રાહુલ ગાંધીને મોટી રાહત: હાઈકોર્ટે પોતાનો જ આદેશ રોક્યો, હાલ FIR નહીં નોંધાય
કોંગ્રેસના સાંસદ રાહુલ ગાંધી માટે શનિવારનો દિવસ રાહત લઈને આવ્યો છે. બેવડી નાગરિકતાના વિવાદમાં ફસાયેલા રાહુલ ગાંધી સામે FIR નોંધવાના પોતાના જ આદેશ પર અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટની લખનૌ બેન્ચે રોક લગાવી દીધી છે. કોર્ટે સ્વીકાર્યું છે કે કોઈ પણ પક્ષકારને નોટિસ આપ્યા વિના અને તેમનો પક્ષ સાંભળ્યા વિના આ પ્રકારનો ગંભીર આદેશ આપવો ઉચિત નથી. આ ઘટનાક્રમે કાયદાકીય વર્તુળોમાં ભારે ચર્ચા જગાવી છે.
હાઈકોર્ટે કેમ પલટાવ્યો પોતાનો નિર્ણય?
શુક્રવારે જસ્ટિસ સુભાષ વિદ્યાર્થીની બેન્ચે રાહુલ ગાંધી વિરુદ્ધ FIR દાખલ કરી તપાસ સીબીઆઈ (CBI) ને સોંપવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. જોકે, શનિવારે આદેશ ટાઈપ થાય તે પહેલા જસ્ટિસ સુભાષ વિદ્યાર્થીએ કાયદાકીય પાસાઓની પુનઃતપાસ કરી હતી.
ન્યાયમૂર્તિએ અવલોકન કર્યું કે અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટે 2014માં એક મહત્વના ચુકાદામાં સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે, જો કોઈ નીચલી અદાલતે FIRની અરજી ફગાવી દીધી હોય, તો તેવા કિસ્સામાં હાઈકોર્ટમાં પુનરીક્ષણ અરજી (Revision Petition) જ ચાલી શકે. આવી સ્થિતિમાં જે વ્યક્તિ સામે આરોપ છે, તેને નોટિસ મોકલવી અનિવાર્ય છે. રાહુલ ગાંધીને આ પ્રક્રિયામાં કોઈ નોટિસ આપવામાં આવી નહોતી, તેથી કોર્ટે પોતાના અગાઉના આદેશ પર રોક લગાવી દીધી છે. હવે આ મામલે આગામી સુનાવણી 20 એપ્રિલ ના રોજ થશે.
શું છે આખો વિવાદ?
આ સમગ્ર વિવાદની શરૂઆત કર્ણાટકના રહેવાસી એસ. વિજ્ઞેશ શિશિર દ્વારા કરવામાં આવેલી અરજીથી થઈ હતી. તેમણે રાહુલ ગાંધી પર બેવડી નાગરિકતા ધરાવવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. શિશિરનો દાવો છે કે રાહુલ ગાંધીએ ભારતીય કાયદાઓ, સત્તાવાર ગુપ્ત અધિનિયમ (Official Secrets Act) અને પાસપોર્ટ એક્ટનું ઉલ્લંઘન કર્યું છે.
આ કેસની સફર પણ રસપ્રદ રહી છે:
સૌ પ્રથમ આ ફરિયાદ રાયબરેલીની વિશેષ MP/MLA કોર્ટમાં દાખલ કરવામાં આવી હતી.
અરજદારની વિનંતી પર હાઈકોર્ટે 17 ડિસેમ્બર, 2025 ના રોજ આ કેસ રાયબરેલીથી લખનૌ ટ્રાન્સફર કર્યો હતો.
લખનૌની MP/MLA કોર્ટે 28 જાન્યુઆરી, 2026 ના રોજ આ અરજી ફગાવી દીધી હતી.
ત્યારબાદ અરજદાર હાઈકોર્ટમાં ગયા, જ્યાં શુક્રવારે FIRનો આદેશ થયો અને શનિવારે તે આદેશ પાછો ખેંચાયો.
અરજદારે વ્યક્ત કરી નારાજગી: ચીફ જસ્ટિસને કરશે ફરિયાદ
હાઈકોર્ટ દ્વારા અચાનક આદેશ રોકી દેવામાં આવતા અરજદાર વિજ્ઞેશ શિશિરે ઉગ્ર પ્રતિક્રિયા આપી છે. તેમણે મીડિયા સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે, કોર્ટ દ્વારા આ રીતે પોતાનો જ નિર્ણય પાછો ખેંચવો તે આશ્ચર્યજનક છે. શિશિરે જાહેરાત કરી છે કે તેઓ આ બાબતની ફરિયાદ ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (CJI) ને કરશે. તેમણે પુનરોચ્ચાર કર્યો કે રાહુલ ગાંધી સામેના આરોપો ગંભીર છે અને તેની તટસ્થ તપાસ થવી જોઈએ.
રાજકીય અને કાયદાકીય વિશ્લેષણ
રાજકીય નિષ્ણાતો માને છે કે જો રાહુલ ગાંધી વિરુદ્ધ FIR નોંધાઈ હોત તો તેમની સંસદ સભ્યતા પર ફરી એકવાર જોખમ આવી શક્યું હોત. હાઈકોર્ટના આ તાજેતરના વલણથી કોંગ્રેસ છાવણીમાં હાશકારો અનુભવાયો છે. કાયદાકીય રીતે જોતા, કોર્ટે ‘નેચરલ જસ્ટિસ’ (કુદરતી ન્યાય) ના સિદ્ધાંતને અનુસર્યો છે, જે મુજબ કોઈ પણ વ્યક્તિને સાંભળ્યા વગર તેની વિરુદ્ધ આદેશ આપી શકાય નહીં.
હવે સૌની નજર 20 એપ્રિલ પર ટકેલી છે, જ્યારે કોર્ટ નક્કી કરશે કે રાહુલ ગાંધીને નોટિસ પાઠવવી કે નહીં અને આ કેસમાં આગળ શું કાર્યવાહી કરવી. હાલ પૂરતું તો રાહુલ ગાંધી પર લટકતી ધરપકડ કે તપાસની તલવાર ટળી ગઈ છે.
