મહત્વના મેઈલ અને ઓટીપી (OTP) નથી મળી રહ્યા? જીમેઈલ યુઝર્સ માટે આવી મોટી ચેતવણી
આજના આ ડિજિટલ યુગમાં ઈમેઈલ આપણા જીવનનો એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભાગ બની ગયો છે. ઓફિસનું કામ હોય, નોકરીનો નવો ઈન્ટરવ્યુ કોલ, બેંકના જરૂરી એલર્ટ્સ, ઓટીપી (OTP) કે પછી કોઈ મહત્વની બિઝનેસ ડીલ—દરેક નાની-મોટી માહિતી આપણને ઈમેઈલ દ્વારા જ મળે છે. વિશ્વભરમાં કરોડો લોકો આના માટે ગુગલની સર્વિસ ‘જીમેઈલ’ (Gmail) નો ઉપયોગ કરે છે.
પરંતુ જરા વિચારો, તમે કોઈ ખૂબ જ જરૂરી ઈમેઈલની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા હોવ, તે સમયસર આવે પણ ખરો, પરંતુ તમારા ઇનબોક્સમાં દેખાય જ નહીં! જી હા, ઘણીવાર જીમેઈલનું સિક્યુરિટી સિસ્ટમ ભૂલથી તમારા ખૂબ જ જરૂરી અને કામના ઈમેઈલ્સને પણ સીધા ‘સ્પામ ફોલ્ડર’ (Spam Folder) માં નાખી દે છે. આ કારણે સમયસર માહિતી નથી મળી શકતી અને કેટલીકવાર લોકોના મોટા નુકસાન થાય છે અથવા જરૂરી અપડેટ્સ ચૂકી જવાય છે. જો તમે પણ જીમેઈલની આ સમસ્યાથી પરેશાન છો, તો ગભરાવાની કોઈ વાત નથી. કેટલાક ખૂબ જ સરળ સેટિંગ્સ બદલીને તમે આ પરેશાનીને હંમેશા માટે દૂર કરી શકો છો.
આખરે કેમ સ્પામ ફોલ્ડરમાં ચાલ્યા જાય છે જરૂરી ઈમેઈલ?
સૌથી પહેલા એ સમજવું જરૂરી છે કે જીમેઈલનું આ સિસ્ટમ કામ કેવી રીતે કરે છે. ખરેખર, જીમેઈલમાં એક ઓટોમેટિક એઆઈ-બેઝ્ડ (AI-based) ફિલ્ટર હોય છે, જેનું કામ તમને અનિચ્છનીય જાહેરાતો, ફ્રોડ અને વાયરસવાળા ઈમેઈલ્સ (સ્કેમ) થી બચાવવાનું છે. આ ફિલ્ટર શંકાસ્પદ ઈમેઈલ્સની ઓળખ કરીને તેમને મુખ્ય ઇનબોક્સમાંથી હટાવીને સ્પામમાં નાખી દે છે.
પરંતુ ક્યારેક-ક્યારેક આ સિસ્ટમ જરૂરિયાત કરતા વધુ સતર્ક થઈ જાય છે અને કેટલીક ભૂલોના કારણે સાચા ઈમેઈલ્સને પણ સ્પામ સમજી બેસે છે. આના પાછળના મુખ્ય કારણો આ હોઈ શકે છે:
-
મોકલનાર (Sender) નું ઈમેઈલ એડ્રેસ તમારી કોન્ટેક્ટ લિસ્ટમાં સેવ ન હોવું.
-
એ ઈમેઈલ એડ્રેસ કે ડોમેન પરથી પહેલા ક્યારેય ખૂબ બધા લોકોને એકસાથે મેઈલ મોકલવામાં આવ્યા હોય, જેનાથી સિસ્ટમને તેના પર શંકા ગઈ હોય.
-
તમારા જીમેઈલ એકાઉન્ટની ફિલ્ટર સેટિંગ્સ સાચી રીતે કોન્ફિગર ન થઈ હોય.
-
ઈમેઈલની સબ્જેક્ટ લાઈન કે કન્ટેન્ટમાં કેટલાક એવા શબ્દોનો ઉપયોગ થયો હોય, જે સામાન્ય રીતે સ્પામર્સ કરતા હોય છે (જેમ કે- Free, Win, Offer વગેરે).
સમસ્યાને ઠીક કરવાની અચૂક અને સરળ રીતો
જો તમારી સાથે પણ આવું થઈ રહ્યું છે, તો તમે નીચે આપેલી રીતો અપનાવીને જીમેઈલને એ શીખવી શકો છો કે કયા ઈમેઈલ તમારા માટે જરૂરી છે.
1. પહેલું અને સૌથી જરૂરી પગલું: ‘Not Spam’ માર્ક કરો
1. પહેલું અને સૌથી જરૂરી પગલું: ‘Not Spam’ માર્ક કરોજો તમને સ્પામ ફોલ્ડરમાં કોઈ કામનો ઈમેઈલ મળે છે, તો તેને માત્ર વાંચીને છોડી ન દો, પરંતુ તેને ‘નોટ સ્પામ’ માર્ક કરો. આનાથી જીમેઈલના એલ્ગોરિધમને એક સીધો સંકેત મળે છે કે આ સેન્ડર સુરક્ષિત છે.
-
કમ્પ્યુટર/લેપટોપ પર: તમારા બ્રાઉઝરમાં જીમેઈલ ખોલો. ડાબી બાજુ આપેલા મેન્યુમાં ‘Spam’ સેક્શન પર જાઓ (જો ન દેખાય તો More પર ક્લિક કરો). હવે એ જરૂરી ઈમેઈલને ખોલો અથવા સિલેક્ટ કરો અને ઉપર દેખાતા ‘Not Spam’ અથવા ‘Report not spam’ વાળા બટન પર ક્લિક કરી દો.
-
મોબાઈલ યુઝર્સ: તમારા ફોનમાં જીમેઈલ એપ ખોલો. સ્પામ ફોલ્ડરમાં જઈને એ ઈમેઈલને ઓપન કરો. ઉપર જમણી બાજુ દેખાતા ત્રણ ડોટ્સ (મેન્યુ) પર ક્લિક કરો અને ‘Report not spam’નો વિકલ્પ પસંદ કરો.
આમ કરવાથી તે ઈમેઈલ તરત જ તમારા મુખ્ય ઇનબોક્સમાં આવી જશે અને ભવિષ્યમાં તે સેન્ડરના ઈમેઈલ સ્પામમાં નહીં જાય.
2. ઈમેઈલ એડ્રેસને ‘Google Contacts’ માં સેવ કરો
ગુગલનું પોતાનું એવું માનવું છે કે જે ઈમેઈલ એડ્રેસને યુઝર પોતાના પર્સનલ કોન્ટેક્ટ્સમાં સામેલ રાખે છે, જીમેઈલ તેમને સૌથી વધુ ભરોસાપાત્ર માને છે.
-
શું કરવું: તમારા જેટલા પણ જરૂરી સેન્ડર્સ છે (જેમ કે તમારી બેંકનું ઓફિશિયલ ઈમેઈલ, તમારી કંપની, કોલેજ કે ક્લાયન્ટનું ઈમેઈલ), તેમને તમારા ગુગલ કોન્ટેક્ટ્સ (Google Contacts) માં નામ સાથે સેવ કરી લો. આના માટે તમે સીધા એ ઈમેઈલ પર કર્સર લઈ જઈને ‘Add to Contacts’ પર ક્લિક કરી શકો છો અથવા
contacts.google.comપર જઈને નવો કોન્ટેક્ટ બનાવી શકો છો. જ્યારે કોઈ એડ્રેસ તમારી લિસ્ટમાં હશે, તો જીમેઈલ તેને ક્યારેય સ્પામમાં નહીં મોકલે.
ભવિષ્ય માટે બનાવો ‘સ્પેશિયલ ફિલ્ટર’ (પરમેનન્ટ ઈલાજ)
જો કોઈ એવો ઈમેઈલ છે જે વારંવાર સ્પામમાં જઈ રહ્યો છે અને તમે રિસ્ક લેવા નથી માંગતા, તો તમે જીમેઈલમાં એક પરમેનન્ટ નિયમ (Filter) બનાવી શકો છો:
-
કમ્પ્યુટર પર જીમેઈલ ખોલો અને ઉપર સર્ચ બારના ખૂણામાં આપેલા ‘Show search options’ (ફિલ્ટર આઈકોન) પર ક્લિક કરો.
-
‘From’ વાળા બોક્સમાં એ વ્યક્તિ કે કંપનીનું ઈમેઈલ એડ્રેસ લખો જેના મેઈલ તમે હંમેશા ઇનબોક્સમાં ઈચ્છો છો.
-
હવે નીચે આપેલા ‘Create filter’ બટન પર ક્લિક કરો.
-
આ પછી તમારી સામે ઘણા વિકલ્પો આવશે, ત્યાં ‘Never send it to Spam’ વાળા બોક્સ પર ટિક (✓) કરી દો.
-
છેલ્લે ફરીથી ‘Create filter’ પર ક્લિક કરીને તેને સેવ કરી દો.
આ વાતોનું પણ ધ્યાન રાખો
-
નિયમિત રીતે ચેક કરો સ્પામ ફોલ્ડર: અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછું એકવાર તમારા સ્પામ ફોલ્ડર પર નજર જરૂર નાખો, જેથી ભૂલથી ત્યાં ગયેલો કોઈ જરૂરી મેઈલ એક્સપાયર કે ડિલીટ ન થઈ જાય (જીમેઈલ 30 દિવસ પછી સ્પામ મેઈલ્સને પોતાની મેળે હંમેશા માટે ડિલીટ કરી દે છે).
-
પ્રમોશન અને સોશિયલ ટેબ જુઓ: ઘણીવાર ઈમેઈલ સ્પામમાં નહીં પરંતુ ‘Promotions’ કે ‘Social’ ટેબમાં ચાલ્યા જાય છે. જો પ્રાઈમરી ઇનબોક્સમાં મેઈલ ન મળે, તો આ ટેબ્સને પણ જરૂર ચેક કરો.
જીમેઈલને ફક્ત ઉપયોગ કરવો જ પૂરતો નથી, પરંતુ તેના ફીચર્સને સાચી રીતે મેનેજ કરવું પણ જરૂરી છે. આજે જ આ નાની-નાની સેટિંગ્સને દુરુસ્ત કરો અને તમારા જરૂરી ઈમેઈલ્સને મિસ થતાં બચાવો!
