રોકાણકારો માટે બેસ્ટ ઓપ્શન: જોખમ વગર લાખોનું ફંડ બનાવવા માંગો છો? તો આ પોસ્ટ ઓફિસ સ્કીમ છે તમારા માટે
ભારતીય પોસ્ટ ઓફિસની રેકરિંગ ડિપોઝિટ (RD) સ્કીમ એ મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે બચતનું સૌથી વિશ્વાસુ માધ્યમ છે. જો તમે શેરબજારના જોખમોથી દૂર રહીને તમારા પૈસા સુરક્ષિત રાખવા માંગો છો અને દર મહિને નાની નાની બચત કરીને મોટું ભંડોળ એકઠું કરવા માંગો છો, તો પોસ્ટ ઓફિસ આરડી તમારા માટે શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. ભારત સરકારની ગેરંટી હોવાને કારણે અહીં તમારા એક-એક રૂપિયાની સુરક્ષાની ખાતરી મળે છે.
પોસ્ટ ઓફિસ આરડી સ્કીમ: સુરક્ષિત રોકાણ અને ગેરંટીડ વળતર
પોસ્ટ ઓફિસની આરડી સ્કીમમાં રોકાણ કરવું એટલે કે દર મહિને એક નિશ્ચિત રકમ જમા કરવી. આ સ્કીમ ખાસ કરીને એવા લોકો માટે છે જેઓ એકસાથે મોટી રકમનું રોકાણ કરી શકતા નથી, પરંતુ દર મહિને પગારમાંથી થોડી રકમ બચાવવા માંગે છે. આ યોજનાની સૌથી મોટી વિશેષતા તેની 5 વર્ષની નિશ્ચિત અવધિ (Tenure) છે. એટલે કે, તમારે સતત 60 મહિના સુધી રોકાણ કરવાનું રહે છે.
હાલમાં પોસ્ટ ઓફિસ આરડી પર આકર્ષક વ્યાજ દર આપવામાં આવે છે, જે બેંકોના સામાન્ય બચત ખાતા કરતા ઘણો વધારે છે. વ્યાજની ગણતરી ત્રિમાસિક ચક્રવૃદ્ધિ (Compound Interest) ધોરણે થાય છે, જેનો અર્થ છે કે તમારા વ્યાજ પર પણ વ્યાજ મળે છે. આ જ કારણ છે કે લાંબા ગાળે આ સ્કીમમાં નાની રકમ પણ મોટું સ્વરૂપ ધારણ કરે છે.
દર મહિને ₹11,111 ના રોકાણ પર કેટલા મળશે? જાણો ગણિત
જો તમે દર મહિને ₹11,111 નું રોકાણ કરવાનું નક્કી કરો છો, તો 5 વર્ષ (60 મહિના) પછી તમને મળનારી રકમ ખરેખર પ્રભાવશાળી હોઈ શકે છે. ચાલો આપણે વર્તમાન વ્યાજ દર (અંદાજે 6.7%) ના આધારે તેની ગણતરી સમજીએ:
-
માસિક રોકાણ: ₹11,111
-
કુલ રોકાણ (5 વર્ષમાં): ₹6,66,660 (અંદાજે)
-
મળવાપાત્ર વ્યાજ: અંદાજે ₹1,27,000 થી ₹1,30,000 ની આસપાસ
-
મેચ્યોરિટી પર કુલ રકમ: અંદાજે ₹7,93,000 થી ₹8,00,000 ની વચ્ચે
આ ગણતરી પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે દર મહિને ₹11,000 જેવી રકમ બચાવીને તમે 5 વર્ષ પછી લગભગ ₹8 લાખનું ભંડોળ બનાવી શકો છો. આ રકમનો ઉપયોગ તમે બાળકોના શિક્ષણ, લગ્ન કે ઘરના કોઈ મોટા કામ માટે કરી શકો છો. યાદ રાખો કે વ્યાજ દરોમાં સરકાર સમયાંતરે ફેરફાર કરતી હોય છે, તેથી રોકાણ સમયે સત્તાવાર દર જાણી લેવો હિતાવહ છે.
RD સ્કીમની મુખ્ય વિશેષતાઓ અને શરતો
પોસ્ટ ઓફિસમાં આરડી ખાતું ખોલાવવું અત્યંત સરળ છે. તમે માત્ર ₹100 થી પણ ખાતું ખોલાવી શકો છો અને રોકાણની કોઈ મહત્તમ મર્યાદા નથી. આ યોજનાની કેટલીક વિશિષ્ટ બાબતો નીચે મુજબ છે:
-
ખાતું ખોલાવવાની સુવિધા: તમે વ્યક્તિગત રીતે અથવા 3 વ્યક્તિઓ સાથે મળીને જોઈન્ટ એકાઉન્ટ ખોલાવી શકો છો. સગીર બાળક માટે તેના વાલી પણ ખાતું ખોલાવી શકે છે.
-
લોન સુવિધા: જો તમને અધવચ્ચે પૈસાની જરૂર પડે, તો એક વર્ષ પછી તમે તમારી જમા રકમના 50% સુધીની લોન લઈ શકો છો.
-
ખાતાનું વિસ્તરણ: 5 વર્ષ પૂર્ણ થયા પછી, જો તમે ઈચ્છો તો ખાતાને બીજા 5 વર્ષ માટે લંબાવી શકો છો.
-
દંડ (Penalty): જો તમે સમયસર હપ્તો જમા નથી કરતા, તો દર ₹100 પર ₹1 નો દંડ વસૂલવામાં આવે છે. જો સતત 4 હપ્તા ચૂકી જવાય તો ખાતું બંધ થઈ શકે છે.
શા માટે પોસ્ટ ઓફિસ આરડી બેસ્ટ છે?
આજના સમયમાં બજારમાં અનેક રોકાણના વિકલ્પો ઉપલબ્ધ છે, છતાં પોસ્ટ ઓફિસ આરડી પ્રત્યેનો લોકોનો વિશ્વાસ અકબંધ છે. તેનું કારણ છે સ્થિરતા. બજાર ભલે ગમે તેટલું વધે કે ઘટે, તમારો વ્યાજ દર જે નક્કી થયો હોય તે મેચ્યોરિટી સુધી સુરક્ષિત રહે છે. વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે પણ આ એક ઉત્તમ માર્ગ છે જ્યાં તેઓ પોતાની પેન્શનની રકમનું ફરીથી રોકાણ કરીને નિશ્ચિત વળતર મેળવી શકે છે.
જો તમે શિસ્તબદ્ધ રીતે બચત કરવા માંગતા હોવ, તો દર મહિનાની 1 થી 15 તારીખ વચ્ચે તમારો હપ્તો જમા કરવાની આદત પાડો. આ નાનું ડગલું ભવિષ્યમાં તમને મોટી આર્થિક સુરક્ષા પૂરી પાડશે. પોસ્ટ ઓફિસની દરેક બ્રાન્ચમાં આ સુવિધા ઉપલબ્ધ છે, અને હવે તમે ઈન્ડિયા પોસ્ટ પેમેન્ટ્સ બેંક (IPPB) એપ દ્વારા ઘરે બેઠા પણ ઓનલાઈન પૈસા જમા કરી શકો છો.

