શું તમે પણ લગ્નમાં આર્ટિફિશિયલ ફૂલની માળા પહેરશો? સાવધાન, શાસ્ત્રો શું કહે છે જાણો!
ભારતીય સંસ્કૃતિમાં લગ્ન એ માત્ર બે વ્યક્તિઓનું મિલન નથી, પરંતુ બે પરિવારોનું અને બે સંસ્કારોનું જોડાણ છે. હિન્દુ ધર્મમાં લગ્ન સાથે જોડાયેલી દરેક વિધિ પાછળ ઊંડો આધ્યાત્મિક અને વૈજ્ઞાનિક અર્થ છુપાયેલો છે. આ તમામ વિધિઓમાં સૌથી મનમોહક અને મહત્વની વિધિ એટલે ‘વરમાળા’ અથવા ‘જયમાલા’. આજના આધુનિક સમયમાં પણ વરમાળાની પરંપરા ભારતીય લગ્નોમાં તેનું વિશેષ સ્થાન જાળવી રાખી છે.
વરમાળા: પરંપરા અને તેનો મર્મ
વરમાળા એ લગ્ન મંડપની સૌથી રાહ જોવાતી ક્ષણોમાંની એક છે. આ વિધિ દરમિયાન, દુલ્હો અને દુલ્હન એકબીજાને ફૂલોની માળા પહેરાવીને એકબીજાને જીવનસાથી તરીકે સ્વીકારવાની જાહેરાત કરે છે. આ વિધિ માત્ર દેખાવ પૂરતી નથી, પરંતુ તે એક પ્રતીકાત્મક સમર્પણ છે. વરમાળામાં પહેરાવવામાં આવતી માળા મુખ્યત્વે તાજા ફૂલોની બનેલી હોય છે, જે પ્રસન્નતા અને પવિત્રતાનું પ્રતીક છે. બદલાતા સમય સાથે હવે કૃત્રિમ ફૂલોનો ટ્રેન્ડ પણ વધ્યો છે, પરંતુ કુદરતી સુગંધ ધરાવતા ફૂલોનું સ્થાન કોઈ લઈ શકે તેમ નથી.
હિન્દુ ધર્મમાં ફૂલોનું પવિત્ર સ્થાન
હિન્દુ શાસ્ત્રો અને ધાર્મિક પરંપરાઓમાં ફૂલોને અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે. કોઈપણ પૂજા-પાઠ કે માંગલિક કાર્ય ફૂલો વગર અધૂરું ગણાય છે. દેવી-દેવતાઓને પ્રસન્ન કરવા માટે તેમની પસંદગીના ફૂલો અર્પણ કરવાનું વિશેષ મહત્વ છે:
-
કમળ: આ ફૂલ મા લક્ષ્મીનું પ્રિય છે, જે સૌભાગ્ય અને આશીર્વાદનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
-
ગલગોટો (ગેંદો): ભગવાન ગણેશ અને દેવી કાલીને ગલગોટાના ફૂલો ખૂબ પ્રિય છે.
-
સૂર્યમુખી: વિદ્યાની દેવી મા સરસ્વતીને સૂર્યમુખીના ફૂલ અર્પણ કરવાથી પ્રસન્નતા મળે છે.
-
શિવ અને વિષ્ણુ: ભગવાન શિવને લાલ કે સફેદ રંગના ફૂલો અને ભગવાન વિષ્ણુને તુલસી, જૂહી અને અશોકનાં ફૂલો પ્રિય છે.
વરમાળા માટે કયા ફૂલો છે સૌથી શુભ?
લગ્નના પવિત્ર બંધનમાં ફૂલોની પસંદગી કરતી વખતે ખૂબ કાળજી રાખવી જોઈએ. લગ્ન એ માંગલિક કાર્ય છે, તેથી તેમાં વપરાતી દરેક વસ્તુ સકારાત્મક ઉર્જાથી ભરપૂર હોવી જોઈએ. વરમાળા માટે નીચે મુજબના ફૂલોને સૌથી વધુ શુભ માનવામાં આવે છે:
-
ગુલાબ: પ્રેમ અને સમર્પણનું પ્રતીક.
-
ઓર્કિડ અને કાર્નેશન: આ ફૂલો હવે આધુનિક લગ્નોમાં ખૂબ લોકપ્રિય છે અને તે ખૂબ જ સુંદર લાગે છે.
-
કમળ અને ગલગોટો: ધાર્મિક મહત્વ ધરાવતા હોવાથી આ ફૂલો અત્યંત પવિત્ર ગણાય છે.
-
સુગંધિત ફૂલો: જે ફૂલોમાં કુદરતી મીઠી સુગંધ હોય તે વરમાળા માટે શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે.
ટૂંકમાં કહીએ તો, જે ફૂલોનો ઉપયોગ આપણે ભગવાનની પૂજામાં કરીએ છીએ, તે તમામ ફૂલો વરમાળા માટે અત્યંત શુભ અને શ્રેષ્ઠ છે.
શા માટે કૃત્રિમ (આર્ટિફિશિયલ) ફૂલો ટાળવા જોઈએ?
આજના સમયમાં લોકો સજાવટ માટે કે લાંબો સમય ટકે તે માટે કૃત્રિમ ફૂલોનો ઉપયોગ કરે છે. ભલે તે દેખાવમાં આકર્ષક લાગે, પણ ધાર્મિક દ્રષ્ટિકોણથી તે યોગ્ય નથી. શાસ્ત્રોમાં જયમાલાને લઈને કોઈ ચોક્કસ શ્લોકનો ઉલ્લેખ નથી, પરંતુ એક વાત સ્પષ્ટ છે કે માંગલિક કાર્યોમાં કૃત્રિમ વસ્તુઓનો ઉપયોગ ટાળવો જોઈએ. કૃત્રિમ વસ્તુઓમાં કુદરતી જીવંતતા હોતી નથી, અને માનવામાં આવે છે કે તે નકારાત્મકતા કે અશુભતાને પણ આકર્ષી શકે છે. સાચા ફૂલોની સુગંધ અને તાજગી દુલ્હા-દુલ્હનના જીવનમાં નવી ઉર્જાનો સંચાર કરે છે.
