જૂની કાર ખરીદતા પહેલા સાવધાન! મીટર રીડિંગમાં છેડછાડ તો નથી થઈ ને? આ રીતે ઓળખો અસલી સત્ય
આજના સમયમાં નવી કારના આસમાને પહોંચતા ભાવને કારણે ઘણા લોકો ‘સેકન્ડ હેન્ડ’ અથવા જૂની કાર ખરીદવાનું પસંદ કરે છે. ઓનલાઈન પોર્ટલ્સ અને લોકલ ડીલરોને કારણે આ પ્રક્રિયા સરળ તો બની છે, પરંતુ તેની સાથે છેતરપિંડીનું જોખમ પણ વધ્યું છે. સૌથી સામાન્ય છેતરપિંડી એટલે ‘ઓડોમીટર ટેમ્પરિંગ’ — જેમાં કારના કિલોમીટર ઓછા બતાવવા માટે મીટર સાથે છેડછાડ કરવામાં આવે છે.
ઓછા કિલોમીટર ચાલેલી કાર જોઈને આપણે ઘણીવાર લલચાઈ જઈએ છીએ, પરંતુ તે તમારી મોટી ભૂલ સાબિત થઈ શકે છે. જો તમે પણ જૂની કાર લેવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો છેતરાયા વગર અસલી અને નકલી વચ્ચેનો તફાવત કેવી રીતે પારખવો, તેની સંપૂર્ણ માહિતી અહીં છે.
૧. સર્વિસ હિસ્ટ્રી: કારનું ‘જન્મકુંડળી’ તપાસો
કોઈપણ જૂની કાર ખરીદતા પહેલા તેની સર્વિસ હિસ્ટ્રી તપાસવી એ સૌથી મોટું અને અસરકારક પગલું છે. જ્યારે પણ કોઈ ગાડી અધિકૃત (Authorized) સર્વિસ સેન્ટર પર સર્વિસ માટે જાય છે, ત્યારે તેનો કિલોમીટરનો આંકડો રેકોર્ડમાં નોંધાય છે.
કેવી રીતે તપાસવું? તમે કારનો ચેસિસ નંબર અથવા રજીસ્ટ્રેશન નંબર લઈને નજીકના કંપની સર્વિસ સેન્ટર પર જઈ શકો છો.
સાવચેતી: જો કારના મીટરમાં ૪૦,૦૦૦ કિમી દેખાતા હોય અને રેકોર્ડ મુજબ બે વર્ષ પહેલા તે ૫૦,૦૦૦ કિમી ચાલી ગઈ હોય, તો સમજી લેવું કે મીટર પાછળ ફેરવવામાં આવ્યું છે. જો સેલર સર્વિસ હિસ્ટ્રી આપવાની ના પાડે, તો તે સોદો ટાળવો જ હિતાવહ છે.
૨. ટાયર અને બ્રેક પેડની સ્થિતિ
ગાડીના ટાયર ઘણું બધું કહી જાય છે. સામાન્ય રીતે એક સારા ટાયર ૪૦,૦૦૦ થી ૫૦,૦૦૦ કિમી સુધી ચાલે છે.
જો કારનું મીટર માત્ર ૧૫,૦૦૦ કિમી બતાવે છે પણ તેના ટાયર સાવ ઘસાઈ ગયા છે અથવા બિલકુલ નવા જ નાખેલા છે, તો કંઈક ગરબડ હોઈ શકે છે.
એ જ રીતે બ્રેક પેડ્સ અને ડિસ્કની ઘસારો પણ ગાડી કેટલા વપરાશમાં રહી છે તેનો અંદાજ આપે છે.
૩. ટેસ્ટ ડ્રાઈવ દરમિયાન મીટરનું નિરીક્ષણ
જ્યારે તમે કારની ટેસ્ટ ડ્રાઈવ લો, ત્યારે માત્ર એન્જિનનો અવાજ જ નહીં, પણ ઓડોમીટર પર પણ નજર રાખો.
તપાસો કે જ્યારે ગાડી ચાલે છે ત્યારે આંકડાઓ યોગ્ય રીતે અને સ્મૂધલી બદલાય છે કે નહીં.
ડિજિટલ મીટરમાં ઘણીવાર છેડછાડ થઈ હોય તો આંકડાઓ ઝબકતા (flickering) હોઈ શકે છે.
એનાલોગ (જૂની ટાઈપના) મીટરમાં આંકડાઓ એકદમ સીધી લાઈનમાં હોવા જોઈએ. જો આંકડાઓ ઉપર-નીચે કે ત્રાંસા દેખાય, તો સમજી લેવું કે તેમાં હાથ નાખવામાં આવ્યો છે.
૪. ઇન્ટિરિયરનો ઘસારો શું કહે છે?
કારનું મીટર ભલે ઓછું બતાવતું હોય, પણ કારની અંદરની સ્થિતિ સત્ય છુપાવી શકતી નથી.
સ્ટીયરિંગ વ્હીલ અને ગિયર નોબ: જો કાર ઓછી ચાલી હોય તો સ્ટીયરિંગ અને ગિયર નોબ પર ચમક અકબંધ હોવી જોઈએ. જો તે લીસા થઈ ગયા હોય કે ઘસાઈ ગયા હોય, તો તેનો અર્થ છે કે કારનો ઘણો વપરાશ થયો છે.
પેડલ્સ: એક્સિલરેટર, બ્રેક અને ક્લચના પેડલ્સ પરના રબર જો ઘસાઈ ગયા હોય, તો તે ૨૦,૦૦૦ કિમી ચાલેલી કારના ન હોઈ શકે.
સીટ્સ: સીટનું કુશન જો દબાઈ ગયું હોય કે ડ્રાઈવર સીટ પર કરચલીઓ વધારે હોય, તો તે કારના રનિંગનો પુરાવો છે.
૫. ડેશબોર્ડની ઝીણવટભરી તપાસ
મીટર સાથે છેડછાડ કરવા માટે ઘણીવાર ડેશબોર્ડ ખોલવું પડે છે.
તપાસો કે ડેશબોર્ડની આસપાસ કોઈ સ્ક્રૂ ખુલેલા કે ઢીલા તો નથી?
શું ત્યાં કોઈ અનાવશ્યક વાયરિંગ કે વધારાની સ્વિચ દેખાય છે?
ઘણીવાર મીટરને રોકવા માટે અંદર છુપાયેલી સ્વિચ બેસાડવામાં આવે છે. જો ડેશબોર્ડ પર કોઈ નિશાન કે તિરાડો દેખાય, તો તે શંકાસ્પદ હોઈ શકે છે.
૬. RC બુક અને ઇન્સ્યોરન્સ કાગળો
આરસી (Registration Certificate) દ્વારા ગાડીની ચોક્કસ ઉંમર ખબર પડે છે.
જો કોઈ ગાડી ૭-૮ વર્ષ જૂની હોય અને માત્ર ૧૦,૦૦૦ કિમી જ ચાલી હોય, તો તે ભાગ્યે જ શક્ય છે.
આ ઉપરાંત, જૂના ઇન્સ્યોરન્સ કાગળો તપાસો. દર વર્ષે રિન્યુઅલ વખતે ઇન્સ્યોરન્સ કંપની મીટર રીડિંગ નોંધે છે. પાછલા વર્ષોના વીમા કાગળોમાં કિલોમીટરનો ગ્રાફ ઉપર જતો જ દેખાવો જોઈએ.
૭. અનુભવી મિકેનિકની સલાહ સર્વોપરી
તમે ગમે તેટલા જાણકાર હોવ, પણ એક પ્રોફેશનલ મિકેનિક જે રીતે ગાડીને સમજી શકે તે રીતે કોઈ નહીં.
કાર ખરીદતા પહેલા કોઈ વિશ્વાસુ મિકેનિકને સાથે લઈ જાવ. તે ગાડીનું બોનેટ ખોલીને એન્જિનનો અવાજ, ઓઈલ લીકેજ અને વાયરિંગ કન્ડીશન જોઈને તરત જ કહી દેશે કે મીટર મુજબ આ ગાડીની સ્થિતિ સાચી છે કે નહીં.
આજના યુગમાં ‘OBD સ્કેનર’ નામના મશીન આવે છે, જે ગાડીના કમ્પ્યુટર સાથે જોડીને તેની અસલી હિસ્ટ્રી અને સાચું રીડિંગ શોધી કાઢે છે.

