એપલના નામે ઈમેલ અને 48 કલાકની ધમકી! જાણો આઈફોન યુઝર્સને કઈ રીતે લૂંટી રહ્યા છે સાયબર ઠગો
જો તમે આઈફોન (iPhone) વાપરો છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે ખૂબ જ મહત્વના છે. આજકાલ સાયબર ગુનેગારોએ એપલ (Apple) યુઝર્સને છેતરવાની એક અત્યંત શાનદાર અને ખતરનાક રીત શોધી કાઢી છે. આ સ્કેમ (Scam) દ્વારા આઈફોન યુઝર્સના પાસવર્ડ, બેંકિંગ વિગતો અને અંગત તસવીરોની ચોરી કરવામાં આવી રહી છે. સૌથી ડરામણી વાત એ છે કે આ સ્કેમ એટલો અસલી લાગે છે કે સમજદાર યુઝર્સ પણ તેનો શિકાર બની શકે છે.
શું છે આ નવો iCloud સ્કેમ?
છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ઘણા આઈફોન યુઝર્સ ફરિયાદ કરી રહ્યા છે કે તેમને એક ઈમેલ મળી રહ્યો છે, જે બિલકુલ એપલ તરફથી મોકલવામાં આવ્યો હોય તેવો અસલી લાગે છે. આ ઈમેલનો મુખ્ય વિષય (Subject) હોય છે— “Your iCloud Storage is Full” (તમારી આઈક્લાઉડ સ્ટોરેજ ફૂલ થઈ ગઈ છે).
ઈમેલની અંદર એક ગંભીર ચેતવણી આપવામાં આવે છે. તેમાં લખ્યું હોય છે કે જો તમે તરત જ તમારી સ્ટોરેજ અપગ્રેડ નહીં કરો, તો તમારી બેકઅપ ફાઇલ્સ, ફોટા અને વીડિયો આગામી 48 કલાકની અંદર કાયમ માટે ડિલીટ થઈ જશે. યુઝર ગભરાટમાં આવીને ઈમેલમાં આપેલા ‘Upgrade’ અથવા ‘Get More Storage’ બટન પર ક્લિક કરી દે છે, અને અહીંથી જ છેતરપિંડીની રમત શરૂ થાય છે.
આ સ્કેમ કેવી રીતે કામ કરે છે? (સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ પ્રક્રિયા)
સાયબર સુરક્ષા નિષ્ણાતોના મતે, આ સ્કેમ કંઈક આ રીતે કામ કરે છે:
-
નકલી ઈમેલની એન્ટ્રી: સૌથી પહેલા સ્કેમર્સ યુઝરને એક ઈમેલ મોકલે છે. જેમાં એપલનો લોગો અને બ્રાન્ડિંગનો એવી રીતે ઉપયોગ કરવામાં આવે છે કે તે બિલકુલ સત્તાવાર મેલ લાગે.
-
ડેડલાઇનનો ડર: ઈમેલમાં યુઝર પર દબાણ લાવવા માટે 24 કે 48 કલાકની સમય મર્યાદા (Deadline) આપવામાં આવે છે. અપરાધીઓ જાણે છે કે ડેટા ગુમાવવાના ડરથી લોકો વિચાર્યા વગર પગલાં લેશે.
-
ફિશિંગ વેબસાઇટ પર લેન્ડિંગ: જેવું તમે ઈમેલમાં આપેલી લિંક પર ક્લિક કરો છો, તમે એપલની સત્તાવાર વેબસાઇટ પર નહીં, પરંતુ એક ‘ફિશિંગ’ (Phishing) વેબસાઇટ પર પહોંચી જાઓ છો. આ વેબસાઇટ હૂબહૂ એપલની સાઇટ જેવી જ દેખાય છે.
-
ડેટાની ચોરી: અહીં તમારી પાસે તમારી એપલ આઈડી, પાસવર્ડ અને ક્રેડિટ/ડેબિટ કાર્ડની વિગતો માંગવામાં આવે છે જેથી તમે વધારાની સ્ટોરેજ ખરીદી શકો. જેવી તમે આ વિગતો ભરો છો, તમારો બધો જ ડેટા સીધો હેકર્સના સર્વર પર પહોંચી જાય છે.
સ્કેમર્સની મનોવૈજ્ઞાનિક ચાલ
સ્કેમર્સની મનોવૈજ્ઞાનિક ચાલનિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ સ્કેમ સંપૂર્ણપણે ‘સાયકોલોજિકલ પ્રેશર’ (મનોવૈજ્ઞાનિક દબાણ) પર આધારિત છે. જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ વારંવાર ડેટા ડિલીટ થવાની ચેતવણી જુએ છે, ત્યારે તે પેનિક થઈ જાય છે અને સુરક્ષાની તપાસ કરવાનું ભૂલી જાય છે. એપલની બ્રાન્ડિંગ એટલી વિશ્વાસપાત્ર લાગે છે કે લોકો યુઆરએલ (URL) ચેક કરવાનું પણ જરૂરી નથી સમજતા.
આ સ્કેમથી તમારી જાતને કેવી રીતે બચાવશો?
જો તમને પણ આવો કોઈ ઈમેલ મળ્યો હોય, તો ગભરાશો નહીં. સુરક્ષા માટે નીચેના પગલાં ભરો:
૧. ઈમેલના સોર્સની તપાસ કરો
હંમેશા મોકલનારના ઈમેલ એડ્રેસને ધ્યાનથી જુઓ. એપલ હંમેશા @apple.com અથવા @icloud.com જેવા સત્તાવાર ડોમેન પરથી જ મેલ મોકલે છે. જો ઈમેલ એડ્રેસમાં વિચિત્ર શબ્દો કે નંબર હોય, તો તે નકલી છે.
૨. સીધા સેટિંગ્સમાં જઈને ચેક કરો
ઈમેલમાં આપેલી કોઈ પણ લિંક પર ક્લિક કરવાને બદલે, તમારા આઈફોનના Settings > [તમારું નામ] > iCloud પર જાઓ. અહીં તમને તમારી સ્ટોરેજની સાચી સ્થિતિ ખબર પડી જશે. જો અહીં સ્ટોરેજ ખાલી હોય, તો સમજી લેવું કે પેલો ઈમેલ નકલી હતો.
૩. પેમેન્ટ વોર્ર્નિંગને ઓળખો
એપલ ક્યારેય તમને વારંવાર ઈમેલ મોકલીને પેમેન્ટ માટે મજબૂર કરતું નથી. જો પેમેન્ટમાં કોઈ સમસ્યા હોય, તો એપલ માત્ર એક નોટિફિકેશન મોકલે છે જે તમારા એપ સ્ટોર કે સેટિંગ્સમાં પણ દેખાય છે.
૪. ટુ-ફેક્ટર ઓથેન્ટિકેશન (2FA) ચાલુ રાખો
તમારા એપલ એકાઉન્ટ પર હંમેશા ટુ-ફેક્ટર ઓથેન્ટિકેશન ચાલુ રાખો. આનાથી જો કોઈને તમારો પાસવર્ડ મળી જાય, તો પણ તે તમારા કોડ વગર તમારું એકાઉન્ટ એક્સેસ કરી શકશે નહીં.
ઈન્ટરનેટની દુનિયામાં ‘સાવધાની એ જ સુરક્ષા છે’. એક નાની ભૂલ તમારી આખી ડિજિટલ ઓળખ અને મહેનતની કમાણીને જોખમમાં મૂકી શકે છે. હવે જ્યારે પણ કોઈ ઈમેલ તમને ડરાવવાનો પ્રયત્ન કરે, ત્યારે થોભો, વિચારો અને પછી જ કોઈ એક્શન લો.
