વૈદિક શિક્ષણ બોર્ડના વિદ્યાર્થીઓને એન્જિનિયરિંગમાં બરાબરીનો હક, AICTEએ જાહેર કરી નવી ગાઈડલાઈન
ભારતની ટેકનિકલ શિક્ષણ પ્રણાલીમાં એક મોટું પરિવર્તન આવ્યું છે. દેશમાં ટેકનિકલ શિક્ષણની સર્વોચ્ચ સંસ્થા AICTE (ઓલ ઈન્ડિયા કાઉન્સિલ ફોર ટેકનિકલ એજ્યુકેશન) દ્વારા એક એવો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે જેણે પરંપરાગત અને આધુનિક શિક્ષણ વચ્ચેનું અંતર ઘટાડી દીધું છે. હવે વેદોનો અભ્યાસ કરનારા વિદ્યાર્થીઓ પણ એન્જિનિયર બનવાનું સપનું પૂરું કરી શકશે.
AICTE એ તેની તમામ માન્યતા પ્રાપ્ત સંસ્થાઓને નિર્દેશ આપ્યો છે કે તેઓ વૈદિક શિક્ષણ બોર્ડમાંથી ઉત્તીર્ણ થયેલા વિદ્યાર્થીઓને એન્જિનિયરિંગ કોર્સમાં પ્રવેશ માટે અન્ય સ્કૂલ બોર્ડ (જેમ કે CBSE અથવા ICSE) ના વિદ્યાર્થીઓની સમાન જ ગણે. ચાલો સમજીએ કે આખો મામલો શું છે અને તેની શું અસર થશે.
શું છે AICTEનો નવો નિર્દેશ?
અત્યાર સુધી વૈદિક શિક્ષણ બોર્ડમાં ભણતા વિદ્યાર્થીઓ માટે ટેકનિકલ અને વ્યાવસાયિક અભ્યાસક્રમોના દરવાજા લગભગ બંધ હતા. પરંતુ AICTE ના નવા પરિપત્રે આ દીવાલ તોડી નાખી છે. કાઉન્સિલે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે વૈદિક બોર્ડ દ્વારા જારી કરાયેલા કેટલાક ચોક્કસ પ્રમાણપત્રોને હવે ધોરણ 10 અને 12 ની સમકક્ષ (Equivalent) માનવામાં આવશે.
AICTE એ દેશભરની ટેકનિકલ યુનિવર્સિટીઓના કુલપતિઓ, રાજ્ય સરકારો અને લગભગ 9,000 માન્યતા પ્રાપ્ત કોલેજોને પત્ર લખીને જાણ કરી છે કે જો કોઈ વિદ્યાર્થી વૈદિક બોર્ડમાંથી યોગ્યતા પૂરી કરે છે, તો તેને પ્રવેશ આપવાનો ઇનકાર કરવો નહીં.
MSRVSSB: ચર્ચામાં આવેલું વૈદિક શિક્ષણ બોર્ડ
આ સમગ્ર ફેરફાર મહર્ષિ સાંદિપનિ રાષ્ટ્રીય વેદ સંસ્કૃત શિક્ષણ બોર્ડ (MSRVSSB) ની આસપાસ ફરે છે. ઉજ્જૈન સ્થિત આ બોર્ડને હવે નિયમિત સ્કૂલ બોર્ડ તરીકે સંપૂર્ણ માન્યતા મળી ગઈ છે.
-
વેદ ભૂષણ: આ પ્રમાણપત્રને હવે ધોરણ 10 ની સમકક્ષ માનવામાં આવશે.
-
વેદ વિભૂષણ: આ પ્રમાણપત્રને હવે ધોરણ 12 ની સમકક્ષ માનવામાં આવશે.
કેન્દ્ર સરકારના શિક્ષણ મંત્રાલય અને AIU (ભારતીય યુનિવર્સિટી સંઘ) એ પહેલાથી જ તેને માન્યતા આપી દીધી હોવાથી, હવે AICTE એ પણ ટેકનિકલ શિક્ષણ માટેના તેના રસ્તા ખોલી દીધા છે.
એન્જિનિયરિંગમાં કેવી રીતે મળશે પ્રવેશ? યોગ્યતાની શરતો યથાવત
ઘણીવાર લોકોના મનમાં પ્રશ્ન થાય છે કે શું માત્ર મંત્રોના જ્ઞાનથી એન્જિનિયરિંગ કરી શકાય? AICTE એ આ બાબતે સ્પષ્ટતા કરી છે કે એન્જિનિયરિંગ (B.Tech) માં પ્રવેશ માટેની મુખ્ય શરતો બદલાઈ નથી:
-
વિદ્યાર્થીએ ધોરણ 12 (વેદ વિભૂષણ) ના સ્તરે ભૌતિક વિજ્ઞાન (Physics), રસાયણ વિજ્ઞાન (Chemistry) અને ગણિત (Mathematics) વિષયોનો અભ્યાસ કર્યો હોવો જોઈએ.
-
વૈદિક અભ્યાસક્રમમાં આ આધુનિક વિષયોનો સમાવેશ પહેલેથી જ કરવામાં આવ્યો છે.
-
જો વૈદિક બોર્ડનો વિદ્યાર્થી આ અનિવાર્ય વિષયો સાથે ઉત્તીર્ણ થાય છે, તો જ તે એન્જિનિયરિંગ કોલેજમાં પ્રવેશ માટે પાત્ર ગણાશે.
વૈદિક શિક્ષણનો ‘હાઈબ્રિડ’ અભ્યાસક્રમ
MSRVSSB નો અભ્યાસક્રમ માત્ર ધાર્મિક શિક્ષણ પૂરતો મર્યાદિત નથી. જોકે તેનું મુખ્ય કેન્દ્ર વેદોના મંત્રો, શ્લોકો અને તેમનો અર્થ યાદ રાખવાનો છે, પરંતુ તેમાં આધુનિક શિક્ષણનો પણ સંગમ છે. વિદ્યાર્થીઓને વેદોની સાથે સાથે અંગ્રેજી, ગણિત, વિજ્ઞાન, સામાજિક વિજ્ઞાન અને કોમ્પ્યુટરનું પણ જરૂરી શિક્ષણ આપવામાં આવે છે. આ પ્રણાલી વિદ્યાર્થીની યાદશક્તિ અને એકાગ્રતા વધારવા પર ભાર મૂકે છે, જે ટેકનિકલ શિક્ષણમાં ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.
પરંપરા અને ટેકનોલોજીનો સંગમ
AICTE નો આ નિર્ણય નવી શિક્ષણ નીતિ (NEP 2020) ની એ ભાવનાને દર્શાવે છે, જેમાં સર્વગ્રાહી અને બહુશાખાકીય શિક્ષણની વાત કરવામાં આવી છે. આ પગલું માત્ર વૈદિક શિક્ષણ મેળવતા વિદ્યાર્થીઓનો આત્મવિશ્વાસ જ નહીં વધારે, પરંતુ ટેકનિકલ જગતને પણ એક અલગ દ્રષ્ટિકોણ ધરાવતા યુવાનો પ્રદાન કરશે.
