દુબઈથી તેહરાન પહોંચ્યા ૨ ટન સોનું અને અબજો ડોલર: યુએઈ અને ઈરાન વચ્ચે મોટો રાજદ્વારી વળાંક
મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે સતત વધી રહેલા તણાવની સીધી અસર ગલ્ફ દેશોના આર્થિક અને સુરક્ષા માળખા પર પડી રહી છે. વિશ્વના સૌથી સુરક્ષિત વેપારી મથક તરીકે ઓળખાતા દુબઈ પર ઈરાની હુમલાના જોખમને ઘટાડવા માટે સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) એ એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને આશ્ચર્યજનક રાજદ્વારી રસ્તો અપનાવ્યો છે. તાજેતરના વૈશ્વિક અહેવાલો મુજબ, યુએઈએ તેના બેંકોમાં ફ્રીઝ કરાયેલી ઈરાનની અબજો ડોલરની સંપત્તિ, આશરે ૨ ટન સોનું અને પેસેન્જર વિમાનો ઈરાનને સોંપવાની પ્રક્રિયા તેજ કરી દીધી છે.
સિક્રેટ ફ્લાઈટ્સ દ્વારા સોનું અને અબજો ડોલરની ટ્રાન્સફર
રોઇટર્સના અહેવાલ અને તેહરાનની ઘટનાઓથી વાકેફ વર્તુળોના જણાવ્યા અનુસાર, ૧૧ અને ૧૨ ઓગસ્ટના રોજ અબુ ધાબીથી ખાસ કાર્ગો ફ્લાઇટ્સે તેહરાનના મેહરાબાદ અને કરજના પાયમ એરપોર્ટ પર લેન્ડિંગ કર્યું હતું. આ વિમાનો જમીન પર આશરે એક કલાક રોકાયા બાદ પુનઃ યુએઈ પરત ફર્યા હતા. આ જ પ્રકારની એક ફ્લાઈટ અગાઉ ૮ જૂને પણ મોકલવામાં આવી હતી.
ઈરાની અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, આ ટ્રાન્સફર હેઠળ અગાઉ સીલ કરાયેલા આશરે ૩ બિલિયન ડોલરથી વધુના ભંડોળને તબક્કાવાર રીતે મુક્ત કરવામાં આવ્યું છે. મુક્ત કરાયેલી સંપત્તિમાં આશરે ૨ ટન શુદ્ધ સોનું પણ સામેલ છે, જેની વૈશ્વિક બજાર કિંમત આશરે ૨૮૩ મિલિયન ડોલર (ભારતીય ચલણમાં આશરે ૨,૪૦૦ કરોડ રૂપિયા) આંકવામાં આવે છે. આ તમામ રકમ અને સોનું યુએઈની બેંકોમાં ઈરાનની જમા થયેલી સંપત્તિનો એક ભાગ છે.
૧૫ વપરાયેલા પેસેન્જર વિમાનો આપવાની મંજૂરી
નાણાકીય સંપત્તિ ઉપરાંત, યુએઈએ ઈરાની એરલાઈન્સ માટે નાગરિક ઉડ્ડયન ક્ષેત્રે પણ મોટી રાહત આપી છે. ઈરાન પર લાદવામાં આવેલા આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધોને કારણે તેને વિમાનોના પાર્ટ્સ અને નવા પ્લેન મેળવવામાં ભારે મુશ્કેલી પડી રહી હતી. અહેવાલ મુજબ, યુએઈએ ઈરાનને ૧૫ વપરાયેલા કોમર્શિયલ પેસેન્જર વિમાનોના વેચાણ અને વિતરણને મંજૂરી આપી દીધી છે.
આ વિમાનોમાં અગાઉ સાઉદી એરલાઈન્સ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાયેલા બોઈંગ ૭૭૭ તેમજ અનેક બોઈંગ ૭૩૭ અને એરબસ A320 નો સમાવેશ થાય છે. જે પૈકી બે એરબસ A320 વિમાનો તો ઈરાન પહોંચી પણ ચૂક્યા છે. આગામી સમયમાં યુએઈ આધારિત કંપનીઓની મદદથી બાકીના ૧૪ વિમાનો ઈરાની સત્તાવાળાઓને સોંપવામાં આવશે.
શા માટે યુએઈ ઈરાન સાથે તણાવ વધારવા નથી માંગતું?
યુએઈ સામાન્ય રીતે વૈશ્વિક અને સૈન્ય બાબતોમાં અમેરિકાની નજીક ગણાય છે. પરંતુ ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના યુદ્ધ કે તણાવની પરિસ્થિતિમાં દુબઈ અને અબુ ધાબી જેવા વિકસિત શહેરો સીધા નિશાના પર આવી શકે તેમ છે. અગાઉ થયેલા કેટલાક ડ્રોન અને મિસાઈલ હુમલાઓને કારણે દુબઈની વૈશ્વિક વેપાર અને પ્રવાસન ક્ષેત્રની પ્રતિષ્ઠાને ગંભીર અસર પહોંચી હતી.
દુબઈ વિશ્વભરના રોકાણકારો માટે એક સુરક્ષિત ‘બિઝનેસ હબ’ છે. જો ઈરાન સાથેનો તણાવ વણસે તો આ રોકાણ અને પ્રવાસન ઉદ્યોગને મોટો ધક્કો પહોંચી શકે છે. આથી, યુએઈના ઉચ્ચ અધિકારીઓ ઈરાની વહીવટીતંત્ર સાથે સતત સીધા સંપર્કમાં છે અને આર્થિક સંપત્તિ મુક્ત કરીને ખાતરી મેળવવા માગે છે કે ભવિષ્યમાં જો યુએસ-ઈરાન વચ્ચે કોઈ મોટો સંઘર્ષ થાય, તો યુએઈના વિસ્તારોને નિશાન બનાવવામાં આવશે નહીં.