શું તમે જાણો છો ભારતનું ‘Mango City’? આ શહેરમાં થાય છે વિશ્વની સૌથી સ્વાદિષ્ટ કેરીઓ!
ઉનાળાની ઋતુ આવતાની સાથે જ જેની સૌથી વધુ યાદ આવે છે, તે છે— ફળોનો રાજા ‘કેરી’. ભારતમાં કેરીની સેંકડો જાતો જોવા મળે છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે દેશમાં એક એવું શહેર પણ છે જેનું નામ જ તેની ઓળખ બની ગયું છે? અમે વાત કરી રહ્યા છીએ પશ્ચિમ બંગાળના માલદા (Malda) જિલ્લાની, જેને સત્તાવાર અને બિનસત્તાવાર રીતે ભારતનું ‘મેન્ગો સિટી’ (Mango City of India) કહેવામાં આવે છે.
જો તમે કેરીના શોખીન હોવ, તો માલદા તમારા માટે સ્વર્ગ સમાન છે. અહીંની કેરીઓની સુગંધ અને સ્વાદની ચર્ચા માત્ર ભારતની ગલીઓમાં જ નહીં, પરંતુ સાત સમંદર પાર વિદેશોમાં પણ થાય છે. ચાલો જાણીએ કે માલદાને આ ખાસ ઓળખ કેવી રીતે મળી અને અહીંની કેરીઓમાં એવું શું જાદુ છે.
માલદા: કેમ મળ્યો ‘મેન્ગો સિટી’નો ખિતાબ?
પશ્ચિમ બંગાળનો માલદા જિલ્લો તેની ફળદ્રુપ જમીન અને વિશિષ્ટ આબોહવા માટે જાણીતો છે. અહીંની ભૌગોલિક સ્થિતિ કેરીની ખેતી માટે સૌથી યોગ્ય માનવામાં આવે છે. ગંગા અને મહાનંદા નદીઓ વચ્ચે વસેલા આ વિસ્તારમાં કેરીના હજારો બગીચા આવેલા છે.
માલદાને ‘મેન્ગો સિટી’ કહેવા પાછળનું મુખ્ય કારણ અહીં થતું વિશાળ ઉત્પાદન અને કેરીની વિવિધતા છે. અહીંની કેરીઓ તેની મીઠાશ, બનાવટ અને અનોખી સુગંધ માટે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે.
માલદાની ‘સુપરસ્ટાર’ કેરીઓ: જેની દુનિયા દીવાની છે
માલદામાં કેરીની ઘણી જાતો ઉગાડવામાં આવે છે, પરંતુ ચાર એવી જાતો છે જે અહીંની મુખ્ય ઓળખ છે:
-
હિમસાગર (Himsagar): આને ‘કેરીઓનો રાજા’ પણ કહી શકાય. તેમાં રેસા (ફાઈબર) બિલકુલ હોતા નથી અને તેની મીઠાશ એકદમ મખમલી હોય છે. હિમસાગરની સુગંધ એટલી તીવ્ર હોય છે કે રૂમમાં રાખેલી એક કેરી આખા ઘરને મહેકાવી શકે છે.
-
લંગડો (Langra): જોકે લંગડો કેરી ઉત્તર પ્રદેશમાં પણ થાય છે, પરંતુ માલદાના લંગડાનો સ્વાદ થોડો અલગ અને તીખો-મીઠો હોય છે. તેની પાતળી ગોટલી અને વધુ પલ્પ તેને લોકોની મનપસંદ બનાવે છે.
-
ફજલી (Fazli): આ કેરી તેના મોટા કદ માટે જાણીતી છે. એક ફજલી કેરીનું વજન ક્યારેક એક કિલો સુધી પણ પહોંચી જાય છે. તેનો ઉપયોગ મુખ્યત્વે જામ, અથાણાં અને ચટણી બનાવવામાં થાય છે.
-
લક્ષ્મણભોગ (Lakshmanbhog): તેની સોનેરી છાલ અને સુંદર આકાર તેને જોવામાં ખૂબ જ આકર્ષક બનાવે છે. પશ્ચિમ બંગાળ સરકાર અવારનવાર આ કેરીની વિદેશોમાં નિકાસ (Export) કરે છે.
કેમ ખાસ છે માલદાની માટી?
કેમ ખાસ છે માલદાની માટી?કૃષિ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે માલદાની કાંપની માટી (Alluvial Soil) કેરીના ઝાડને એવું પોષણ પૂરું પાડે છે જે દેશના અન્ય ભાગોમાં ભાગ્યે જ મળે છે. અહીંની ભેજવાળી આબોહવા અને તાપમાનનું સંતુલન કેરીને પાકવા માટે પૂરતો સમય આપે છે, જેનાથી તેની અંદર કુદરતી મીઠાશનું સ્તર વધી જાય છે.
અર્થતંત્રની કરોડરજ્જુ છે કેરી
માલદા માટે કેરી માત્ર એક ફળ નથી, પરંતુ હજારો પરિવારોની રોજીરોટી છે.
-
રોજગાર: અહીંની કેરીની ખેતી પ્રત્યક્ષ અને પરોક્ષ રીતે લાખો લોકોને રોજગારી આપે છે. જેમાં બાગાયતથી લઈને પેકેજિંગ, ટ્રાન્સપોર્ટ અને એક્સપોર્ટ સુધીની આખી ચેઈન સામેલ છે.
-
આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર: માલદાની કેરીઓ ખાડી દેશો, યુરોપ અને અમેરિકામાં મોટા પાયે મોકલવામાં આવે છે. તેની માંગ એટલી વધારે છે કે સીઝન શરૂ થાય તે પહેલા જ બુકિંગ શરૂ થઈ જાય છે.
એકવાર માલદા જવું તો બને છે!
જો તમે ખરેખર કેરી પ્રેમી હોવ, તો તમારે તમારા જીવનમાં એકવાર ઉનાળાની સીઝનમાં માલદાની મુલાકાત જરૂર લેવી જોઈએ. ઝાડ પર લટકતી કેરીઓના બગીચાઓ વચ્ચે ફરવું અને તાજી કેરીઓનો સ્વાદ માણવો એ એક અલગ જ અનુભવ છે. માલદાએ પોતાની મહેનત અને માટીની તાકાતથી ‘મેન્ગો સિટી’ના નામને પૂરેપૂરું સાર્થક કર્યું છે.
