યુપીને મળશે નવું હાઈટેક સત્તા કેન્દ્ર: લખનઉમાં ૨૪૫ એકરમાં આકાર લેશે ભવ્ય વિધાનસભા કોમ્પ્લેક્સ, સત્તાવાર ટેન્ડર જાહેર
ઉત્તર પ્રદેશની રાજધાની લખનઉમાં દેશના સૌથી મોટા રાજ્ય માટે એક અત્યંત ભવ્ય અને આધુનિક વિધાનસભા સંકુલના નિર્માણનો રસ્તો હવે કાનૂની અને વહીવટી રીતે સંપૂર્ણપણે સાફ થઈ ગયો છે. લખનઉના પોશ ગણાતા ગોમતી નગર વિસ્તારમાં આવેલી ‘સહારા સિટી’ ની વિશાળ જમીન પર આ નવું હાઈટેક વિધાનભવન કોમ્પ્લેક્સ બનાવવામાં આવશે. આ મેગા પ્રોજેક્ટને લઈને લખનઉ વિકાસ પ્રાધિકરણ (LDA) દ્વારા સત્તાવાર રીતે ટેન્ડર પણ બહાર પાડી દેવામાં આવ્યું છે. આ સાથે જ આ આખા પ્રોજેક્ટની રૂપરેખા તૈયાર કરવા માટે વૈશ્વિક કક્ષાના કન્સલ્ટન્ટ અને આર્કિટેક્ટની પસંદગી કરવાની પ્રક્રિયા પણ ખૂબ જ ઝડપથી શરૂ કરી દેવામાં આવી છે.
એલડીએ (LDA) ના ઉપાધ્યક્ષ પ્રથમેશ કુમારે ટેન્ડર બહાર પાડવામાં આવ્યું હોવાની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરતા પત્રકારોને જણાવ્યું કે, આ પ્રોજેક્ટમાં રસ ધરાવતી અને લાયકાત ધરાવતી દેશ-વિદેશની અગ્રણી કંપનીઓ ૨૩ મે ૨૦૨૬ થી ૨૧ જૂન ૨૦૨૬ સુધી ઓનલાઈન આઈડી દ્વારા પોતાના સત્તાવાર આવેદન પત્રો સબમિટ કરી શકશે. કન્સલ્ટન્ટ અને મુખ્ય આર્કિટેક્ટની ફાઇનલ પસંદગી થઈ ગયા બાદ જ આ પ્રોજેક્ટનો સવિસ્તાર ‘ડિટેલ પ્રોજેક્ટ રિપોર્ટ’ (DPR) તૈયાર કરવામાં આવશે. આ જ ડીપીઆરના આધારે નવા વિધાનભવનના નિર્માણમાં થનારો અંદાજિત ખર્ચ (લાગત), તેના બાંધકામનો સમયગાળો અને અન્ય જટિલ તકનીકી પાસાઓ નક્કી કરવામાં આવશે.
સરકારી દસ્તાવેજોમાં આ આખા પ્રોજેક્ટને ‘વિધાનભવન કોમ્પ્લેક્સ’ (Vidhan Bhavan Complex) એવું સત્તાવાર નામ આપવામાં આવ્યું છે. આ વિશાળ વહીવટી હબ આશરે ૨૪૫ એકર જેટલી પ્રચંડ જમીન પર વિકસાવવામાં આવશે. જમીનની ફાળવણી અંગે વિગતવાર વાત કરીએ તો, આ ૨૪૫ એકરમાંથી આશરે ૧ Tommy એકર જેટલી જમીન લખનઉ નગર નિગમની (લખનઉ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન) માલિકીની છે, જ્યારે બાકીની અંદાજે ૭૫ એકર જમીન પર એલડીએ (LDA) ની માલિકી હોવાનું સરકારી રેકોર્ડ પરથી જાણવા મળ્યું છે. આ બંને વિભાગો પરસ્પર સમન્વય સાધીને જમીન હસ્તાંતરણની પ્રક્રિયા પૂરી કરશે.
ભવિષ્યની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને અદ્યતન સુવિધાઓથી સજ્જ થશે નવું સંકુલ
લખનઉમાં બનવા જઈ રહેલું આ નવું વિધાનભવન માત્ર ધારાસભ્યોના બેસવા માટેનું ગૃહ નહીં હોય, પરંતુ તે ઉત્તર પ્રદેશનું સર્વોચ્ચ વહીવટી કેન્દ્ર બનશે. આ ૨૪૫ એકરના વિશાળ પરિસરમાં નવી વિધાનસભા અને વિધાન પરિષદના ગૃહો ઉપરાંત, તમામ અત્યાધુનિક સુવિધાઓથી સજ્જ એક ભવ્ય અને મોટું ‘સચિવાલય’ (Secretariat) પણ બનાવવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, આ જ સંકુલની અંદર મુખ્યમંત્રીનું સત્તાવાર નવું આવાસ પરિસરો (CM Residence Complex) અને રાજ્ય સરકારના અનેક મહત્વપૂર્ણ તેમજ સંવેદનશીલ સરકારી વિભાગોની મુખ્ય કચેરીઓ (હેડ ઓફિસ) પણ સ્થાપિત કરવામાં આવશે.
યોગી સરકારની મુખ્ય યોજના આ સમગ્ર ક્ષેત્રને ઉત્તર પ્રદેશના સૌથી મોટા વહીવટી અને સત્તા કેન્દ્ર (Administrative and Power Center) તરીકે સ્થાપિત કરવાની છે. રાજકીય નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે, આ કોમ્પ્લેક્સ તૈયાર થઈ ગયા પછી ભવિષ્યમાં રાજ્ય સરકારના તમામ મોટા અને ઐતિહાસિક નિર્ણયો, ઉચ્ચ સ્તરીય કેબિનેટ બેઠકો, વિદેશી પ્રતિનિધિઓ સાથેની મુલાકાતો અને તમામ વીઆઈપી (VIP) હલચલ આ જ હાઈટેક કેન્દ્ર પરથી સંચાલિત કરવામાં આવશે. આ પ્રોજેક્ટને સમયસર પૂરો કરવા માટે અત્યારે શાસકીય અને વહીવટી સ્તરે તમામ પ્રકારની તૈયારીઓને બુલેટ ટ્રેનની ગતિએ તેજ કરી દેવામાં આવી છે. આ નવા સંકુલના નિર્માણથી ઉત્તર પ્રદેશને એક એવું વ્યવસ્થિત અને સંગઠિત સત્તા કેન્દ્ર મળશે, જે આગામી ૫૦ વર્ષ સુધી રાજ્યની વહીવટી જરૂરિયાતોને ખૂબ જ સરળતાથી પૂરી કરી શકશે.
નવેમ્બર મહિનામાં થયેલા ગુપ્ત સર્વેએ સરકારની યોજનાને આપી નવી પાંખો
વાસ્તવમાં, આ પ્રોજેક્ટને વાસ્તવિકતાનું સ્વરૂપ આપવામાં ગયા વર્ષે નવેમ્બર મહિનામાં કરવામાં આવેલા એક વિગતવાર જમીન સર્વેએ બહુ મોટી ભૂમિકા ભજવી છે અને સરકારની યોજનાને જોરદાર રફતાર આપી છે. ઉત્તર પ્રદેશની સતત વધતી જતી વસ્તી, ધારાસભ્યોની સંખ્યા અને ભવિષ્યની જરૂરિયાતોને અનુરૂપ એક અત્યંત મોટું અને આધુનિક વિધાનભવન બનાવવા માટે મુખ્યમંત્રી કાર્યાલય દ્વારા ઓછામાં ઓછી ૨૦૦ એકર જમીનની માંગ કરવામાં આવી હતી. આ જ કડક નિર્દેશોના આધારે એલડીએ (LDA) ની વિશેષ ટીમોએ નવેમ્બર ૨૦૨૫ માં લખનઉ શહેરની મધ્યમાં ખાલી પડી રહેલી સરકારી અને બિનસરકારી જમીનોનો એક વિસ્તૃત અને ટેકનિકલ સર્વે હાથ ધર્યો હતો.
આ સર્વે દરમિયાન જ્યારે સહારા સિટીની જમીનની તપાસ કરવામાં આવી, ત્યારે અધિકારીઓ પણ આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા હતા. સર્વેમાં જાણવા મળ્યું કે સહારા સિટી પાસે સરકારની અપેક્ષા અને જરૂરિયાત કરતાં પણ ઘણી વધારે, એટલે કે અંદાજે ૨૪૫ એકર જેટલી સળંગ જમીન ઉપલબ્ધ છે. આ જગ્યાની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તે લખનઉના મુખ્ય વિસ્તારો સાથે ખૂબ જ પહોળા રસ્તાઓ અને અદ્યતન ટ્રાન્સપોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરથી પહેલેથી જ જોડાયેલી છે, જેના કારણે ભવિષ્યમાં અહીં વીઆઈપી મૂવમેન્ટ વખતે ટ્રાફિક જામની કોઈ સમસ્યા સર્જાશે નહીં. સર્વેનો આ સકારાત્મક અહેવાલ મળતાની સાથે જ એલડીએ દ્વારા આ જગ્યાનો સત્તાવાર પ્રસ્તાવ મુખ્યમંત્રી શાસન સમક્ષ મોકલવામાં આવ્યો હતો, જેને સરકારે તાત્કાલિક મંજૂરી આપી દીધી હતી. હવે પ્રોજેક્ટના આર્કિટેક્ટ માટેનું ટેન્ડર જાહેર થવાની સાથે જ ઉત્તર પ્રદેશના આ સપનાના પ્રોજેક્ટ પર જમીની સ્તરે કામ શરૂ થવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ ઝડપી બની ગઈ છે.
શા માટે ઉત્તર પ્રદેશને નવા વિધાનભવનની પડી તાતી જરૂરિયાત?
હાલમાં લખનઉમાં આવેલું ઉત્તર પ્રદેશનું વિધાનભવન દાયકાઓ જૂનું છે અને તે બ્રિટિશ કાળના સ્થાપત્યની યાદ અપાવે છે. વર્તમાન સમયમાં ડિજિટલ યુદ્ધ, પેપરલેસ અર્થતંત્ર અને કમ્પ્યુટરાઈઝ્ડ ઈ-વિધાનસભા (E-Assembly) ની પ્રણાલી ચાલી રહી છે, ત્યારે જૂના ભવનમાં આધુનિક ટેકનોલોજી, વાયરિંગ, હાઈ-સ્પીડ ઈન્ટરનેટ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં ઘણી આંતરિક મર્યાદાઓ અને ટેકનિકલ અડચણો આવી રહી હતી.
આ ઉપરાંત, આગામી વર્ષોમાં થનારા નવા સીમાંકન (Delimitation) બાદ ઉત્તર પ્રદેશમાં વિધાનસભા અને વિધાન પરિષદના સભ્યોની સંખ્યામાં મોટો વધારો થવાની પૂરેપૂરી સંભાવના છે. જૂના ભવનમાં બેઠક વ્યવસ્થા મર્યાદિત હોવાથી ભવિષ્યના નવા સભ્યોને બેસાડવા અશક્ય હતા. આ તમામ ભવિષ્યના પડકારોને પહોંચી વળવા માટે જ યોગી સરકારે દેશના નવા સંસદ ભવનની (Central Vista) તર્જ પર લખનઉમાં આ ભવ્ય અને સંપૂર્ણ ડિજિટલ ‘વિધાનભવન કોમ્પ્લેક્સ’ બનાવવાનો ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે. જે ઉત્તર પ્રદેશની શાસન પદ્ધતિને ગ્લોબલ લેવલ પર એક નવી ઓળખ અપાવશે.
