદ કરો. નાના રૂમ માટે પર્સનલ કુલર અને મોટા હોલ માટે ડેઝર્ટ કુલર બેસ્ટ રહે છે.
-
એડવાન્સ ફીચર્સ: આજકાલ રિમોટ કંટ્રોલ, ટાઈમર અને ખાલી ટાંકીનું એલાર્મ આપતા કુલર પણ આવે છે, જે વાપરવામાં ખૂબ સરળ છે.
ગરમી સામે લડવા માટે માત્ર મોંઘું AC જ એકમાત્ર ઉપાય નથી. જો આપણે આપણા કુલરનું થોડું ધ્યાન રાખીએ, તેની સમયસર સર્વિસ કરીએ અને તેને સાચા વેન્ટિલેશનવાળી જગ્યાએ રાખીએ, તો તે પણ AC થી ઓછી ઠંડક નહીં આપે. આ સરળ અને કોઈ પણ વધારાના ખર્ચ વગરની ટિપ્સ અપનાવીને તમે માત્ર વીજળીનું બિલ જ નહીં બચાવો, પરંતુ આ કાળઝાળ ગરમીમાં પણ તમારા ઘરને ઠંડુંગાર બનાવી શકશો.

4. કુલિંગ પેડ્સની સફાઈ અને મેન્ટેનન્સ