દિલ્હી-યુપી સહિત દેશના ૧૯ રાજ્યોમાં વાવાઝોડા સાથે વરસાદનું એલર્ટ, જાણો તમારા વિસ્તારની સ્થિતિ
ચોમાસાના આગમન પહેલા જ દેશના મોટાભાગના રાજ્યોમાં હવામાનનો મિજાજ પલટાયો છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા લેટેસ્ટ બુલેટિન અનુસાર, આગામી ૨૪ કલાક દેશના ૧૯ રાજ્યો માટે અત્યંત મહત્વના સાબિત થવાના છે. ઉત્તર પ્રદેશ, દિલ્હી અને બિહાર જેવા પ્રદેશોમાં ધૂળની ડમરીઓ સાથે તીવ્ર વાવાઝોડું અને ભારે વરસાદ પડવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
દેશભરમાં કાળઝાળ ગરમી અને હીટવેવનો સામનો કરી રહેલા નાગરિકો માટે હવામાન વિભાગ તરફથી એક મોટા અને રાહતના સમાચાર સામે આવ્યા છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ આજે ૧ જૂનના રોજ એક મહત્વપૂર્ણ હેલ્થ અને વેધર બુલેટિન જાહેર કરીને દેશના ૧૯ રાજ્યોમાં આગામી ૨૪ કલાક દરમિયાન ભારે વરસાદ, વીજળીના કડાકા-ભડાકા અને તીવ્ર વાવાઝોડાની આશંકા વ્યક્ત કરી છે. આ બદલાવને કારણે લોકોને કમરતોડ ગરમીમાંથી મોટી રાહત મળવાની આશા છે, પરંતુ સાથે જ તેજ વાવાઝોડાને પગલે તકેદારી રાખવાની પણ કડક સૂચના આપવામાં આવી છે.
વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ અને લો-પ્રેશર સિસ્ટમ સક્રિય
હવામાન વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, દેશના ઉત્તર અને મધ્ય ભાગોમાં એક શક્તિશાળી વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ (પશ્ચિમી વિક્ષેપ) સક્રિય થયું છે. આ સાથે જ બંગાળની ખાડીમાંથી આવતા ભેજવાળા પવનોને કારણે એક લો-પ્રેશર સિસ્ટમ પણ આકાર લઈ રહી છે. આ બેવડી હવામાન પ્રણાલીના કારણે અચાનક વાતાવરણમાં પલટો આવ્યો છે. ઉત્તર પ્રદેશ, દિલ્હી-NCR, બિહાર, ઝારખંડ, પંજાબ અને હરિયાણા સહિતના ૧૯ રાજ્યોમાં ધૂળની ડમરીઓ ઉડવાની સાથે પવનની ગતિ ૪૦ થી ૬૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાક સુધી પહોંચી શકે છે.
આગામી ૨૪ કલાક દરમિયાન હવામાનની સંભવિત અસરોનું માળખું
હવામાન વિભાગના એલર્ટના આધારે કયા વિસ્તારોમાં કેવો પ્રભાવ જોવા મળશે, તેની વિગતવાર માહિતી નીચે આપેલા કોષ્ટકમાં પ્રસ્તુત છે:
| પ્રભાવિત ક્ષેત્રો અને રાજ્યો | હવામાનનો પ્રકાર (Weather Type) | સંભવિત અસરો અને સાવચેતી (Precaution) |
| ઉત્તર ભારત (દિલ્હી, યુપી, પંજાબ, હરિયાણા) | ધૂળની ડમરીઓ, વાવાઝોડું અને મધ્યમ વરસાદ | વાહન ચલાવતી વખતે સાવધાની રાખવી, હોર્ડિંગ્સથી દૂર રહેવું. |
| પૂર્વ અને મધ્ય ભારત (બિહાર, ઝારખંડ, એમપી) | ભારે પવન સાથે કડાકા-ભડાકા અને વરસાદ | વીજળી પડવાનું જોખમ, ખુલ્લા મેદાન કે ઝાડ નીચે ઊભા ન રહેવું. |
| પશ્ચિમ ભારત (રાજસ્થાન, ગુજરાતના ભાગો) | છૂટોછવાયો વરસાદ અને પવનની તીવ્રતા | ગરમીમાં આંશિક ઘટાડો અને હવામાં ભેજનું પ્રમાણ વધશે. |
| પહાડી વિસ્તારો (જમ્મુ-કાશ્મીર, હિમાચલ, ઉત્તરાખંડ) | હળવો બરફવર્ષા અને ભારે વરસાદ | ભૂસ્ખલન (Landslide) ની શક્યતા, પ્રવાસીઓને એલર્ટ રહેવા સૂચના. |
દિલ્હી-NCR અને ઉત્તર પ્રદેશમાં યલો એલર્ટ જારી
દિલ્હી અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં સવારથી જ વાદળછાયું વાતાવરણ જોવા મળી રહ્યું છે. હવામાન વિભાગે આ વિસ્તારો માટે ‘યલો એલર્ટ’ જાહેર કર્યું છે. ખાસ કરીને ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહારના મોટાભાગના જિલ્લાઓમાં સાંજ સુધીમાં ભારે પવન સાથે વરસાદ તૂટી પડવાની પ્રબળ સંભાવના છે. પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશના કેટલાક વિસ્તારોમાં કરા પડવાની પણ આશંકા છે, જેના કારણે ખેડૂતોને પોતાના પાકને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. બિહારમાં અચાનક આવનારા આ વાવાઝોડાને કારણે તાપમાનમાં ૪ થી ૫ ડિગ્રી સેલ્સિયસનો મોટો ઘટાડો નોંધાઈ શકે છે.
નાગરિકો માટે હવામાન વિભાગની માર્ગદર્શિકા
ચોમાસાના સત્તાવાર આગમન પહેલા થઈ રહેલા આ પ્રી-મોન્સૂન વરસાદને કારણે ગરમીથી તો ચોક્કસ રાહત મળશે, પરંતુ વાવાઝોડાના કારણે જનજીવન પ્રભાવિત થઈ શકે છે. IMD એ સામાન્ય જનતાને અપીલ કરી છે કે જ્યારે પવનની ગતિ તીવ્ર હોય ત્યારે ઘરની બહાર નીકળવાનું ટાળવું. કાચા મકાનો, જૂની ઇમારતો અને મોટા સાઇનબોર્ડ્સ અથવા હોર્ડિંગ્સની નજીક આશ્રય ન લેવો, કારણ કે તેજ પવનને લીધે તે ધરાશાયી થવાનું જોખમ રહેલું છે. વાહનચાલકોએ ધૂળની ડમરીઓ દરમિયાન વિઝિબિલિટી ઓછી થવાના કારણે વાહનની સ્પીડ નિયંત્રણમાં રાખવી જોઈએ. આગામી બે થી ત્રણ દિવસ સુધી દેશના વિવિધ ભાગોમાં આ પ્રકારનું અસ્થિર હવામાન યથાવત રહેવાની ધારણા છે.
