DGCA એક્શન મોડમાં, નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનારનું લાયસન્સ થશે સીધું સસ્પેન્ડ.
ભારતમાં સતત વધી રહેલા હવાઈ ટ્રાફિક અને તાજેતરના મહિનાઓમાં જોવા મળેલી કેટલીક જોખમી ઉડ્ડયન ઘટનાઓને ધ્યાનમાં રાખીને નાગરિક ઉડ્ડયન મહાનિર્દેશાલય (DGCA) એ ગઈકાલની બેઠક બાદ મોટા નિર્ણયો જાહેર કર્યા છે. ૨૪ ફેબ્રુઆરીએ ખાનગી જેટ અને ચાર્ટર ઓપરેટરો સાથેની ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠક બાદ એ સ્પષ્ટ કરી દેવામાં આવ્યું છે કે હવેથી ઉડ્ડયન ક્ષેત્રમાં કોઈ પણ પ્રકારની ‘વીઆઈપી સંસ્કૃતિ’ મુસાફરોની જાનના જોખમે સ્વીકારવામાં આવશે નહીં.
પાછલા ૧૦ વર્ષના ડેટાનું વિશ્લેષણ
DGCA દ્વારા કરવામાં આવેલા અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે મોટાભાગના અકસ્માતો પાછળ પાઈલટની તાલીમમાં ખામી, ખરાબ ફ્લાઈટ પ્લાનિંગ અને સ્ટાન્ડર્ડ ઓપરેટિંગ પ્રોસિજર (SOP)નું ઉલ્લંઘન જવાબદાર હતું. ખાસ કરીને નોન-શિડ્યુલ્ડ ઓપરેટરો (ચાર્ટર ફ્લાઈટ્સ) માં બેદરકારીનું પ્રમાણ વધુ જોવા મળ્યું છે. આ ખામીઓને સુધારવા માટે હવે ‘ઝીરો ટોલરન્સ’ નીતિ અપનાવવામાં આવી છે.
નવા નિયમોની મુખ્ય વિશેષતાઓ:
પાઈલટની સર્વોપરિતા: ઘણીવાર વીઆઈપી દબાણ હેઠળ પાઈલટોએ પ્રતિકૂળ સંજોગોમાં પણ ઉડાન ભરવી પડતી હતી. હવે નિયમ મુજબ, હવામાન કે ટેકનિકલ ખામીના કિસ્સામાં પાઈલટ-ઈન-કમાન્ડનો નિર્ણય આખરી રહેશે અને કોઈ પણ ઓપરેટર તેમના પર દબાણ લાવી શકશે નહીં. ૨. પારદર્શિતા અને રેન્કિંગ: હવે દરેક ચાર્ટર ઓપરેટરે પોતાની વેબસાઈટ પર વિમાનની ઉંમર, મેઈન્ટેનન્સ રેકોર્ડ અને પાઈલટનો અનુભવ સાર્વજનિક કરવો પડશે. DGCA હવે હોટલની જેમ વિમાનોને ‘સેફ્ટી રેન્કિંગ’ આપશે, જેથી મુસાફરો જાણી શકે કે તેઓ જે વિમાનમાં બેસી રહ્યા છે તે કેટલું સુરક્ષિત છે. ૩. કડક દંડ અને સસ્પેન્શન: જો કોઈ ઓપરેટર નિર્ધારિત સમય મર્યાદા (FDTL) કરતા વધુ સમય પાઈલટ પાસે કામ કરાવશે અથવા સુરક્ષા ધોરણોમાં કટૌતી કરશે, તો માત્ર પાઈલટ જ નહીં પરંતુ કંપનીના મેનેજમેન્ટ પર પણ ગુનાહિત કાર્યવાહી થશે.
જૂના વિમાનો પર ખાસ વોચ
DGCA એ જણાવ્યું છે કે જે વિમાનોની માલિકી બદલાઈ છે અથવા જે ઘણા જૂના છે, તેમના મેઈન્ટેનન્સ લોગનું રેન્ડમલી નિરીક્ષણ કરવામાં આવશે. જો કોઈ કંપની પાસે પોતાની જાળવણી સુવિધા ન હોય, તો તેમણે માન્યતા પ્રાપ્ત એજન્સી પાસેથી જ કામ કરાવવું પડશે.
માર્ચથી શરૂ થશે ‘સલામતી ઓડિટ’
સમગ્ર ઉડ્ડયન ક્ષેત્રને સુરક્ષિત બનાવવા માટે માર્ચ ૨૦ spark ૨૬ના પ્રથમ સપ્તાહથી વિશેષ સુરક્ષા ઓડિટ શરૂ કરવામાં આવશે. આ ઓડિટ બે તબક્કામાં થશે, જેમાં ટેકનિકલથી લઈને માનવીય સંસાધનોની ચકાસણી કરવામાં આવશે. આનો મુખ્ય હેતુ દેશમાં ‘સુરક્ષા સંસ્કૃતિ’ (Safety Culture) ને મજબૂત બનાવવાનો છે.
DGCAના આ કડક પગલાંથી આશા જન્મી છે કે આગામી સમયમાં હવાઈ અકસ્માતોની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે. ઉડ્ડયન ક્ષેત્રમાં શિસ્ત અને નિયમોનું પાલન હવે ફરજિયાત છે, અને જે કંપનીઓ આમાં નિષ્ફળ જશે તેમણે ભારતીય આકાશમાંથી વિદાય લેવી પડી શકે છે.
