ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો મોટો દાવો: ‘ઈરાન હારી ગયું છે, તેણે પડોશી દેશો સામે આત્મસમર્પણ કરી માફી માંગી’
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે મધ્ય-પૂર્વ (મિડલ ઈસ્ટ) માં ચાલી રહેલા ભયાનક તણાવ વચ્ચે એક અત્યંત ચોંકાવનારો દાવો કર્યો છે. ટ્રમ્પે જણાવ્યું છે કે ઈરાન હવે આ સંઘર્ષમાં ‘હારી’ ગયું છે અને તેણે પોતાના મધ્ય-પૂર્વના પડોશી દેશો સમક્ષ આત્મસમર્પણ કરી દીધું છે. ટ્રમ્પના મતે, ઈરાને માત્ર હાર જ નથી સ્વીકારી પરંતુ તેના કૃત્યો બદલ માફી પણ માંગી છે.
આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે સીધો સૈન્ય સંઘર્ષ ચરમસીમાએ છે અને ખાડી દેશોમાં યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ સર્જાયેલી છે. ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા અને મીડિયા સંબોધન દ્વારા ઈરાનની વર્તમાન સ્થિતિ પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે.
‘ઈરાન હવે પાયમાલ થઈ રહ્યું છે’
પોતાના લાક્ષણિક અંદાજમાં વાત કરતા ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે, ઈરાન જે એક સમયે વિસ્તારમાં ધાક જમાવવાનો પ્રયાસ કરતું હતું, તે હવે સંપૂર્ણપણે નબળું પડી ગયું છે. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે ઈરાની શાસન હવે અસ્તિત્વ ટકાવી રાખવા માટે સંઘર્ષ કરી રહ્યું છે અને તેના પડોશી આરબ દેશો સાથેના સંબંધો સુધારવા માટે કાલાવાલા કરી રહ્યું છે.
ટ્રમ્પે સૂચવ્યું કે ઈરાન પર લાદવામાં આવેલા આર્થિક પ્રતિબંધો અને લશ્કરી દબાણને કારણે તેની કમર તૂટી ગઈ છે. તેમણે કહ્યું, “તેઓ (ઈરાન) હવે રમતની બહાર છે. તેમણે તેમના પડોશીઓ સામે ઘૂંટણ ટેકી દીધા છે.”
મધ્ય-પૂર્વમાં સત્તાનું સંતુલન બદલાશે?
જો ટ્રમ્પનો આ દાવો સાચો સાબિત થાય, તો મધ્ય-પૂર્વના રાજકારણમાં આ એક મોટું પરિવર્તન હોઈ શકે છે. વર્ષોથી ઈરાન અને સાઉદી અરેબિયા તેમજ અન્ય ખાડી દેશો વચ્ચે પ્રોક્સી વોર ચાલતું આવ્યું છે. જો ઈરાને ખરેખર નરમ વલણ અપનાવ્યું હોય, તો વિસ્તારમાં શાંતિ સ્થાપવાની નવી આશા જાગી શકે છે.
જોકે, રશિયા અને અન્ય સાથી દેશો સાથે ઈરાનના વધતા સંપર્કો અને તાજેતરમાં ઈઝરાયેલ પર થયેલા હુમલાઓ આ દાવાથી વિપરીત ચિત્ર રજૂ કરે છે. વિશ્લેષકો માને છે કે ટ્રમ્પનું આ નિવેદન ઈરાન પર મનોવૈજ્ઞાનિક દબાણ વધારવાની વ્યૂહરચનાનો ભાગ હોઈ શકે છે.
ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે વધતો તણાવ
બીજી તરફ, મેદાન પરની સ્થિતિ હજુ પણ ગંભીર છે. ઈઝરાયેલ દ્વારા તેહરાન અને ઈસ્ફહાન પર કરવામાં આવેલા સતત હવાઈ હુમલાઓએ ઈરાની સંરક્ષણ પ્રણાલીને મોટું નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના આ નિવેદન બાદ હવે જોવાનું એ રહેશે કે ઈરાન સત્તાવાર રીતે આ અંગે શું પ્રતિક્રિયા આપે છે અને શું મધ્ય-પૂર્વમાં ખરેખર યુદ્ધવિરામની સ્થિતિ સર્જાય છે કે કેમ.
