સેનામાંથી નિવૃત્ત થયા પછી હવે રેલવેમાં અગ્નિવીરોને મળશે રોજગાર!
ભારતીય સેનામાંથી નિવૃત્ત થતા અગ્નિવીરો માટે ખૂબ જ શાનદાર અને રાહતભર્યા સમાચાર સામે આવ્યા છે. ભારતીય રેલવે અને ભારતીય સેનાએ મળીને એક નવી પહેલ કરી છે, જેના હેઠળ અગ્નિવીર યોજનામાંથી નિવૃત્ત થતા જવાનોને રેલવેમાં નોકરી આપવામાં આવશે. આ યોજના અંતર્ગત 5,000 થી વધુ ભૂતપૂર્વ સૈનિકો અને અગ્નિવીરોને ‘પોઈન્ટ્સમેન’ (Pointsman)ના પદ પર નિયુક્ત કરવાની યોજના બનાવવામાં આવી છે. જે યુવાનો સેનામાં પોતાની સેવાઓ આપ્યા પછી રેલવેમાં પોતાનું કરિયર બનાવવા માંગે છે, તેમના માટે આ એક મોટી ભેટ છે.
સેનાના જીવન પછી એક સામાન્ય અને સુરક્ષિત રોજગાર મેળવવો ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ હોય છે. આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય અગ્નિવીરોને સેનામાંથી નિવૃત્ત થયા પછી ફરીથી રોજગાર ઉપલબ્ધ કરાવવાનો છે. આ માટે ભારતીય સેના અને ભારતીય રેલવેએ સંયુક્ત પહેલ કરી છે.
શું છે રેલવે અને સેનાની નવી પહેલ?
શું છે રેલવે અને સેનાની નવી પહેલ?ભારતીય રેલવે અને ભારતીય સેનાએ એક નવા કો-ઓપરેશન ફ્રેમવર્કની શરૂઆત કરી છે. આ ફ્રેમવર્ક હેઠળ, જે અગ્નિવીરો ચાર વર્ષની સેવા પૂરી કર્યા પછી નિવૃત્ત થઈ રહ્યા છે, તેમને રેલવેમાં નોકરી આપવામાં આવશે. આ યુવાનોને સેનામાંથી નિવૃત્ત થયા પછી સામાન્ય જીવન અને રોજગાર મેળવવામાં મદદ કરશે.
માહિતી મુજબ, રેલ મંત્રાલયે રેલવેમાં ખાલી પદોને વહેલી તકે ભરવા માટે આ નિર્ણય લીધો છે. આ નિયુક્તિઓ શરૂઆતમાં કોન્ટ્રાક્ટ આધારિત (Contract Basis) હશે.
5,000 પદો પર ‘પોઈન્ટ્સમેન’ ની નિયુક્તિ
રેલ મંત્રાલયે 5,000 થી વધુ ભૂતપૂર્વ સૈનિકોને ‘પોઈન્ટ્સમેન’ ના પદ પર નિયુક્ત કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. આ કામચલાઉ નિયુક્તિઓ હશે, જે ત્યાં સુધી ચાલુ રહેશે જ્યાં સુધી રેલવેમાં નિયમિત ભરતી પ્રક્રિયા (Regular Recruitment Process) પૂરી ન થઈ જાય. આનાથી રેલવેના કાર્યોમાં પણ ઝડપ આવશે અને અગ્નિવીરોને રોજગાર પણ મળશે.
રેલવેએ ભરતી પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવી
રેલવેએ આ પદો પર ભરતીની પ્રક્રિયા પહેલેથી જ શરૂ કરી દીધી છે. દેશના વિવિધ રેલવે ઝોન અને ડિવિઝનમાં નિયુક્તિઓની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે. અત્યાર સુધીમાં 9 રેલવે ડિવિઝનોએ સંબંધિત સેના સંગઠનો સાથે સમજૂતી પત્ર (MoU) પર હસ્તાક્ષર પણ કરી દીધા છે, જેથી નિયુક્તિઓની પ્રક્રિયા ઝડપથી પૂરી કરી શકાય.
રેલવેમાં અગ્નિવીરો અને ભૂતપૂર્વ સૈનિકો માટે અનામત (Reservation)
રેલવેએ અગ્નિવીરો અને ભૂતપૂર્વ સૈનિકો માટે પદોનું અનામત (Reservation) પણ નિર્ધારિત કર્યું છે:
-
લેવલ-2 અને તેનાથી ઉપરના પદોમાં: ભૂતપૂર્વ સૈનિકો માટે 10% અને પૂર્વ અગ્નિવીરો માટે 5% અનામત.
-
લેવલ-1 (RRB Group D) પદોમાં: ભૂતપૂર્વ સૈનિકો માટે 20% અને પૂર્વ અગ્નિવીરો માટે 10% અનામત.
વર્ષ 2024 અને 2025 માં સૂચિત ખાલી જગ્યાઓ (Vacancies) માં ભૂતપૂર્વ સૈનિકો માટે કુલ 14,788 પદો અનામત રાખવામાં આવ્યા છે. જેમાં 6,485 પદ લેવલ-1 ના અને 8,303 પદ લેવલ-2 કે તેથી ઉપરના પદોના સામેલ છે.
શું હોય છે ‘પોઈન્ટ્સમેન’ નું પદ?
અગ્નિવીરોને જે પદ પર નિયુક્ત કરવામાં આવશે, તે છે ‘પોઈન્ટ્સમેન’ (Pointsman). આ ભારતીય રેલવેનો એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગ્રાઉન્ડ સ્ટાફ કર્મચારી હોય છે. પોઈન્ટ્સમેનનું મુખ્ય કામ ટ્રેનો માટે રેલવે ટ્રેકની લાઇન બદલતા ભાગ (પોઈન્ટ્સ) ને યોગ્ય દિશામાં સેટ કરવાનું હોય છે.
પોઈન્ટ્સમેનની જવાબદારીઓ:
-
ટ્રેક સેટ કરવો: સ્ટેશન માસ્ટરના નિર્દેશ પર પાટાની દિશા બદલવી, જેથી ટ્રેન સુરક્ષિત રીતે પસાર થઈ શકે.
-
શન્ટિંગ: ડબ્બાઓને જોડવા અને અલગ કરવા (Shunting) ના કાર્યોમાં સહાયતા કરવી.
-
સુરક્ષા: ટ્રેન સંચાલન દરમિયાન સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવામાં મદદ કરવી.
CAPF અને દિલ્હી પોલીસમાં પણ અનામત
માત્ર રેલવે જ નહીં, સરકારે અગ્નિવીરો માટે અન્ય વિભાગોમાં પણ અનામતની જોગવાઈ કરી છે.
-
દિલ્હી પોલીસ: સિપાહી ભરતીમાં અગ્નિવીરો માટે 20% અનામત નક્કી કરવામાં આવી છે.
-
CAPF (સેન્ટ્રલ આર્મ્ડ પોલીસ ફોર્સ): CAPF ભરતીમાં પણ પૂર્વ અગ્નિવીરોને અનામત આપવાની જોગવાઈ છે.
શું છે અગ્નિવીર યોજના?
સરકારની અગ્નિવીર યોજના હેઠળ, સેનામાં યુવાનોની ભરતી થાય છે. અગ્નિપથ યોજના વર્ષ 2022 માં 14 જૂને શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ યોજના હેઠળ યુવાનોને સેના, નૌકાદળ અને વાયુસેનામાં 4 વર્ષ માટે ભરતી કરવામાં આવે છે. ચાર વર્ષ પછી, માત્ર 25% અગ્નિવીરોને કાયમી સેવા (Permanent Service) માં લેવામાં આવે છે, જ્યારે બાકીના 75% અગ્નિવીરોને સેવામુક્ત કરવામાં આવે છે. આ યોજનાનો ઉદ્દેશ્ય સેનાને યુવાન રાખવાનો છે.
અગ્નિવીરમાંથી નિવૃત્ત થતા જવાનોને રેલવેમાં નોકરી આપવાનો નિર્ણય સરકારનું એક પ્રશંસનીય પગલું છે. આ માત્ર તે યુવાનોને રોજગાર પ્રદાન કરશે જેમણે દેશની સેવા કરી છે, પરંતુ રેલવેને પણ કુશળ અને અનુશાસિત કર્મચારીઓ મળશે. 5,000 થી વધુ પદ પોઈન્ટ્સમેન માટે હોવા તે અગ્નિવીરો માટે એક ઉત્તમ તક છે.
