“અધિકારીઓ ચૂંટણી નથી જીતાડતા, જનતા જીતાડે છે”: ઓમર અબ્દુલ્લાએ ચૂંટણી પંચની કાર્યવાહી પર ઉઠાવ્યા સવાલ.
૨૦ માર્ચ, ૨૦૨૬ના રોજ પશ્ચિમ બંગાળના રાજકીય મેદાનમાં ચૂંટણી પંચની કાર્યવાહીએ નવો વળાંક લીધો છે. બંગાળમાં વરિષ્ઠ વહીવટી અધિકારીઓની સામૂહિક બદલીના મામલે હવે જમ્મુ-કાશ્મીરના મુખ્યમંત્રી ઓમર અબ્દુલ્લાએ પણ મમતા બેનર્જીના સમર્થનમાં ઝંપલાવ્યું છે. આ વિવાદે માત્ર બંગાળ જ નહીં, પરંતુ રાષ્ટ્રીય સ્તરે બિન-ભાજપ શાસિત રાજ્યો અને કેન્દ્રીય સંસ્થાઓ વચ્ચેના સંઘર્ષને ફરી સપાટી પર લાવી દીધો છે.
પશ્ચિમ બંગાળમાં આગામી ચૂંટણીઓ પહેલા વહીવટી તંત્રમાં કરવામાં આવેલા મોટા ફેરફારોએ રાજકીય તોફાન ઉભું કર્યું છે. જમ્મુ અને કાશ્મીરના મુખ્યમંત્રી ઓમર અબ્દુલ્લાએ પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જીના સૂર પુરાવતા ચૂંટણી પંચની કાર્યશૈલી પર ગંભીર સવાલો ઉઠાવ્યા છે. ઓમર અબ્દુલ્લાએ આરોપ લગાવ્યો છે કે આવી બદલીઓ મોટાભાગે બિન-ભાજપ શાસિત રાજ્યોમાં જ જોવા મળે છે, જે લોકશાહીની તંદુરસ્તી માટે ચિંતાજનક છે.
“ચૂંટણી અધિકારીઓ નથી જીતતા, જનતા જીતે છે”
ઓમર અબ્દુલ્લાએ હિન્દીમાં આપેલા પોતાના નિવેદનમાં સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું કે, ચૂંટણી પંચ ભલે ગમે તેટલા અધિકારીઓની બદલી કરી નાખે, પરંતુ તેનાથી ચૂંટણીના અંતિમ પરિણામો પર કોઈ પ્રભાવ પડવાનો નથી. તેમણે કહ્યું, “ચૂંટણીના મેદાનમાં અધિકારીઓ વિજય નથી અપાવતા, પરંતુ રાજકીય પક્ષોના નેતાઓ અને તેમનો જનાધાર જીત નક્કી કરે છે. સીમાઓ ફરીથી દોરવી કે અધિકારીઓની ફેરબદલી એ માત્ર પ્રક્રિયાગત પગલાં છે, જે જનતાના મિજાજને બદલી શકતા નથી.”
મમતા બેનર્જીના ગંભીર આરોપો
આ વિવાદની શરૂઆત ત્યારે થઈ જ્યારે મમતા બેનર્જીએ ચૂંટણી પંચ પર બંગાળને ખાસ નિશાન બનાવવાનો આરોપ મૂક્યો. મમતા બેનર્જીના જણાવ્યા મુજબ, ચૂંટણીની સત્તાવાર જાહેરાત પહેલા જ મુખ્ય સચિવ, ગૃહ સચિવ, ડીજીપી (DGP), એડીજી (ADG), આઈજી અને ડીઆઈજી સહિત ૫૦થી વધુ વરિષ્ઠ અધિકારીઓની બદલી કરી દેવામાં આવી હતી. મમતાએ આ કાર્યવાહીને “અભૂતપૂર્વ અને પક્ષપાતી” ગણાવી છે.
રાજકીય વિશ્લેષણ: બિન-ભાજપ રાજ્યોમાં વધતો અસંતોષ
ઓમર અબ્દુલ્લાનું આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે વિપક્ષી ગઠબંધનના નેતાઓ વારંવાર કેન્દ્રીય સંસ્થાઓના દુરુપયોગનો મુદ્દો ઉઠાવી રહ્યા છે. ઓમરે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે ૨૦૨૬ની આ ચૂંટણીમાં મમતા બેનર્જી પ્રચંડ બહુમતી સાથે ફરી સત્તામાં આવશે. તેમના મતે, વહીવટી તંત્રમાં ફેરફાર કરવાથી તૃણમૂલ કોંગ્રેસના મૂળભૂત સમર્થન આધાર પર કોઈ અસર થશે નહીં.
ચૂંટણી પંચની ભૂમિકા પર પ્રશ્નાર્થ
પશ્ચિમ બંગાળ હંમેશાથી ચૂંટણી હિંસા અને વહીવટી પક્ષપાતના આરોપોથી ઘેરાયેલું રહ્યું છે. ચૂંટણી પંચ આ બદલીઓને “નિષ્પક્ષ અને મુક્ત ચૂંટણી” સુનિશ્ચિત કરવાના ભાગરૂપે ગણાવી રહ્યું છે. જોકે, મમતા અને ઓમર અબ્દુલ્લા જેવા નેતાઓનું માનવું છે કે આ પ્રકારના વહીવટી હસ્તક્ષેપથી રાજ્યની સ્વાયત્તતા પર તરાપ મારવામાં આવી રહી છે.
આગામી દિવસોમાં ગરમાશે માહોલ
૨૦ માર્ચ, ૨૦૨૬ના આ રાજકીય ઘટનાક્રમે સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે બંગાળની ચૂંટણીમાં વહીવટી બદલીઓ એક મોટો મુદ્દો બનવાની છે. એક તરફ ભાજપ આ બદલીઓનું સ્વાગત કરી રહ્યું છે, તો બીજી તરફ વિપક્ષ તેને લોકશાહી પરનો હુમલો ગણાવી રહ્યો છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે આ બદલીઓ બાદ ચૂંટણી મેદાનમાં જમીની સ્થિતિ કેવી રહે છે.
ઓમર અબ્દુલ્લા અને મમતા બેનર્જી વચ્ચેનો આ રાજકીય તાલમેલ વિપક્ષી એકતાનો સંકેત આપે છે. વહીવટી અધિકારીઓની બદલીઓ ભલે ચૂંટણી પ્રક્રિયાનો ભાગ હોય, પરંતુ જે રીતે આ મુદ્દે ‘રાજ્ય વિરુદ્ધ કેન્દ્ર’ની સ્થિતિ સર્જાઈ છે, તે લોકશાહીના સંઘીય માળખા માટે એક નવી ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.
