2017નું પુનરાવર્તન! સંવત 2083ના પ્રથમ દિવસે શેરબજારમાં ઘટાડો
દિવાળીના પર્વ સાથે ભારતીય શેરબજારમાં નવા સંવતની શરૂઆતને શુભ માનવામાં આવે છે. દર વર્ષે મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ દરમિયાન રોકાણકારો પરંપરા મુજબ શેરબજારમાં ખરીદી કરે છે. સામાન્ય રીતે આ ખાસ ટ્રેડિંગ સત્રમાં બજાર તેજી સાથે બંધ થતું જોવા મળે છે. જોકે, સંવત 2083ની શરૂઆત રોકાણકારો માટે કંઈક અલગ રહી. આ વખતે મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ દરમિયાન સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી બંને ઘટાડા સાથે બંધ થયા હતા. 2017 પછી પહેલીવાર એવું બન્યું છે કે દિવાળીના આ ખાસ સત્રમાં બંને મુખ્ય સૂચકાંકો લાલ નિશાનમાં રહ્યા.
આ ઘટાડા સાથે 2018થી 2025 સુધી સતત આઠ વર્ષ ચાલેલી તેજીની પરંપરાનો પણ અંત આવ્યો છે. છેલ્લા દસ વર્ષમાં આ બીજી વખત છે જ્યારે મુહૂર્ત ટ્રેડિંગના એક કલાકના વિશેષ સત્રમાં બજાર ઘટાડા સાથે બંધ થયું છે. અગાઉ 2017માં પણ આવી સ્થિતિ જોવા મળી હતી. તેથી આ વખતનું સત્ર બજારના ઇતિહાસમાં નોંધપાત્ર બની ગયું છે.
શરૂઆતમાં તેજી, અંતે બજાર લાલ નિશાનમાં
રવિવાર, 8 નવેમ્બર 2026ના રોજ યોજાયેલા મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ સત્રની શરૂઆત સકારાત્મક રહી હતી. સેન્સેક્સ શુક્રવારના બંધ સ્તરની સરખામણીમાં આશરે 300 પોઈન્ટના ઉછાળા સાથે 81,299ના સ્તરે ખુલ્યો હતો. ટ્રેડિંગ દરમિયાન તેમાં વધુ તેજી જોવા મળી અને તે દિવસની ઊંચી સપાટી 81,442 સુધી પહોંચ્યો હતો.
જોકે, ઊંચા સ્તરે પહોંચ્યા બાદ બજારમાં નફો બુક કરવાની પ્રવૃત્તિ વધી હતી. રોકાણકારોએ અગાઉના દિવસોમાં થયેલી તેજીનો લાભ લેવા માટે કેટલાક શેરોમાં વેચવાલી કરી હતી. તેના કારણે સેન્સેક્સ ધીમે ધીમે નીચે સરક્યો અને 81,000ના મહત્વપૂર્ણ સ્તરથી પણ નીચે આવી ગયો. અંતે સેન્સેક્સ 29 પોઈન્ટના ઘટાડા સાથે 80,999ના સ્તરે બંધ રહ્યો હતો.
બીજી તરફ, નિફ્ટી પણ ઘટાડા સાથે બંધ થયો હતો. NSEનો નિફ્ટી 6.65 પોઈન્ટ ઘટીને 25,023.70ના સ્તરે રહ્યો હતો. આમ, શરૂઆતમાં સકારાત્મક માહોલ હોવા છતાં ટ્રેડિંગ સત્રના અંતે બંને મુખ્ય સૂચકાંકોમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો.
2017નું પુનરાવર્તન, સતત આઠ વર્ષની તેજીનો અંત
મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ દરમિયાન બજાર સામાન્ય રીતે તેજી સાથે બંધ થતું હોવાથી આ વખતનો ઘટાડો ખાસ ચર્ચામાં રહ્યો છે. અગાઉ 2017માં પણ દિવાળીના ખાસ ટ્રેડિંગ સત્ર દરમિયાન સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી ઘટાડા સાથે બંધ થયા હતા. તે સમયે નિફ્ટી આશરે 44 પોઈન્ટ ઘટીને 24,986ના સ્તરે બંધ થયો હતો.
ત્યારબાદ 2018થી 2025 સુધી સતત આઠ વર્ષ સુધી મુહૂર્ત ટ્રેડિંગમાં બજારનો અંત તેજી સાથે આવ્યો હતો. આ સમયગાળામાં રોકાણકારો માટે દિવાળીના દિવસે શેરબજારનું પ્રદર્શન મોટાભાગે સકારાત્મક રહ્યું હતું. પરંતુ સંવત 2083ના પ્રથમ સત્રમાં આ સિલસિલો તૂટી ગયો.
મુહૂર્ત ટ્રેડિંગમાં ખરીદીની પરંપરા શું છે?
ભારતીય શેરબજારમાં દિવાળીના દિવસે યોજાતું મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ માત્ર એક સામાન્ય ટ્રેડિંગ સત્ર નથી. તેની સાથે ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક માન્યતાઓ પણ જોડાયેલી છે. ઘણા રોકાણકારો નવા સંવતની શરૂઆતને શુભ માનીને આ દિવસે શેર ખરીદે છે. કેટલાક લોકો પ્રતીકાત્મક રીતે એક કે થોડા શેરની ખરીદી કરીને નવા નાણાકીય વર્ષની શરૂઆત કરે છે.
પરંપરાગત માન્યતા મુજબ આ દિવસે ખરીદી કરવી શુભ ગણાય છે, જ્યારે વેચવાલી ટાળવાનું પસંદ કરવામાં આવે છે. જોકે, શેરબજારમાં દરેક રોકાણકારનો અભિગમ એકસરખો હોતો નથી. બજારની સ્થિતિ, શેરની કિંમત અને રોકાણ સંબંધિત નિર્ણયોને ધ્યાનમાં રાખીને ખરીદી કે વેચાણ થાય છે. આ વખતે પણ શરૂઆતમાં ખરીદીનો માહોલ જોવા મળ્યો હતો, પરંતુ ઊંચા સ્તરે પહોંચ્યા બાદ નફો બુક કરવાની પ્રવૃત્તિએ બજારની દિશા બદલી નાખી.
બજારમાં ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ શું હતું?
મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ દરમિયાન થયેલા ઘટાડા પાછળનું એક મુખ્ય કારણ અગાઉના દિવસોમાં નોંધાયેલી મજબૂત તેજી માનવામાં આવે છે. અહેવાલો મુજબ, અગાઉના સાત ટ્રેડિંગ દિવસોમાં સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી બંનેમાં 10 ટકાથી વધુનો વધારો નોંધાયો હતો. આ તેજીના કારણે બજાર કેટલાક મહિનાના ઊંચા સ્તરે પહોંચ્યું હતું અને ઘણા રોકાણકારોને સારો નફો થયો હતો.
આવી સ્થિતિમાં રોકાણકારો ઊંચા સ્તરે શેર વેચીને નફો સુરક્ષિત કરવાનું પસંદ કરે છે. તેને બજારની ભાષામાં પ્રોફિટ બુકિંગ કહેવામાં આવે છે. એનરિચ મનીના CEO પોનમુડી આર.ના જણાવ્યા અનુસાર, એક અઠવાડિયાની મજબૂત તેજી બાદ બજારમાં થોડો વિરામ આવવો સ્વાભાવિક છે. તેમના મતે, નોંધપાત્ર ઉછાળા બાદ બજાર સતત આગળ વધે તે જરૂરી નથી અને રોકાણકારો નફો બુક કરી શકે છે.
આથી મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ દરમિયાન જોવા મળેલો ઘટાડો અગાઉની તેજી બાદ આવેલી નફાવસૂલી સાથે જોડાયેલો હોવાનું માનવામાં આવે છે. જોકે, એક જ સત્રના ઘટાડાને આધારે બજારની આગામી દિશા નક્કી કરવી યોગ્ય નથી.
મિડકેપ અને સ્મોલકેપ શેરોમાં ખરીદી
મુખ્ય સૂચકાંકો ઘટાડા સાથે બંધ થયા હોવા છતાં બજારના અન્ય વિભાગોમાં સ્થિતિ અલગ જોવા મળી હતી. ખાસ કરીને મિડકેપ અને સ્મોલકેપ શેરોમાં ખરીદીનો માહોલ રહ્યો હતો. BSE મિડકેપ ઇન્ડેક્સ આશરે 0.5 ટકા વધ્યો હતો, જ્યારે સ્મોલકેપ ઇન્ડેક્સમાં લગભગ 1.5 ટકાનો ઉછાળો નોંધાયો હતો.
આ ખરીદીની અસર કંપનીઓના કુલ બજાર મૂડીકરણ પર પણ જોવા મળી હતી. એક્સચેન્જના આંકડા મુજબ, BSEમાં લિસ્ટેડ કંપનીઓનું કુલ માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન આશરે રૂ. 2.6 લાખ કરોડ વધીને રૂ. 506 લાખ કરોડના સર્વોચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યું હતું.
આમ, સંવત 2083ના પ્રથમ મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ સત્રમાં સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી ઘટાડા સાથે બંધ થયા હોવા છતાં મિડકેપ અને સ્મોલકેપ શેરોમાં મજબૂતી જોવા મળી હતી. આ સત્રે એક તરફ આઠ વર્ષની તેજીની પરંપરા તોડી, તો બીજી તરફ બજારમાં નફાવસૂલી અને પસંદગીના શેરોમાં ખરીદી બંને પ્રવૃત્તિઓ એકસાથે જોવા મળી. રોકાણકારો માટે હવે આગામી સામાન્ય ટ્રેડિંગ સત્રોમાં બજાર કઈ દિશા પકડે છે તે જોવું મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
