વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ vs ગરમીનો પારો: ઉત્તર ભારતમાં માવઠાનું જોખમ, ગુજરાત-મહારાષ્ટ્રમાં તાપમાનમાં ૩ ડિગ્રીનો ઉછાળો.
ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ ૧૫ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૬ના રોજ જાહેર કરેલા લેટેસ્ટ બુલેટિન મુજબ, ભારતભરમાં આગામી ૫ દિવસો દરમિયાન વાતાવરણમાં મોટો પલટો આવવાની સંભાવના છે. એક તરફ ‘વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ’ (Western Disturbance) ઉત્તર ભારતમાં સક્રિય થઈ રહ્યું છે, જે શિયાળાની વિદાય વખતે ફરી એકવાર ઠંડીનો ચમકારો લાવી શકે છે. બીજી તરફ, મહારાષ્ટ્ર અને કર્ણાટક જેવા પશ્ચિમ રાજ્યોમાં ઉનાળો વહેલો બેસી ગયો હોય તેવો અનુભવ થઈ રહ્યો છે.
પશ્ચિમ અને દક્ષિણ ભારત: ગરમી અને બફારાનું એલર્ટ
હવામાન વિભાગના જણાવ્યા મુજબ, ૧૪ થી ૧૬ ફેબ્રુઆરી દરમિયાન દરિયાકાંઠાના કર્ણાટક, કોંકણ અને ગોવામાં તાપમાનમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળશે.
ગરમ અને ભેજવાળું વાતાવરણ: ભેજનું પ્રમાણ વધવાને કારણે લોકોને અસહ્ય બફારો (Hot and Humid Weather) અનુભવાશે.
તાપમાનમાં વધારો: મહારાષ્ટ્ર અને આસપાસના વિસ્તારોમાં મહત્તમ તાપમાનમાં ૨ થી ૩ ડિગ્રીનો વધારો થવાની શક્યતા છે. આ વહેલી ગરમી રવિ પાક, ખાસ કરીને ઘઉં અને કેરીના પાક માટે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.
ઉત્તર ભારત: માવઠું અને હિમવર્ષાની ચેતવણી
૧૬ ફેબ્રુઆરીથી ઉત્તર-પશ્ચિમ ભારતમાં નવું વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ અસર બતાવવાનું શરૂ કરશે.
પહાડોમાં બરફવર્ષા: ૧૭-૧૮ ફેબ્રુઆરીએ હિમાચલ પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડના ઉંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં ભારે હિમવર્ષા (Snowfall) થવાની શક્યતા છે.
મેદાની પ્રદેશોમાં વરસાદ: પંજાબ, હરિયાણા અને રાજસ્થાનમાં ગાજવીજ સાથે હળવો થી મધ્યમ વરસાદ પડી શકે છે. પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશ અને મધ્ય પ્રદેશમાં ૧૮-૧૯ ફેબ્રુઆરીએ માવઠું પડવાની સંભાવના છે, જે ખેતીના પાકને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
દરિયાકાંઠે સર્જાયેલું લો-પ્રેશર અને માછીમારોને ચેતવણી
બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલા ‘સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન’ને કારણે હવાનું હળવું દબાણ (Low Pressure Area) ઊભું થયું છે.
દરિયામાં જોખમ: ૧૯ ફેબ્રુઆરી સુધી માછીમારોને શ્રીલંકા તટ, મન્નારની ખાડી અને કોમોરિન વિસ્તારમાં દરિયો ન ખેડવા કડક સૂચના આપવામાં આવી છે.
અંદામાનમાં પવનનો વેગ: અંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓ પર ૩૦ થી ૪૦ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાશે અને વીજળીના કડાકા-ભડાકા સાથે વરસાદની સંભાવના છે.
ધુમ્મસ અને વિઝિબિલિટી
ઉત્તર પશ્ચિમ ભારતમાં આગામી ૩ દિવસ લઘુત્તમ તાપમાનમાં વધારો થતાં ઠંડી ઘટશે. જોકે, વહેલી સવારે હિમાચલ પ્રદેશ અને આસપાસના મેદાની વિસ્તારોમાં ગાઢ ધુમ્મસ (Dense Fog) છવાયેલું રહેશે. રસ્તાઓ પર વિઝિબિલિટી ઓછી હોવાને કારણે વાહનચાલકોને સાવધ રહેવા જણાવાયું છે.
ફેબ્રુઆરીનો આ મહિનો દેશમાં મિશ્ર ઋતુનો અનુભવ કરાવી રહ્યો છે. આકાશમાં વાદળછાયું વાતાવરણ, કમોસમી વરસાદ અને વહેલી ગરમીનો આ ત્રિવેણી સંગમ સ્વાસ્થ્ય માટે પણ પડકારજનક હોઈ શકે છે. ખાસ કરીને ખેડૂતોએ માવઠાની આગાહીને ધ્યાનમાં રાખીને પોતાના તૈયાર પાકને સુરક્ષિત રાખવાની તૈયારી કરવી જોઈએ.

