એસી (AC) ચલાવો પણ લાઈટ બિલની ચિંતા છોડો! જાણો 1.5 ટન એસી માટે કેટલી સોલર પેનલ જોઈએ?
ભારતમાં ઉનાળો શરૂ થતાની સાથે જ બપોરના સમયે ગરમીનો પારો આસમાને પહોંચી જાય છે. એપ્રિલ મહિનો બેસતા જ ઘરોમાં એસી (AC) સવારથી મોડી રાત સુધી ચાલવા લાગે છે. પરંતુ એસીની ઠંડી હવા માણતી વખતે મગજના ખૂણે એક જ વિચાર ચાલતો હોય છે – “આ વખતે લાઈટ બિલ કેટલું આવશે?” મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે ઉનાળાના ત્રણ-ચાર મહિનાનું વીજળીનું બિલ ખરેખર પીડાદાયક હોય છે. આ સમસ્યાનો સૌથી શ્રેષ્ઠ અને કાયમી ઉકેલ ‘સોલર પાવર’ છે. પરંતુ મોટાભાગના લોકો એ મૂંઝવણમાં હોય છે કે 1.5 ટનનું એસી ચલાવવા માટે કેટલી પેનલ જોઈએ, કયું ઈન્વર્ટર લેવું અને શું બેટરી રાખવી ફાયદાકારક છે? ચાલો આ બધું જ વિગતવાર સમજીએ.
1.5 ટનનું એસી (AC) કેટલી વીજળી વાપરે છે? (Power Consumption of 1.5-Ton AC)
સોલર પેનલની સંખ્યા નક્કી કરતા પહેલા એ જાણવું જરૂરી છે કે તમારું એસી કેટલી વીજળી વાપરે છે. સામાન્ય રીતે 1.5 ટનનું સ્પ્લિટ એસી જ્યારે પૂરી ક્ષમતા પર ચાલે છે, ત્યારે તે 1,200 થી 2,000 વોટ (Watts) પાવર ખેંચે છે. જો તમારી પાસે લેટેસ્ટ ‘ઈન્વર્ટર એસી’ છે, તો તે રૂમના તાપમાન મુજબ કોમ્પ્રેસરની સ્પીડ ઘટાડી દે છે, જેથી તે હંમેશા મહત્તમ પાવર વાપરતું નથી. બીજી તરફ, જૂના મોડલના ‘નોન-ઈન્વર્ટર’ એસી 2,400 વોટ સુધી પાવર વાપરી શકે છે.
ધારો કે આપણે સરેરાશ 1,500 વોટનો પાવર લોડ ગણીએ અને તમે દિવસમાં 8 કલાક એસી ચલાવો છો, તો તમારું એસી દરરોજ અંદાજે 12 યુનિટ (kWh) વીજળી વાપરે છે. જો આખા મહિનાનો હિસાબ કરીએ તો આ આંકડો 360 યુનિટ સુધી પહોંચી જાય છે. આટલા યુનિટનો ખર્ચ ઉનાળામાં તમારા બજેટને ખોરવી નાખવા માટે પૂરતો છે.
કેટલા સોલર પેનલની જરૂર પડશે? (How Many Solar Panels Are Needed?)
હવે મુખ્ય સવાલ પર આવીએ – આ 12 યુનિટ વીજળી પેદા કરવા માટે કેટલી પેનલ જોઈએ? ભારતના મોટાભાગના શહેરોમાં એપ્રિલથી જૂન દરમિયાન સરેરાશ 5 કલાક સારો સૂર્યપ્રકાશ મળે છે.
-
એક 330 વોટની સોલર પેનલ દિવસના 5 કલાકમાં અંદાજે 1.3 થી 1.5 યુનિટ વીજળી પેદા કરે છે.
-
જો તમારે દિવસના 12 યુનિટની જરૂરિયાત પૂરી કરવી હોય, તો તમારે 8 થી 9 પેનલ (330 વોટની) લગાવવી પડે.
-
નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે ધૂળ, વાદળછાયું વાતાવરણ કે પેનલ પર પડતા પડછાયાને ધ્યાનમાં રાખીને તમારે 10 થી 12 પેનલ લગાવવી જોઈએ. જો તમે 500 વોટની આધુનિક પેનલ વાપરો છો, તો સંખ્યા ઘટીને 5-6 થઈ શકે છે.
આ ઉપરાંત, ઈન્વર્ટરની ક્ષમતા પણ ખૂબ મહત્વની છે. 1.5 ટનના એસી માટે ઓછામાં ઓછું 2.5 થી 3 kW ક્ષમતાનું પ્યોર સાઈન વેવ ઈન્વર્ટર જરૂરી છે. કારણ કે જ્યારે એસી શરૂ થાય છે, ત્યારે તેનું કોમ્પ્રેસર શરૂઆતમાં પાવરનો મોટો ઝટકો (Surge) ખેંચે છે. જો તમારું ઈન્વર્ટર નાનું હશે, તો તે આ લોડ સહન કરી શકશે નહીં અને વારંવાર ટ્રીપ થઈ જશે.
ઓન-ગ્રીડ કે ઓફ-ગ્રીડ: તમારા માટે કઈ સિસ્ટમ શ્રેષ્ઠ? (On-Grid vs Off-Grid System)
સોલર સિસ્ટમ લગાવતી વખતે તમારી પાસે બે મુખ્ય વિકલ્પો હોય છે. જો તમે માત્ર દિવસના સમયે જ એસી વાપરવા માંગતા હોવ, તો ‘ઓન-ગ્રીડ’ (On-Grid) સિસ્ટમ સૌથી સસ્તી અને શ્રેષ્ઠ છે. આમાં બેટરીની જરૂર પડતી નથી. તમે પેદા કરેલી વધારાની વીજળી સરકારી ગ્રીડમાં જશે અને રાત્રે તમે ગ્રીડમાંથી વીજળી વાપરી શકશો, જેનું એડજસ્ટમેન્ટ ‘નેટ મીટરિંગ’ દ્વારા થશે. આમાં મેન્ટેનન્સ ઓછું હોય છે અને સરકારી સબસિડીનો લાભ પણ મળે છે.
પરંતુ જો તમારા વિસ્તારમાં પાવર કટ (લાઈટ જવાની સમસ્યા) વધુ હોય અને તમે રાત્રે પણ સોલર પાવર પર એસી ચલાવવા માંગતા હોવ, તો તમારે ‘ઓફ-ગ્રીડ’ (Off-Grid) સિસ્ટમ લેવી પડશે જેમાં બેટરી બેંકની જરૂર પડશે. જોકે, એસી ચલાવવા માટે મોટી બેટરી બેંક જોઈએ, જે શરૂઆતમાં ખૂબ મોંઘી પડી શકે છે. તેથી જ મોટાભાગના લોકો ઓન-ગ્રીડ સિસ્ટમ પસંદ કરે છે જે લાંબા ગાળે વધુ ફાયદાકારક છે. સોલર લગાવવાનો શરૂઆતી ખર્ચ ભલે વધુ લાગે, પણ 4-5 વર્ષમાં તમારા બિલની બચત દ્વારા તે વસૂલ થઈ જાય છે અને પછીના 20 વર્ષ સુધી તમને મફત ઠંડક મળે છે.
