બેંકો ફેઈલ, પોસ્ટ ઓફિસ હિટ! ₹૧ લાખના રોકાણ પર મેળવો ₹૪૪,૯૯૫નું વ્યાજ, જાણો કેન્દ્ર સરકારની ગેરંટીવાળી સ્કીમ.
આજના આર્થિક અનિશ્ચિતતાના સમયમાં દરેક વ્યક્તિ ઈચ્છે છે કે તેના મહેનતના પૈસા સુરક્ષિત રહે અને તેના પર સારું વળતર મળે. ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) દ્વારા રેપો રેટમાં ફેરફાર કર્યા બાદ ઘણી ખાનગી અને સરકારી બેંકોએ ફિક્સ ડિપોઝિટ (FD) ના વ્યાજદરમાં ઘટાડો કર્યો છે. પરંતુ, પોસ્ટ ઓફિસ (India Post) હજુ પણ ગ્રાહકોને આકર્ષક વ્યાજ દરો ઓફર કરી રહી છે. પોસ્ટ ઓફિસમાં જેને આપણે TD (Time Deposit) કહીએ છીએ, તે વાસ્તવમાં બેંકની FD જેવી જ યોજના છે.
શા માટે પોસ્ટ ઓફિસ બેંકો કરતા ચઢિયાતી છે?
પોસ્ટ ઓફિસની બચત યોજનાઓની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તેના પર કેન્દ્ર સરકારની સીધી ગેરંટી હોય છે. બેંકોમાં ડૂબવાની સ્થિતિમાં વીમા કવચની મર્યાદા હોય છે, પરંતુ પોસ્ટ ઓફિસમાં તમારો એક-એક રૂપિયો સો ટકા સુરક્ષિત છે. આ ઉપરાંત, ૨૦૨૬ના વર્તમાન દરો મુજબ, પોસ્ટ ઓફિસ ટૂંકા અને લાંબા ગાળાના રોકાણ પર બેંકો કરતા વધુ વ્યાજ આપી રહી છે.
વ્યાજ દરોનું ગણિત: કઈ મુદત પર કેટલું વળતર?
પોસ્ટ ઓફિસમાં તમે ૧, ૨, ૩ કે ૫ વર્ષની મુદત માટે પૈસા જમા કરાવી શકો છો. વર્તમાન વ્યાજ દરો નીચે મુજબ છે:
૧ વર્ષની TD: ૬.૯% વ્યાજ
૨ વર્ષની TD: ૭.૦% વ્યાજ
૩ વર્ષની TD: ૭.૧% વ્યાજ
૫ વર્ષની TD: ૭.૫% વ્યાજ
અહીં ખાસ નોંધવા જેવી બાબત એ છે કે વ્યાજની ગણતરી ત્રિમાસિક ધોરણે કમ્પાઉન્ડિંગ (ચક્રવૃદ્ધિ) થાય છે, પરંતુ તેની ચુકવણી વાર્ષિક ધોરણે કરવામાં આવે છે.
₹૧ લાખના રોકાણ પર ₹૪૪,૯૯૫નો ફાયદો કેવી રીતે?
જો તમે પોસ્ટ ઓફિસની ૫ વર્ષની ટાઈમ ડિપોઝિટ (TD) સ્કીમ પસંદ કરો છો, તો તમને સૌથી વધુ ૭.૫% વ્યાજ મળે છે.
રોકાણની રકમ: ₹૧,૦૦,૦૦૦
વ્યાજનો દર: ૭.૫% (વાર્ષિક)
૫ વર્ષ પછી વ્યાજની કમાણી: ₹૪૪,૯૯૫
કુલ મેચ્યોરિટી રકમ: ₹૧,૪૪,૯૯૫
ભારતની મોટાભાગની દિગ્ગજ બેંકો હાલમાં ૫ વર્ષની સામાન્ય FD પર ૬.૫% થી ૭.૦% ની આસપાસ વ્યાજ આપી રહી છે, જેની સરખામણીએ પોસ્ટ ઓફિસનું વળતર ઘણું વધારે છે.
વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે મહત્વની વાત
સામાન્ય રીતે બેંકોમાં વરિષ્ઠ નાગરિકોને (૬૦ વર્ષથી વધુ ઉંમરના) સામાન્ય ગ્રાહકો કરતા ૦.૫૦% વધુ વ્યાજ મળે છે. જોકે, પોસ્ટ ઓફિસની TD સ્કીમમાં તમામ વયના લોકો માટે એકસમાન વ્યાજ દર છે. પરંતુ જો વરિષ્ઠ નાગરિકો વધુ વળતર ઈચ્છતા હોય, તો તેઓ પોસ્ટ ઓફિસની જ ‘સીનિયર સિટીઝન સેવિંગ સ્કીમ’ (SCSS) પસંદ કરી શકે છે, જેમાં વ્યાજ દર ૮.૨% જેટલો ઊંચો છે.
કેવી રીતે ખોલાવવું ખાતું?
તમે તમારી નજીકની કોઈપણ પોસ્ટ ઓફિસમાં જઈને માત્ર ₹૧,૦૦૦ થી આ ખાતું ખોલાવી શકો છો. રોકાણની કોઈ મહત્તમ મર્યાદા નથી. આ ઉપરાંત, ૫ વર્ષની TD માં રોકાણ કરવાથી તમને આવકવેરાની કલમ 80C હેઠળ ટેક્સમાં પણ છૂટ મળે છે.
જો તમે શેરબજારના જોખમોથી દૂર રહીને તમારા ભવિષ્ય અથવા બાળકોના શિક્ષણ માટે રકમ એકઠી કરવા માંગો છો, તો પોસ્ટ ઓફિસની ૫ વર્ષની TD સ્કીમ એક ઉત્તમ રોકાણ છે. સુરક્ષા, ગેરંટી અને ઉંચા વ્યાજનું આ મિશ્રણ અત્યારના સમયમાં ભાગ્યે જ ક્યાંક જોવા મળે છે.

