માત્ર 3થી 4 હજાર ખર્ચે 60 હજાર સુધીનો નફો આપતી વટાણાની ખેતી
આજના બદલાતા ખેતી પરિપ્રેક્ષ્યમાં ખેડૂતો હવે એવા પાકોની પસંદગી કરી રહ્યા છે, જે ઓછા સમયમાં તૈયાર થાય અને ઓછા ખર્ચે વધુ આવક આપી શકે. એ કારણે શાકભાજીની ખેતી પ્રત્યે ખેડૂતોનો ઝુકાવ ઝડપથી વધતો જાય છે. શાકભાજીની ખેતીમાં સતત બજાર માંગ રહેતી હોવાથી આવકની સ્થિરતા પણ મળે છે. ખાસ કરીને હરી વટાણા એવો પાક છે, જે ટૂંકા ગાળામાં ખેડૂતોને સારો નફો આપવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. ઘરેથી લઈ હોટલ અને ફૂડ ઇન્ડસ્ટ્રી સુધી હરી વટાણાનો વ્યાપક ઉપયોગ થતો હોવાથી તેની માંગ ક્યારેય ઘટતી નથી.
હરી વટાણાની ખેતી માટે યોગ્ય સમય અને જમીનની પસંદગી
વટાણાનું વાવેતર ઓક્ટોબરથી નવેમ્બર મહિનામાં કરવું સૌથી યોગ્ય માનવામાં આવે છે. ઠંડુ હવામાન વટાણાની ઉપજ માટે અનુકૂળ રહે છે. દોમટ જમીન અને સારી પાણી નીકાસવાળી જમીન વટાણાની ખેતી માટે શ્રેષ્ઠ ગણાય છે. બારાબંકી જિલ્લાના ફતેહાબાદ ગામના ખેડૂત શ્યામકુમાર વર્માએ પરંપરાગત ખેતી સાથે વટાણાનું વાવેતર શરૂ કર્યું હતું. તેમણે લગભગ 2 વીઘા જમીનમાં વટાણા ઉગાડી એક જ પાકમાં 50 થી 60 હજાર રૂપિયા સુધીનો નફો મેળવ્યો છે.
ચાઈનીઝ જાતની વટાણાથી વધતી આવક
ખેડૂત શ્યામકુમાર વર્માના જણાવ્યા મુજબ તેઓ મુખ્યત્વે શાકભાજીની ખેતી કરે છે કારણ કે તેમાં અન્ય પાકોની તુલનામાં વધારે નફો મળે છે. હાલમાં તેમની 2 વીઘા જમીનમાં ચાઈનીઝ જાતના વટાણા વાવેલા છે, જે સારી રીતે વિકસી રહ્યાં છે. આ જાતની વટાણામાં ઉપજ વધુ મળે છે અને ફળી લાંબી તથા મીઠી હોવાથી બજારમાં તેની માંગ ખાસ કરીને વધારે રહે છે. આ જ કારણથી ખેડૂતોએ હવે આ જાત તરફ વિશેષ ધ્યાન આપવાનું શરૂ કર્યું છે.
ઓછો ખર્ચ અને વધારે નફો આપતો પાક
ખર્ચની દ્રષ્ટિએ જોવામાં આવે તો એક વીઘા જમીનમાં વટાણાની ખેતી માટે માત્ર 3 થી 4 હજાર રૂપિયાનો ખર્ચ થાય છે. તેની સામે નફો સીધો 50 થી 60 હજાર રૂપિયા સુધી પહોંચી જાય છે. ચાઈનીઝ વટાણાની વિશેષતા એ છે કે તે ટૂંકા સમયમાં તૈયાર થાય છે અને સતત તોડણી આપતી રહે છે. બજારમાં તેની માંગ ઊંચી રહેતી હોવાથી ભાવ પણ ખેડૂતોના પક્ષમાં રહે છે, જેના કારણે આ પાક આર્થિક રીતે ખૂબ લાભદાયી સાબિત થાય છે.
ખેતીની સરળ પ્રક્રિયા અને ઝડપી પાક તૈયાર થવાનો લાભ
વટાણાની ખેતી કરવી સરળ છે અને નાના ખેડૂતો માટે પણ અનુકૂળ છે. શરૂઆતમાં ખેતરને સારી રીતે તૈયાર કરી ગોબર ખાતર તથા અન્ય પોષક તત્વો ઉમેરવામાં આવે છે. જમીન સમતલ કર્યા બાદ લાઇન-ટુ-લાઇન પદ્ધતિથી વટાણાના બીજ વાવવામાં આવે છે. બીજ ઉગ્યા બાદ લગભગ 2 અઠવાડિયા પછી પાણી આપવાની જરૂર પડે છે. વાવેતર બાદ માત્ર 70 દિવસમાં પાક તૈયાર થઈ જાય છે અને બજારમાં વેચાણ માટે તૈયાર થઈ જાય છે.
