કેલિફોર્નિયામાં ‘બિલિયોનેર ટેક્સ’નો પ્રસ્તાવ: સિલિકોન વેલીના દિગ્ગજોમાં મચી ખળભળાટ, શું તેઓ રાજ્ય છોડી દેશે?
સિલિકોન વેલીના સૌથી શક્તિશાળી અને ધનિક વ્યક્તિઓમાં હાલમાં ભારે બેચેની જોવા મળી રહી છે. તેનું મુખ્ય કારણ કેલિફોર્નિયામાં પ્રસ્તાવિત નવો ‘બિલિયોનેર વેલ્થ ટેક્સ’ (Billionaire Wealth Tax) છે, જેના કારણે ટેક જગતના અનેક દિગ્ગજો રાજ્ય છોડવા પર વિચાર કરી રહ્યા છે.
શું છે આ પ્રસ્તાવિત કાયદો?
‘2026 બિલિયોનેર ટેક્સ એક્ટ’ હેઠળ, જે રહેવાસીઓની કુલ સંપત્તિ $1 બિલિયન થી વધુ છે, તેમના પર 5% નો એકીકૃત ટેક્સ (one-time tax) લાદવાનો પ્રસ્તાવ છે. આ ટેક્સ 1 જાન્યુઆરી, 2026 સુધીમાં રાજ્યના રહેવાસીઓ પર લાગુ થશે. આ પહેલનું નેતૃત્વ હેલ્થકેર યુનિયન (SEIU-UHW) કરી રહ્યું છે, જેનું અનુમાન છે કે આનાથી $100 બિલિયન એકત્ર કરી શકાશે, જેનો 90% હિસ્સો સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ માટે વપરાશે.
ટેક દિગ્ગજો પર ટેક્સનો બોજ
આ પ્રસ્તાવને કારણે ગૂગલના સહ-સ્થાપક લેરી પેજ અને દિગ્ગજ વેન્ચર કેપિટલિસ્ટ પીટર થિએલ જેવા માંધાતાઓને પોતાની યોજનાઓ પર ફરી વિચાર કરવાની ફરજ પડી છે:
- લેરી પેજ: તેમની અંદાજે $258 બિલિયનની સંપત્તિ પર $12 બિલિયનથી વધુનું ટેક્સ બિલ બની શકે છે.
- પીટર થિએલ: તેમને $1.2 બિલિયનથી વધુની ચુકવણી કરવી પડી શકે છે.
રિપોર્ટ્સ અનુસાર, થિએલે પહેલેથી જ મિયામીમાં સ્થળાંતર કરવાની યોજના બનાવી છે, જ્યારે લેરી પેજ સાથે સંકળાયેલી કંપનીઓએ ફ્લોરિડામાં નોંધણીના દસ્તાવેજો ફાઈલ કર્યા છે.
રાજકીય ઘમાસાણ અને આર્થિક ચેતવણી
ગવર્નર ગેવિન ન્યૂસમે આ ટેક્સને ‘બિનવ્યવહારુ’ ગણાવીને તેનો વિરોધ કર્યો છે. બીજી તરફ, ડેમોક્રેટિક પ્રતિનિધિ રો ખન્નાએ અબજોપતિઓની રાજ્ય છોડવાની ધમકીઓ પર કટાક્ષ કરતા કહ્યું કે, જાહેર નાણાંએ જ ટેક ઉદ્યોગના નિર્માણમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે.
જોકે, રાજ્યના કાયદાકીય વિશ્લેષક કાર્યાલયે ચેતવણી આપી છે કે જો અમીર લોકો રાજ્ય છોડશે, તો કેલિફોર્નિયાને વાર્ષિક આવકવેરામાં કરોડો ડોલરનું કાયમી નુકસાન થઈ શકે છે.
નવીનતા (Innovation) પર અસરની ચિંતા
બિલ એકમેન જેવા રોકાણકારોનું માનવું છે કે આવા ટેક્સથી મૂડીનું પલાયન થશે અને સિલિકોન વેલીની સ્પર્ધાત્મકતા ઘટશે. તેનાથી સ્ટાર્ટઅપ્સ અને પ્રતિભાશાળી ઉદ્યોગસાહસિકો ટેક્સાસ અથવા ફ્લોરિડા જેવા ઓછા ટેક્સવાળા રાજ્યો તરફ વળશે.
આ પ્રસ્તાવિત ટેક્સ કેલિફોર્નિયા માટે બેધારી તલવાર સમાન છે—જ્યાં એક તરફ તે સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ માટે મોટું ભંડોળ ઉભું કરી શકે છે, ત્યાં બીજી તરફ તે રાજ્યના સૌથી મહત્વપૂર્ણ આર્થિક એન્જિન (ધનિક ઉદ્યોગસાહસિકો અને ટેક કંપનીઓ) ને બહાર જવા માટે મજબૂર કરી શકે છે.

