ઈરાનમાં સીઝફાયરની ઉજવણી વચ્ચે રોષ: રસ્તા પર ઉતરેલા લોકોમાં વિજયનો ઉત્સાહ અને વિરોધનો મિશ્ર પ્રતિસાદ
ઈરાનની રાજધાની તેહરાનના રસ્તાઓ પર હાલમાં ભારે ઉત્સવ અને ઉત્તેજનાનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે બે અઠવાડિયાના યુદ્ધવિરામની જાહેરાત થતાની સાથે જ ગઈકાલ રાતથી હજારો લોકો રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા છે. લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા યુદ્ધના તણાવ અને સતત હુમલાઓના ભય વચ્ચે આ સીઝફાયરને સામાન્ય જનતા એક મોટી રાહત માની રહી છે. ઘણા વિસ્તારોમાં લોકો હાથમાં ઈરાનના રાષ્ટ્રધ્વજ લઈને ઉજવણી કરતા અને ફટાકડા ફોડતા નજરે પડ્યા હતા.
ધમકી અને સમજૂતી વચ્ચેની પાતળી રેખા
આ યુદ્ધવિરામની જાહેરાત ત્યારે થઈ જ્યારે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા ઈરાનને ‘હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ’ ખોલવા માટે અપાયેલી સમયમર્યાદા (ડેડલાઈન) પૂરી થવાને આડે ગણતરીના કલાકો જ બાકી હતા. જો ઈરાને આ રસ્તો ન ખોલ્યો હોત તો અમેરિકા દ્વારા ભીષણ હુમલાની ચેતવણી આપવામાં આવી હતી. જોકે, આ આકસ્મિક જાહેરાતે આખી દુનિયાને ચોંકાવી દીધી છે અને હાલ પૂરતો યુદ્ધનો ખતરો ટળી ગયો હોય તેમ જણાય છે.
એક તરફ વિજયનો દાવો, બીજી તરફ અમેરિકાનો વિરોધ
સીઝફાયર બાદ તેહરાનમાં બે પ્રકારના દ્રશ્યો જોવા મળ્યા હતા. એક તરફ ઈરાનની ‘સુપ્રીમ નેશનલ સિક્યુરિટી કાઉન્સિલ’ એ આ યુદ્ધવિરામને ઈરાનનો મોટો વિજય ગણાવ્યો છે. તેમનું કહેવું છે કે અમેરિકાએ ઈરાન દ્વારા મૂકવામાં આવેલી શરતો સ્વીકારવી પડી છે, તેથી જ આ સમજૂતી શક્ય બની છે.
બીજી તરફ, સરકાર સમર્થક પ્રદર્શનકારીઓએ આ સીઝફાયર સામે રોષ પણ વ્યક્ત કર્યો છે. બુધવારે સવારે અનેક વિસ્તારોમાં વિરોધ પ્રદર્શનો થયા હતા, જેમાં દેખાવકારોએ અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ વિરુદ્ધ નારા લગાવ્યા હતા અને તેમના ધ્વજ સળગાવ્યા હતા. આ લોકોનું માનવું છે કે દુશ્મન સામે ઝૂકવાને બદલે સંઘર્ષ ચાલુ રાખવો જોઈએ.
વ્હાઇટ હાઉસનો વળતો દાવો
ઈરાનના વિજયના દાવા સામે વ્હાઇટ હાઉસના પ્રેસ સેક્રેટરી કેરોલિન લેવિટે સ્પષ્ટતા કરી છે કે, આ સમજૂતી કોઈ શરતોને આધીન નથી પણ અમેરિકાની સૈન્ય તાકાતનો પ્રભાવ છે. તેમણે જણાવ્યું કે અમેરિકાના દબાણને કારણે જ ઈરાન ‘હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ’ ખોલવા માટે રાજી થયું છે. અત્યારે માત્ર યુદ્ધવિરામ થયો છે, પરંતુ કોઈ અંતિમ કરાર થયો નથી, જેનો અર્થ છે કે હજુ પણ અસ્થિરતા અને શંકાઓ યથાવત છે.
ઓસ્ટ્રેલિયા અને અન્ય દેશોએ કર્યું સ્વાગત
વૈશ્વિક સ્તરે આ નિર્ણયને આવકારવામાં આવ્યો છે. ઓસ્ટ્રેલિયાના વડાપ્રધાન એન્થોની અલ્બેનીઝ અને વિદેશ મંત્રી પેની વોંગે એક સંયુક્ત નિવેદનમાં જણાવ્યું છે કે, “મધ્ય પૂર્વમાં શાંતિ માટે આ બે અઠવાડિયા અત્યંત મહત્વના છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવાથી અને તેલ-ગેસ સુવિધાઓ પરના હુમલાથી આખી દુનિયાના અર્થતંત્રને મોટો આંચકો લાગ્યો હતો.” તેમણે આ મધ્યસ્થીમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવનારા પાકિસ્તાન, ઇજિપ્ત, તુર્કી અને સાઉદી અરેબિયાનો પણ આભાર માન્યો હતો.
