“PF ધારકો માટે મોટી જાહેરાત: મનસુખ માંડવિયાએ આપી ખુશખબર, હવે 2014 પહેલાના પૈસા પણ નહીં ડૂબે!”
ઘણીવાર એવું બને છે કે નોકરી બદલતી વખતે આપણું જૂનું PF (Provident Fund) એકાઉન્ટ પાછળ રહી જાય છે. ખાસ કરીને વર્ષ 2014 પહેલાના સમયમાં, જ્યારે UAN (Universal Account Number) ની સિસ્ટમ નહોતી, ત્યારે લાખો લોકોના જૂના ખાતા આજે ‘ઇનઓપરેટિવ’ એટલે કે નિષ્ક્રિય હાલતમાં પડ્યા છે. જો તમારી સાથે પણ આવું બન્યું હોય અને તમારી પાસે જૂનો PF નંબર કે UAN ન હોય, તો હવે ચિંતા કરવાની જરૂર નથી.
કેન્દ્રીય શ્રમ અને રોજગાર મંત્રી મનસુખ માંડવિયાએ તાજેતરમાં એક મોટી જાહેરાત કરતા જણાવ્યું છે કે, EPFO ટૂંક સમયમાં ‘e-PRAPTI’ (EPFO e-PRAPTI portal) નામનું એક નવું વેબ પોર્ટલ શરૂ કરવા જઈ રહ્યું છે. આ પોર્ટલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વર્ષોથી અટવાયેલા અને ભૂલાઈ ગયેલા PFના નાણાં ફરીથી મેળવવામાં મદદ કરવાનો છે.
શું છે આ ‘e-PRAPTI’ પોર્ટલ?
‘e-PRAPTI’ એટલે કે ‘એમ્પ્લોઈ પ્રોવિડન્ટ ફંડ આધાર-બેઝ્ડ એક્સેસ પોર્ટલ ફોર ટ્રેકિંગ ઇનઓપરેટિવ એકાઉન્ટ્સ’. આ એક એવું ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ હશે જે સંપૂર્ણપણે આધાર કાર્ડ આધારિત સત્યાપન (Verification) પર કામ કરશે. આ પોર્ટલની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તે 2014 પહેલાના જૂના ખાતાઓને શોધવા અને તેને વર્તમાન UAN સાથે લિંક કરવામાં મદદ કરશે.
ઘણા કિસ્સાઓમાં, કર્મચારી પાસે તેમની જૂની પે-સ્લિપ કે PF નંબર હોતો નથી. આ પોર્ટલ આવા કર્મચારીઓ માટે આશીર્વાદરૂપ સાબિત થશે, કારણ કે તે ફક્ત તમારા આધાર કાર્ડની વિગતોના આધારે જૂના ખાતાની ભાળ મેળવી શકશે.
UAN વગર પણ મળશે તમારા હકની રકમ
પહેલાના સમયમાં જો તમારી પાસે PF નંબર ન હોય, તો ઓફિસોના ધક્કા ખાવા પડતા હતા. પરંતુ આ પોર્ટલ દ્વારા નીચે મુજબની સુવિધાઓ મળશે:
-
આધાર લિંકિંગ: જો તમારો જૂનો PF ડેટા સિસ્ટમમાં હશે, તો તે તમારા આધાર નંબર સાથે મેચ કરવામાં આવશે.
-
પ્રોફાઇલ અપડેટ: એકવાર જૂનું ખાતું મળી ગયા પછી, સભ્ય પોતાની પ્રોફાઇલ અપડેટ કરી શકશે અને તે રકમને ટ્રેક કરી શકશે.
-
નિષ્ક્રિય ખાતા સક્રિય થશે: જે ખાતાઓમાં લાંબા સમયથી કોઈ ટ્રાન્ઝેક્શન નથી થયું, તેને વર્તમાન ખાતા સાથે જોડી શકાશે.
-
તબક્કાવાર અમલીકરણ: શરૂઆતમાં આ સિસ્ટમ આઈડી-આધારિત હશે, પરંતુ બીજા તબક્કામાં એવા લોકોની પણ મદદ કરવામાં આવશે જેમને તેમના જૂના ખાતા વિશે કોઈ જ વિગત યાદ નથી.
ડિજિટલ ઈન્ડિયા: પેપરલેસ કામગીરી અને પારદર્શકતા
મંત્રી મનસુખ માંડવિયાએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે, આ પોર્ટલ આવવાથી કાગળની કામગીરી (Paperwork) લગભગ નાબૂદ થઈ જશે. અત્યાર સુધી જૂના પૈસા ઉપાડવા માટે જૂના એમ્પ્લોયર (માલિક) પાસે જઈને સહી-સિક્કા કરાવવા પડતા હતા, પરંતુ હવે આ પ્રક્રિયા ઓનલાઇન અને સીધી પારદર્શક બનશે. આનાથી ભ્રષ્ટાચાર ઘટશે અને કર્મચારીને તેના પરસેવાની કમાણી વચેટિયાઓ વગર સીધી મળી શકશે.
EPFO ની બદલાતી કાર્યશૈલી અને રેકોર્ડબ્રેક કામગીરી
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં EPFO ની ટેકનોલોજીમાં મોટો સુધારો જોવા મળ્યો છે. આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો:
-
વધતું ક્લેમ સેટલમેન્ટ: વર્ષ 2025-26 માં EPFO એ કુલ 8.31 કરોડ દાવાઓનો નિકાલ કર્યો છે, જે અગાઉના વર્ષના 6.01 કરોડ કરતા નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે.
-
ઝડપી નિકાલ: કુલ દાવાઓમાંથી અંદાજે 71.11% દાવાઓ ઓટોમેટિક સિસ્ટમ દ્વારા માત્ર 3 દિવસની અંદર પતાવી દેવામાં આવ્યા છે.
-
સરળ પ્રક્રિયા: લગભગ 6.68 કરોડ સભ્યોએ ચેકબુક કે પાસબુક અપલોડ કર્યા વગર જ ક્લેમ સબમિટ કર્યો છે.
-
એમ્પ્લોયરની જરૂરિયાત ઘટી: 1.59 કરોડ સભ્યોએ તેમના એમ્પ્લોયરની મંજૂરી લીધા વગર સીધા જ પોતાના બેંક ખાતા EPFO સાથે લિંક કર્યા છે.
શા માટે જૂના ખાતામાં પૈસા અટવાઈ જાય છે?
સામાન્ય રીતે જ્યારે કોઈ કર્મચારી નોકરી બદલે છે, ત્યારે તેને નવું PF એકાઉન્ટ મળે છે. જો તે જૂના એકાઉન્ટના પૈસા નવા એકાઉન્ટમાં ટ્રાન્સફર ન કરે, તો જૂનું એકાઉન્ટ નિષ્ક્રિય થઈ જાય છે. વર્ષ 2014 પછી UAN આવવાથી આ સમસ્યા ઘટી છે, કારણ કે હવે એક જ UAN હેઠળ તમામ એકાઉન્ટ જોડી શકાય છે. પરંતુ 2014 પહેલાના કરોડો રૂપિયા હજુ પણ બિનવારસી હાલતમાં EPFO પાસે પડ્યા છે, જેને ‘e-PRAPTI’ પોર્ટલ દ્વારા મૂળ માલિક સુધી પહોંચાડવાનું લક્ષ્ય છે.
તમારે શું કરવું જોઈએ?
જો તમારો પણ જૂનો PF ફસાયેલો હોય, તો પોર્ટલ લોન્ચ થતાની સાથે જ નીચેના સ્ટેપ્સ લેવા તૈયાર રહો:
-
તમારો આધાર કાર્ડ મોબાઈલ નંબર સાથે અપડેટ રાખો.
-
તમારા જૂના નોકરીદાતાનું નામ અને કામ કરવાનો સમયગાળો યાદ રાખવાનો પ્રયત્ન કરો.
-
એકવાર ‘e-PRAPTI’ લાઈવ થઈ જાય એટલે આધાર ઓથેન્ટિકેશન દ્વારા સર્ચ કરો.

