ચીની મિસાઈલ ‘CM-302’ થી ઈરાન બનશે શક્તિશાળી – ટ્રમ્પના ૧૦ દિવસના અલ્ટીમેટમ વચ્ચે મધ્ય પૂર્વમાં ખતરાની ઘંટડી
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વ્હાઇટ હાઉસમાં પરત ફર્યા બાદ અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંબંધો અત્યાર સુધીના સૌથી નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયા છે. ટ્રમ્પે ઈરાનને પરમાણુ કરાર પર આવવા માટે માત્ર ૧૦ દિવસનો સમય આપ્યો છે, અન્યથા કડક લશ્કરી પગલાં લેવાની ધમકી આપી છે. આ ગંભીર પરિસ્થિતિમાં ચીને ઈરાન તરફ મિત્રતાનો હાથ લંબાવતા પોતાની અત્યંત અદ્યતન ‘CM-302’ સુપરસોનિક એન્ટી-શિપ મિસાઈલો આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે. આ સોદો એવા સમયે થયો છે જ્યારે યુએસ નેવીના બે વિશાળ એરક્રાફ્ટ કેરિયર્સ, USS અબ્રાહમ લિંકન અને USS ગેરાલ્ડ આર. ફોર્ડ, ઈરાની જળસીમાની નજીક તૈનાત છે.
શું છે CM-302 મિસાઈલની તાકાત?
ચીની મિસાઈલ CM-302 એ વિશ્વની સૌથી ઘાતક એન્ટી-શિપ મિસાઈલોમાંની એક માનવામાં આવે છે. તેની ખાસિયતો નીચે મુજબ છે:
ઝડપ અને રેન્જ: આ સુપરસોનિક મિસાઈલ ૨૯૦ કિલોમીટર સુધીના લક્ષ્યને સચોટ રીતે વીંધી શકે છે. તેની ઝડપ એટલી વધારે છે કે દુશ્મન જહાજને પ્રતિક્રિયા આપવાનો સમય પણ મળતો નથી.
સંરક્ષણ પ્રણાલીથી બચવામાં માહેર: તે ખૂબ જ ઓછી ઊંચાઈએ (Sea-skimming) ઉડાન ભરે છે, જેના કારણે યુએસ નેવીના રાડાર અને જહાજ-આધારિત સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ (Aegis Defense System) તેને પકડવામાં નિષ્ફળ રહી શકે છે.
વિનાશક ક્ષમતા: એક જ મિસાઈલ મોટામાં મોટા એરક્રાફ્ટ કેરિયરને ગંભીર નુકસાન પહોંચાડી શકે છે અથવા તેને ડૂબાડી શકે છે.
સંરક્ષણ નિષ્ણાતોનું શું કહેવું છે?
ભૂતપૂર્વ ઈઝરાયેલ ગુપ્તચર અધિકારી ડેની સિટ્રિનોવિચે આ સોદાને ‘ગેમ ચેન્જર’ ગણાવ્યો છે. તેમણે રોઇટર્સને જણાવ્યું હતું કે, “જો ઈરાન પાસે સુપરસોનિક ક્ષમતા આવી જાય, તો યુએસ નેવી માટે ઈરાની અખાતમાં મુક્તપણે હરવું-ફરવું અશક્ય બની જશે. આ મિસાઈલોને રોકવી લગભગ અશક્ય છે.”
બે વર્ષની ગુપ્ત વાટાઘાટોનો અંત
અહેવાલો મુજબ, ઈરાન અને ચીન વચ્ચે છેલ્લા બે વર્ષથી આ સોદા અંગે ચર્ચાઓ ચાલી રહી હતી. ગયા ઉનાળામાં ઈરાનના નાયબ સંરક્ષણ પ્રધાન મસૂદ ઓરાઈએ ગુપ્ત રીતે ચીનની મુલાકાત લીધી હતી, જ્યાં આ ડીલને આખરી ઓપ આપવામાં આવ્યો હતો. ઈરાની વિદેશ મંત્રાલયના એક અધિકારીએ આડકતરી રીતે સ્વીકાર્યું છે કે હવે તેમના સાથી દેશો (ચીન અને રશિયા) સાથેના સંરક્ષણ કરારોનો ઉપયોગ કરવાનો યોગ્ય સમય આવી ગયો છે.
યુએન પ્રતિબંધો અને અમેરિકાનું વલણ
આ મિસાઈલ સોદો ૨૦૦૬માં લાદવામાં આવેલા અને ગયા સપ્ટેમ્બરમાં ફરીથી સક્રિય કરાયેલા સંયુક્ત રાષ્ટ્રના શસ્ત્ર પ્રતિબંધનું સીધું ઉલ્લંઘન છે. વ્હાઇટ હાઉસે હજુ આ ડીલ પર સત્તાવાર નિવેદન આપ્યું નથી, પરંતુ ટ્રમ્પ પ્રશાસનના એક અધિકારીએ જણાવ્યું છે કે, “ટ્રમ્પ સ્પષ્ટ છે – કાં તો ઈરાન સમાધાન કરે અથવા વિનાશ માટે તૈયાર રહે.”
ચીન દ્વારા ઈરાનને શસ્ત્રો પૂરા પાડવાનો આ નિર્ણય માત્ર દ્વિપક્ષીય સોદો નથી, પરંતુ અમેરિકાને ચીન તરફથી સીધો પડકાર છે. જો ઈરાન આ મિસાઈલો તૈનાત કરે છે, તો ૨૦૨૬માં મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધની ચિનગારી ગમે ત્યારે ભભૂકી શકે છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ આ ‘સુપરસોનિક’ જોખમનો સામનો કેવી રીતે કરે છે.
