માત્ર જવાબો જ નહીં, પ્રશ્નો પૂછીને પણ મેળવી શકાય છે મનપસંદ જોબ! જાણો એક્સપર્ટની સલાહ
ઈન્ટરવ્યુની તૈયારી કરતી વખતે આપણે અવારનવાર આપણી સ્કિલ્સ, ડ્રેસ કોડ અને ‘ઈન્ટ્રોડક્શન’ પાછળ કલાકો વિતાવીએ છીએ. આપણે અઘરામાં અઘરા ટેકનિકલ પ્રશ્નોના જવાબો ગોખી લઈએ છીએ. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે એક શાનદાર ઈન્ટરવ્યુના બિલકુલ અંતમાં બોલાયેલો માત્ર એક શબ્દ—’No’—તમારી બધી મહેનત પર પાણી ફેરવી શકે છે?
અવારનવાર ઈન્ટરવ્યુ પૂરો થયા પછી ઈન્ટરવ્યુઅર હસતા મુખે પૂછે છે, “શું તમારી પાસે અમારા માટે કોઈ પ્રશ્ન છે?” (Do you have any questions for us?)
મોટાભાગના ઉમેદવારો ગભરાટમાં અથવા ‘અતિ-આત્મવિશ્વાસ’માં કહી દે છે—”No Sir, thank you.” અહીં જ તમે એક બહુ મોટી તક ગુમાવી દો છો. એક્સપર્ટ્સનું માનવું છે કે ઈન્ટરવ્યુના અંતે પ્રશ્ન ન પૂછવો એ દર્શાવે છે કે તમે કાં તો આ રોલમાં બહુ રસ નથી ધરાવતા, અથવા તમે કંપની વિશે પૂરતું રિસર્ચ કર્યું નથી.
ચાલો સમજીએ કે ઈન્ટરવ્યુના અંતે પ્રશ્ન પૂછવો કેમ જરૂરી છે અને તે 5 કયા પ્રશ્નો છે જે તમને એક ‘સીરિયસ કેન્ડિડેટ’ તરીકે રજૂ કરશે.
ઈન્ટરવ્યુના અંતે પ્રશ્ન પૂછવો કેમ જરૂરી છે?
ઈન્ટરવ્યુ એ માત્ર એકતરફી પરીક્ષા નથી, પરંતુ તે બે વ્યક્તિઓ વચ્ચેનો સંવાદ (Conversation) છે. જ્યારે તમે પ્રશ્ન પૂછો છો, ત્યારે તેના ઘણા હકારાત્મક સંકેતો જાય છે:
-
જિજ્ઞાસા (Curiosity): આ દર્શાવે છે કે તમે માત્ર નોકરી નથી ઈચ્છતા, પરંતુ તમે આ કંપનીનો હિસ્સો બનવા માટે ઉત્સાહિત છો.
-
તૈયારી (Preparation): પ્રશ્ન પૂછવાથી ખબર પડે છે કે તમે કંપનીના વિઝન અને કામ કરવાની રીત વિશે વિચાર્યું છે.
-
આત્મવિશ્વાસ (Confidence): એક પ્રશ્ન પૂછનાર ઉમેદવાર હંમેશા જવાબ આપનાર ઉમેદવાર કરતા વધુ પ્રભાવશાળી લાગે છે.
એક્સપર્ટ દ્વારા સૂચવવામાં આવેલા 5 જરૂરી પ્રશ્નો
જો તમે ઈચ્છો છો કે ઈન્ટરવ્યુઅરના મગજ પર તમારી એક ઊંડી છાપ પડે, તો ઈન્ટરવ્યુના અંતે આ 5 માંથી ઓછામાં ઓછા 2 પ્રશ્નો જરૂર પૂછો:
1. “આ રોલમાં મારી સફળતાને તમે કેવી રીતે માપશો?” (How do you measure success in this role?)
આ પ્રશ્ન સૌથી પ્રભાવશાળી માનવામાં આવે છે. આનાથી ઈન્ટરવ્યુઅરને લાગે છે કે તમે માત્ર કામ કરવા નથી આવ્યા, પરંતુ તમે ‘પરફોર્મન્સ’ અને ‘રિઝલ્ટ’ આપવા માટે ગંભીર છો. આનાથી તમને એ પણ સ્પષ્ટ થઈ જશે કે કંપની તમારી પાસેથી આગામી 6 મહિના કે એક વર્ષમાં શું અપેક્ષા રાખી રહી છે.
2. “તમારી કંપનીનું કલ્ચર કેવું છે અને એક આદર્શ કર્મચારીમાં તમે કયા ગુણો જુઓ છો?”
દરેક કંપનીનું પોતાનું એક વાતાવરણ હોય છે. આ પ્રશ્ન પૂછીને તમે એ સાબિત કરો છો કે તમે કંપનીની ટીમમાં ફિટ થવા માંગો છો. સાથે જ, ઈન્ટરવ્યુઅર જ્યારે ‘આદર્શ કર્મચારી’ના ગુણો જણાવશે, ત્યારે તમને સમજાઈ જશે કે તમારે પોતાની જાતમાં શું સુધારો કરવાનો છે.
3. “આ ટીમની સામે હાલમાં સૌથી મોટો પડકાર શું છે?”
આ પ્રશ્ન તમને એક ‘પ્રોબ્લેમ સોલ્વર’ (સમસ્યા ઉકેલનાર) તરીકે દર્શાવે છે. જ્યારે તમે કંપનીના પડકારો વિશે પૂછો છો, ત્યારે તમે એવો સંકેત આપી રહ્યા છો કે તમે તે સમસ્યાઓ ઉકેલવામાં મદદ કરવા માટે તૈયાર છો. આ તમારી પરિપક્વતા દર્શાવે છે.
4. “કંપનીના આગામી 5 વર્ષના લક્ષ્યો શું છે અને આ ટીમ તેમાં કેવી રીતે યોગદાન આપશે?”
આ પ્રશ્ન તમારી ‘લોંગ ટર્મ’ (લાંબા ગાળાની) વિચારસરણી દર્શાવે છે. ઈન્ટરવ્યુઅરને લાગશે કે તમે કંપનીના ભવિષ્ય સાથે જોડાવા માંગો છો અને તમે માત્ર ટૂંકા સમય માટે નથી આવ્યા. આ તમારી વફાદારી અને સ્થિરતાનો સંકેત છે.
5. “મારા કામનો એક સામાન્ય દિવસ (Typical Day) કેવો હશે?”
આ ખૂબ જ વ્યાવહારિક પ્રશ્ન છે. આનાથી ઈન્ટરવ્યુઅરને ખબર પડે છે કે તમે ખરેખર તે ખુરશી પર બેસીને કામ કરવાની કલ્પના કરી રહ્યા છો. આનાથી તમને તમારી જવાબદારીઓનો સ્પષ્ટ નકશો મળી જશે અને તમે માનસિક રીતે કામ માટે તૈયાર થઈ શકશો.
ભૂલથી પણ ન પૂછો આ વાતો (Red Flags)
પ્રશ્નોની પસંદગી કરતી વખતે સાવધાની પણ જરૂરી છે. ઈન્ટરવ્યુના અંતે ક્યારેય આ વાતો ન પૂછો:
-
“મને કેટલી રજાઓ મળશે?” (આ આળસ દર્શાવે છે).
-
“મારું સિલેક્શન થયું કે નહીં?” (આ ઉતાવળ દર્શાવે છે).
-
“કંપની શું કામ કરે છે?” (આ દર્શાવે છે કે તમે કોઈ રિસર્ચ કર્યું નથી).
અંતિમ છાપ સૌથી સ્થાયી હોય છે
ઈન્ટરવ્યુમાં તમારી એન્ટ્રી જેટલી મહત્વની છે, તમારો ‘એક્ઝિટ’ (Exit) પણ એટલો જ માયને રાખે છે. જ્યારે તમે એક વિચારશીલ પ્રશ્ન સાથે ઈન્ટરવ્યુ પૂરો કરો છો, ત્યારે ઈન્ટરવ્યુઅર પાસે તમારા વિશે ચર્ચા કરવા માટે એક મજબૂત પોઈન્ટ હોય છે.
યાદ રાખો, ઈન્ટરવ્યુઅર માત્ર એક કર્મચારી નથી શોધી રહ્યો, તે એક એવો સાથી (Partner) શોધી રહ્યો છે જે કંપનીના ગ્રોથમાં હાથ વટાવી શકે. તેથી, આગામી વખતે જ્યારે તમને પૂછવામાં આવે—”કોઈ પ્રશ્ન છે?”—ત્યારે ‘No Sir’ કહેવાને બદલે એક સ્મિત સાથે ઉપરના પ્રશ્નોમાંથી એક પૂછો. આ નાનો ફેરફાર તમારી કિસ્મત બદલી શકે છે.

4. “કંપનીના આગામી 5 વર્ષના લક્ષ્યો શું છે અને આ ટીમ તેમાં કેવી રીતે યોગદાન આપશે?”