શિક્ષણમંત્રીના રાજીનામાની માંગ સાથે દેશભરમાં રાજકારણ ગરમાયું: સંસદથી જંતર-મંતર સુધી વિરોધ પ્રદર્શન
ભારતીય રાજકારણમાં હાલમાં એક પછી એક એવા ઘટનાક્રમો સામે આવી રહ્યા છે જેણે સત્તા અને વિપક્ષ વચ્ચેના સંઘર્ષને ચરમસીમા પર પહોંચાડી દીધો છે. તાજેતરમાં જ દેશની રાજધાની દિલ્હીમાં શિક્ષણ વ્યવસ્થા અને વિવિધ પરીક્ષાઓમાં થઈ રહેલી ગેરરીતિઓને લઈને રાજકીય પારો સાતમા આસમાને પહોંચ્યો છે. દેશના કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગને લઈને માત્ર વિપક્ષી દળો જ નહીં, પરંતુ વિવિધ સંગઠનો પણ રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા છે. સંસદ ભવનથી લઈને જંતર-મંતર સુધી ચાલી રહેલા આ વિરોધ પ્રદર્શન અને હોબાળાએ સમગ્ર દેશનું ધ્યાન આકર્ષિત કર્યું છે.
સંસદ પરિસરમાં વિપક્ષનો ઉગ્ર વિરોધ અને ‘વી વોન્ટ જસ્ટિસ’ના નારા
શુક્રવારનો દિવસ સંસદના બંને ગૃહો માટે અંધાધૂંધ અને વિક્ષેપોથી ભરેલો રહ્યો. વિરોધ પક્ષો અને કોંગ્રેસના નેતાઓએ કેન્દ્ર સરકાર સામે આક્રમક રણનીતિ અપનાવી છે. કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગે, કોંગ્રેસ મહાસચિવ પ્રિયંકા ગાંધી, તૃણમૂલ કોંગ્રેસના સાંસદ સાગરિકા ઘોષ સહિત ઘણા અગ્રણી નેતાઓ સંસદના મકર દ્વાર પાસે એકઠા થયા અને સરકાર વિરુદ્ધ સૂત્રોચ્ચાર કર્યા.
પ્રદર્શનકારીઓનો મુખ્ય ધ્યેય કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગણી કરવાનો છે. સંસદ પરિસર ‘અમને ન્યાય જોઈએ છે’ ના નારાઓથી ગુંજી ઉઠ્યું. ભારતીય કમ્યુનિસ્ટ પાર્ટી-માર્ક્સવાદી (CPI-M) ના સાંસદ જોન બ્રિટાસે મીડિયા સાથે વાત કરતા સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે વિપક્ષની માંગ ખૂબ જ સ્પષ્ટ છે અને તેમાં કોઈ ફેરફાર થશે નહીં. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે ભલે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી જવાબદારીની વાત કરી રહ્યા હોય, પરંતુ વાસ્તવમાં એક વ્યક્તિને ઉચ્ચ શિક્ષણ સચિવ બનાવવામાં આવ્યો છે જેના પર કૌભાંડના ગંભીર આરોપો છે.
સમાજવાદી પાર્ટીના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ અખિલેશ યાદવે પણ સરકાર પર કટાક્ષ કરતા જણાવ્યું હતું કે જ્યારે મૂળમાં જ બીમારી હોય, ત્યારે ફળના ઉપચારથી કોઈ સંતુષ્ટ નહીં થાય. દેશની તમામ સમસ્યાઓની જડ એક જ જગ્યાએ છે અને તે સરકારની નીતિઓમાં રહેલી ખામીઓ દર્શાવે છે.
સંસદના બંને સદનોમાં હોબાળો અને કાર્યવાહી સ્થગિત
સંસદની અંદર પણ આ વિરોધ પ્રદર્શનની સીધી અસર જોવા મળી હતી. શુક્રવારની સવારે જ્યારે લોકસભા અને રાજ્યસભાની કાર્યવાહી શરૂ થઈ, ત્યારે વિપક્ષી સભ્યોએ શિક્ષણ મંત્રીના રાજીનામા અને વિદ્યાર્થીઓ પર થયેલી પોલીસ કાર્યવાહીના મુદ્દે ભારે હંગામો મચાવ્યો.
લોકસભાની કાર્યવાહી શરૂ થતાં જ, લોકસભાના અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાએ કારગિલ વિજય દિવસ (26 જુલાઈ) નો ઉલ્લેખ કર્યો અને કારગિલ યુદ્ધમાં સર્વોચ્ચ બલિદાન આપનારા સૈનિકોને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે બે મિનિટનું મૌન પાળ્યું. આ પવિત્ર ક્ષણ પછી તરત જ, વિપક્ષના સાંસદો વેલમાં પહોંચી ગયા અને સૂત્રોચ્ચાર કરવાનું શરૂ કર્યું, જેમાં રાજધાની દિલ્હીમાં વિરોધ કરી રહેલા વિદ્યાર્થીઓ સામે પોલીસ કાર્યવાહી અને NEET પેપર લીક જેવા ગંભીર મુદ્દાઓ ઉઠાવવામાં આવ્યા.
અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાએ સભ્યોને પ્રશ્નકાળ ચાલવા દેવા માટે વારંવાર અપીલ કરી હતી. તેમણે આશ્વાસન આપ્યું હતું કે પ્રશ્નકાળ પૂર્ણ થયા પછી નિયમો હેઠળ દરેક મુદ્દા પર ચર્ચા કરવાની પૂરતી તક આપવામાં આવશે. તેમણે યાદ અપાવ્યું કે પ્રશ્નકાળ એ સંસદનો સૌથી મહત્વનો સમય છે જ્યાં સરકારની જવાબદારી નક્કી થાય છે. પરંતુ, સદનમાં ચાલી રહેલો શોરબકોર અને હોબાળો ન થતાં, મજબૂર થઈને લોકસભા અને રાજ્યસભા બંનેની કાર્યવાહી બપોરના ૧૨ વાગ્યા સુધી સ્થગિત કરવી પડી હતી.
જંતર-મંતર પર કોકરોચ જનતા પાર્ટીનું આંદોલન અને અભિજીત દીપકેનું નિવેદન
સંસદની બહાર માત્ર રાજકીય પક્ષો જ નહીં, પરંતુ અલગ-અલગ સંગઠનો પણ રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા છે. જંતર-મંતર પર ‘કોકરોચ જનતા પાર્ટી’ (CJP) દ્વારા સતત વિરોધ પ્રદર્શન કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ આંદોલનની આગેવાની કરી રહેલા કોકરોચ જનતા પાર્ટીના સંસ્થાપક અધ્યક્ષ અભિજીત દીપકે એ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં ચેતવણી આપી છે કે જ્યાં સુધી કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન પદ પરથી રાજીનામું નહીં આપે, ત્યાં સુધી જંતર-મંતર પર તેમનું ધરના પ્રદર્શન અને વિરોધ યથાવત રહેશે.
અભિજીત દિપકેએ સોનમ વાંગચુક દ્વારા તેમની લાંબી ભૂખ હડતાલ સમેટવા બાબતે રાહતની લાગણી વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે સોનમ વાંગચુક ૨૬ દિવસથી વધુ સમયથી ભૂખ હડતાલ પર હતા, જે દેશ માટે ચિંતાનો વિષય હતો. આજે દેશ માટે તેમનું જીવન ખૂબ જ કિંમતી છે, તેથી તેમણે હડતાલ સમેટવી એ સારી બાબત છે.
સાથે જ તેમણે કેન્દ્રીય મંત્રીઓ સાથે પ્રસ્તાવિત બેઠક અંગે સ્પષ્ટ કર્યું કે જો કોઈ મંત્રણા કે બેઠક થશે, તો તે કોઈ તટસ્થ (ન્યુટ્રલ) જગ્યા પર જ થવી જોઈએ. તેમણે પોતાની માંગ દોહરાવતા કહ્યું કે શિક્ષણ મંત્રીના રાજીનામા સિવાય તેમને બીજી કોઈ પણ બાબત મંજૂર નથી.
શિક્ષણ પ્રણાલી સામે સવાલો અને યુવાનોનું ભવિષ્ય
આ સમગ્ર રાજકીય ઘટનાક્રમની પૃષ્ઠભૂમિમાં સૌથી મોટો સવાલ એ ઊભો થાય છે કે દેશના યુવાનો અને વિદ્યાર્થીઓનું ભવિષ્ય ક્યારે સુરક્ષિત થશે? દેશમાં વારંવાર પેપર લીક થવાની ઘટનાઓ, સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં થતી અનિયમિતતાઓ અને સિસ્ટમની નિષ્ફળતાએ વિદ્યાર્થીઓ અને તેમના વાલીઓને માનસિક રીતે તોડી નાખ્યા છે.
જ્યારે વિદ્યાર્થીઓ પોતાના ન્યાય માટે રસ્તા પર ઉતરે છે અને લોકતાંત્રિક રીતે વિરોધ કરે છે, ત્યારે તેમની અવાજ સાંભળવાને બદલે રાજકીય પક્ષો આ મુદ્દાને પોતાના રાજકીય ફાયદા માટે ઉપયોગમાં લેવા લાગી જાય છે. એક તરફ વિપક્ષ સરકારને ઘેરવા માટે આક્રમક બને છે, તો બીજી તરફ સત્તાધારી પક્ષ પોતાના મંત્રીઓનો બચાવ કરવા માટે મેદાનમાં ઉતરે છે. આ રસાકસીમાં પિસાઈ તો માત્ર સામાન્ય પરિવારમાંથી આવતો તે વિદ્યાર્થી જ રહ્યો છે જે સખત મહેનત કરીને પોતાની કારકિર્દી બનાવવા માંગે છે.
સમય તીખી રાજનીતિ છોડીને ગંભીર ઉકેલ લાવવાનો છે
સંસદથી લઈને જંતર-મંતર સુધી ચાલી રહેલો આ વિરોધ પ્રદર્શન એ વાતની સાક્ષી પૂરે છે કે દેશની શિક્ષણ પ્રણાલીમાં ઊંડા સુધારાની જરૂર છે. માત્ર રાજીનામા માંગવાથી કે સદનમાં હંગામો મચાવવાથી સમસ્યાનું મૂળ સમાપ્ત થઈ જતું નથી. સરકાર અને વિપક્ષ બંનેએ પોતાની રાજકીય દૂષિત માનસિકતાથી ઉપર ઉઠીને દેશના યુવાનોના ભવિષ્ય વિશે ગંભીરતાથી વિચારવું પડશે. જો તાત્કાલિક ધોરણે અને પારદર્શક રીતે આ શૈક્ષણિક કટોકટીનો કાયમી ઉકેલ નહીં લાવવામાં આવે, તો આવનારી યુવા પેઢીનો સિસ્ટમ પરથી સંપૂર્ણ ભરોસો ઉઠી જશે, જે દેશના વિકાસ માટે અત્યંત ઘાતક સાબિત થઈ શકે છે.
