શું તમે ક્યારેય આ રીતે બનાવ્યું છે ગુંદાનું અથાણું? સ્વાદ એવો કે આંગળા ચાટતા રહી જશો
ઉનાળાની શરૂઆત થતા જ દરેક ગુજરાતી ઘરમાં અથાણાં બનાવવાની તૈયારીઓ શરૂ થઈ જાય છે. કેરી અને લીંબુના અથાણાં તો આપણે દર વર્ષે બનાવીએ જ છીએ, પણ ગુંદાનું અથાણું કંઈક ખાસ હોય છે. ગુંદા સ્વાદમાં તો ટેસ્ટી હોય જ છે, સાથે તે સ્વાસ્થ્ય માટે પણ ખૂબ જ ગુણકારી માનવામાં આવે છે.
જો તમે આ વખતે બજાર જેવું જ મસાલેદાર ગુંદાનું અથાણું ઘરે બનાવવા માંગતા હોવ, તો આ સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ રેસીપી તમારા માટે છે.
જરૂરી સામગ્રી
-
મુખ્ય સામગ્રી: 1 કિલો તાજા ગુંદા, 250 ગ્રામ રાજાપુરી કે ખાટી કેરી (છીણેલી).
-
મસાલા: 100 ગ્રામ વરિયાળી (અધકચરી કરેલી), 50 ગ્રામ મેથીના કુરિયા, 50 ગ્રામ રાઈના કુરિયા, 4 ચમચી લાલ મરચું પાવડર, 2 ચમચી હળદર, સ્વાદ મુજબ મીઠું, 1 ચમચી કલોંજી (ઓપ્શનલ).
-
તેલ: 500 મિલી સીંગતેલ અથવા સરસવનું તેલ.
-
અન્ય: અડધી ચમચી હીંગ.
ગુંદાનું અથાણું બનાવવાની રીત
સ્ટેપ 1: ગુંદા તૈયાર કરવા
સૌ પ્રથમ ગુંદાને પાણીથી બરાબર ધોઈ લો. ખાસ ધ્યાન રાખવું કે ગુંદા ધોતી વખતે તેની ઉપરની ટોપી (ડીંટુ) કાઢવી નહીં, નહીંતર ગુંદામાં પાણી ભરાઈ જશે અને અથાણું બગડી જશે. ધોયા પછી તેને કોરા કપડા પર ફેલાવીને બરાબર સૂકવી લો.
સ્ટેપ 2: ગુંદા બાફવા
એક મોટા વાસણમાં પાણી ગરમ કરો, તેમાં થોડી હળદર અને મીઠું નાખો. પાણી ઉકળવા લાગે એટલે ગુંદા તેમાં નાખો. ગુંદાને માત્ર 5-7 મિનિટ જ બાફવા, જેથી તેનો રંગ બદલાય. ગુંદા વધારે પડતા ગળી ન જાય તેનું ધ્યાન રાખવું. હવે પાણી નિતારીને તેને પંખા નીચે 2-3 કલાક માટે કોરા થવા દો.

ગુંદા સાવ ઠંડા અને કોરા થઈ જાય એટલે તેની ટોપી દૂર કરો. હવે હળવા હાથે દબાવીને અથવા છરીની મદદથી અંદરનો ઠળિયો કાઢી લો. ગુંદા અંદરથી ચીકણા હોય છે, તેથી આંગળીઓ પર થોડું મીઠું લગાવી રાખવું જેથી ચીકાશ ન લાગે.
સ્ટેપ 4: મસાલો તૈયાર કરવો
એક કડાઈમાં તેલ ગરમ કરો. તેલમાંથી ધુમાડો નીકળવા લાગે એટલે ગેસ બંધ કરી દો અને તેલને સહેજ ઠંડુ થવા દો. તેલ હૂંફાળું હોય ત્યારે તેમાં હીંગ નાખો. ત્યારબાદ તેમાં મેથીના કુરિયા, રાઈના કુરિયા, વરિયાળી, હળદર, મરચું અને મીઠું નાખી બરાબર મિક્સ કરો. હવે આ મસાલામાં છીણેલી કેરી ઉમેરી દો.
સ્ટેપ 5: અથાણું મિક્સ કરવું
તૈયાર કરેલા મસાલાને કાઢેલા ગુંદામાં અંદર સુધી ભરો અથવા બધા ગુંદાને મસાલામાં નાખીને બરાબર મિક્સ કરો જેથી મસાલો ગુંદાની અંદર-બહાર સરસ રીતે લાગી જાય.
અથાણું સાચવવાની ટિપ્સ
-
કાચની બરણી: અથાણાને હંમેશા સાફ અને કોરી કાચની બરણીમાં જ ભરવું.
-
તેલનું પ્રમાણ: અથાણું ભર્યાના બે દિવસ પછી જો તેલ ઓછું લાગે, તો તેલ ગરમ કરી, ઠંડુ કરીને ઉપરથી ઉમેરવું. અથાણું હંમેશા તેલમાં ડૂબેલું રહેવું જોઈએ, જેથી તે આખું વર્ષ સારું રહે.
-
સૂર્યપ્રકાશ: બરણીના મોઢા પર સુતરાઉ કપડું બાંધીને તેને 2-3 દિવસ તડકે રાખવું, જેથી મસાલા બરાબર ચડી જાય.
-
ભીની ચમચી ટાળો: અથાણું કાઢવા માટે હંમેશા કોરી અને સાફ ચમચીનો જ ઉપયોગ કરવો.
આ રીતે બનાવેલું ગુંદાનું અથાણું પૂરી, પરાઠા કે દાળ-ભાત સાથે ખૂબ જ સ્વાદિષ્ટ લાગે છે. જેમ અથાણું જૂનું થશે, તેમ તેનો સ્વાદ વધુ ખીલશે. તો આ ઉનાળામાં તમે પણ આ દેશી અને ચટપટું અથાણું જરૂર ટ્રાય કરજો!
