શું તમે જાણો છો? WhatsApp લાવ્યું ‘પેરેન્ટ-મેનેજ્ડ’ એકાઉન્ટ, બાળકો માટે કોલિંગ અને મેસેજિંગ થશે સુરક્ષિત
ડિજિટલ યુગમાં જ્યાં સ્માર્ટફોન બાળકોના હાથનું રમકડું બની ગયો છે, ત્યાં માતા-પિતાની સૌથી મોટી ચિંતા એ હોય છે કે તેમનું બાળક ઓનલાઈન શું જોઈ રહ્યું છે અને કોની સાથે વાત કરી રહ્યું છે. આ ચિંતાને ધ્યાનમાં રાખીને વિશ્વની સૌથી લોકપ્રિય મેસેજિંગ એપ WhatsApp એ એક ક્રાંતિકારી ફેરફારની જાહેરાત કરી છે. હવે 13 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકો પણ પોતાનું સત્તાવાર WhatsApp એકાઉન્ટ બનાવી શકશે, પરંતુ તેની લગામ પૂરેપૂરી તેમના માતા-પિતાના હાથમાં હશે.
ચાલો વિગતવાર સમજીએ કે WhatsAppનું આ નવું ‘પેરેન્ટ-મેનેજ્ડ એકાઉન્ટ’ (Parent-Managed Accounts) ફીચર કેવી રીતે કામ કરશે અને તમારી પ્રાઇવસી પર તેની શું અસર પડશે.
શું છે WhatsAppનો ‘કિડ્સ સ્પેશિયલ’ પ્લાન?
અત્યાર સુધી WhatsApp વાપરવાની ન્યૂનતમ વય મર્યાદા 13 વર્ષ (કેટલાક દેશોમાં 16 વર્ષ) હતી. પરંતુ હવે કંપની પોતાની પોલિસીમાં ફેરફાર કરી રહી છે. WhatsAppએ જાહેરાત કરી છે કે તે ખાસ કરીને નાના બાળકો માટે એકાઉન્ટ્સ લાવી રહી છે. આ એકાઉન્ટ્સ એવી રીતે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે કે જે ફક્ત મૂળભૂત જરૂરિયાતો—એટલે કે કોલિંગ અને મેસેજિંગ—પૂરી કરશે.
તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બાળકોને સુરક્ષિત ડિજિટલ વાતાવરણ પૂરું પાડવાનો છે, જ્યાં તેઓ તેમના પરિવાર અને નજીકના મિત્રો સાથે જોડાયેલા રહી શકે, પરંતુ કોઈ અજાણ્યા જોખમનો શિકાર ન બને. આગામી કેટલાક મહિનાઓમાં આ ફીચર ગ્લોબલ લેવલ પર રોલ આઉટ થવાની આશા છે.
કેવી રીતે કામ કરશે ‘પેરેન્ટલ કંટ્રોલ’?
આ નવું ફીચર સામાન્ય WhatsApp કરતા ઘણું અલગ અને સુરક્ષિત હશે. તેના કામ કરવાની રીત કંઈક આ મુજબ છે:
-
લિંક્ડ એકાઉન્ટ: બાળકોનું એકાઉન્ટ સ્વતંત્ર નહીં હોય. તેને સેટઅપ કરવા માટે માતા-પિતાએ પોતાનો ફોન અને બાળકનો ફોન પાસે રાખવો પડશે અને એક QR કોડ દ્વારા બંનેને લિંક કરવા પડશે.
-
કોન્ટેક્ટ મેનેજમેન્ટ: સૌથી મોટી વાત એ છે કે બાળકો પોતાની જાતે કોઈને મેસેજ નહીં કરી શકે અને કોઈ અજાણી વ્યક્તિ પણ તેમને મેસેજ કરી શકશે નહીં. માતા-પિતા નક્કી કરશે કે બાળક કોની સાથે વાત કરી શકે છે અને કોને ગ્રુપમાં એડ કરી શકાય છે.
-
મેસેજ રિક્વેસ્ટનું રિવ્યુ: જો કોઈ અજાણી વ્યક્તિ બાળકને મેસેજ મોકલવાનો પ્રયાસ કરશે, તો તે રિક્વેસ્ટ સીધી માતા-પિતાના ફોન પર જશે. તેમની મંજૂરી વિના બાળક તે મેસેજ જોઈ શકશે નહીં.
-
મર્યાદિત ફીચર્સ: બાળકોના એકાઉન્ટને સુરક્ષિત રાખવા માટે તેમાંથી Meta AI, ચેનલ્સ અને સ્ટેટસ જેવા ફીચર્સ હટાવી દેવામાં આવશે. સાથે જ, ‘વ્યૂ વન્સ’ (View Once) જેવું ફીચર પણ નહીં હોય, જેથી કોઈ બાળક કોઈ અયોગ્ય પ્રવૃત્તિ છુપાવી ન શકે.
શું માતા-પિતા બાળકોના ચેટ વાંચી શકશે?
આ એક એવો પ્રશ્ન છે જે પ્રાઇવસીની દ્રષ્ટિએ ખૂબ મહત્વનો છે. WhatsAppએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે બાળકોના એકાઉન્ટની પ્રાઇવસી સેટિંગ્સ માતા-પિતાના હાથમાં ચોક્કસ હશે, પરંતુ તમામ વ્યક્તિગત વાતચીત સામાન્ય એકાઉન્ટની જેમ જ એન્ડ-ટુ-એન્ડ એન્ક્રિપ્ટેડ (End-to-End Encrypted) રહેશે. તેનો અર્થ એ છે કે ટેકનિકલ સ્તરે મેસેજ સુરક્ષિત રહેશે, પરંતુ માતા-પિતાને મેનેજમેન્ટના એવા સાધનો આપવામાં આવશે જેનાથી તેઓ બાળકની ડિજિટલ ગતિવિધિઓ પર નજર રાખી શકશે.
WhatsApp Plus: હવે પૈસા આપીને મળશે એક્સ્ટ્રા ફીચર્સ
બાળકો માટેના નવા ફીચર ઉપરાંત WhatsApp અન્ય એક મોટા ફેરફારની તૈયારીમાં છે—WhatsApp Plus. આ એક પેઈડ સબસ્ક્રિપ્શન પ્લાન હશે. ઘણીવાર આપણે જોયું છે કે લોકો WhatsAppના અસત્તાવાર વર્ઝન (જેમ કે GB WhatsApp) વાપરે છે જેથી તેમને એક્સ્ટ્રા ફીચર્સ મળે, પરંતુ હવે કંપની પોતે પોતાનું પ્રીમિયમ વર્ઝન લાવી રહી છે.
-
શું ખાસ હશે? WhatsApp Plusના યુઝર્સને એક્સક્લુઝિવ સ્ટીકર્સ, નવી કલરફુલ થીમ્સ, એપના આઈકોન બદલવાની સુવિધા અને એકદમ નવું ચેટ ઈન્ટરફેસ મળી શકે છે.
-
શું ફ્રી WhatsApp બંધ થઈ જશે? બિલકુલ નહીં. કંપનીએ ખાતરી આપી છે કે કોલિંગ, મેસેજિંગ અને ફાઇલ શેરિંગ જેવા મૂળભૂત ફીચર્સ હંમેશાની જેમ મફત રહેશે. પૈસા ફક્ત તે લોકોએ આપવા પડશે જેઓ એપને કસ્ટમાઈઝ કરવા માંગે છે અથવા પ્રીમિયમ ફીચર્સ ઈચ્છે છે.
સુરક્ષા અને સુવિધાનો તાલમેલ
WhatsAppનું બાળકો માટેનું આ નવું પગલું એક ‘બેધારી તલવાર’ જેવું છે. એક તરફ તે માતા-પિતાને માનસિક શાંતિ આપશે કે તેમનું બાળક સુરક્ષિત છે અને દેખરેખ હેઠળ છે. બીજી તરફ, તે બાળકોને ખૂબ નાની ઉંમરે સોશિયલ મીડિયાની દુનિયામાં પ્રવેશવાનો રસ્તો પણ ખોલી રહ્યું છે.
ડિજિટલ વર્લ્ડમાં ફેરફારો જરૂરી છે, પરંતુ એ જોવું રસપ્રદ રહેશે કે ભારતીય માતા-પિતા આ ‘પેરેન્ટલ કંટ્રોલ’ વાળા WhatsAppને કેટલું અપનાવે છે.

શું માતા-પિતા બાળકોના ચેટ વાંચી શકશે?