ઇન્ડિગો ફ્લાઇટ્સ અપડેટ: ૩૧ ઓગસ્ટથી આ મહત્વપૂર્ણ ઇન્ટરનેશનલ રૂટ પર ફ્લાઇટ્સ બંધ, જાણો એરલાઇન્સે કેમ લીધો મોટો નિર્ણય
પશ્ચિમ એશિયા (મધ્ય પૂર્વ) માં ચાલી રહેલા તીવ્ર ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને હવાઈ ક્ષેત્રના પ્રતિબંધોની સીધી અસર હવે ભારતના ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર પર પડવા લાગી છે. દેશની સૌથી મોટી એરલાઇન કંપની ઇન્ડિગોએ આ આંતરરાષ્ટ્રીય કટોકટી અને આર્થિક નુકસાનને કારણે એક મોટો અને આંચકાજનક નિર્ણય લીધો છે, જેની અસર ભારત અને બ્રિટન વચ્ચે મુસાફરી કરતા પ્રવાસીઓ પર પડશે.
ભારતીય ઉડ્ડયન ક્ષેત્રની અગ્રણી અને દેશની સૌથી મોટી એરલાઇન કંપની ઇન્ડિગો (IndiGo) દ્વારા આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરોને અસર કરતો એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. એરલાઇને આગામી ૩૧ ઓગસ્ટથી યુનાઇટેડ કિંગડમ (UK) ના માન્ચેસ્ટર માટેની તેની તમામ વિમાની સેવાઓ અસ્થાયી રૂપે સ્થગિત કરવાની સત્તાવાર જાહેરાત કરી છે. કંપનીએ આ આકરા પગલા પાછળ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધી રહેલા ઓપરેશનલ પડકારો, એરસ્પેસના પ્રતિબંધો અને સતત વધી રહેલા નાણાકીય બોજને મુખ્ય કારણો ગણાવ્યા છે. આ નિર્ણય એવા સમયે સામે આવ્યો છે જ્યારે એરલાઇન ઉડ્ડયન ક્ષેત્રે ચાલુ વિક્ષેપો અને ભારે આર્થિક દબાણમાંથી પસાર થઈ રહી છે.
બંધ હવાઈ ક્ષેત્ર અને લાંબા ચકરાવાના કારણે વધતી મુશ્કેલીઓ
હાલમાં પશ્ચિમ એશિયા (મધ્ય પૂર્વ) ના દેશોમાં ચાલી રહેલા તીવ્ર ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને સુરક્ષાના જોખમોને કારણે નાગરિક ઉડ્ડયન ક્ષેત્રે મોટી કટોકટી સર્જાઈ છે. ઈરાન, કુવૈત, ઈરાક, સીરિયા અને લેબનોન જેવા દેશોએ પોતાના હવાઈ ક્ષેત્ર (Airspace) પર કડક પ્રતિબંધો લાદી દીધા છે અથવા તો તેને સંપૂર્ણ બંધ કરી દીધા છે. આ પ્રતિબંધિત અને અસુરક્ષિત હવાઈ ક્ષેત્રથી બચવા માટે, ભારતીય વિમાનોએ અન્ય સુરક્ષિત દેશોના લાંબા રૂટ પરથી ઉડવું પડે છે.
આ લાંબા ચકરાવાના કારણે ભારત અને યુરોપ વચ્ચેની ફ્લાઇટ્સનું અંતર અને સરેરાશ સમયગાળો નોંધપાત્ર રીતે વધી ગયો છે. લાંબી ઉડાનના કારણે વિમાનોમાં એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) એટલે કે જેટ ઇંધણનો વપરાશ ખૂબ વધી ગયો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં જેટ ઇંધણ પહેલાથી જ મોંઘા ભાવે મળી રહ્યું છે, જેના કારણે એરલાઇન્સ માટે પરિવહન ખર્ચ અસહ્ય બની ગયો છે.
માત્ર એક જ વર્ષમાં રૂટ સ્થગિત કરવાની નોબત આવી
ઇન્ડિગો એરલાઇન હાલમાં યુકેના માન્ચેસ્ટર શહેરને ભારતના બે પ્રમુખ મહાનગરો દિલ્હી અને મુંબઈ સાથે સીધી ફ્લાઇટ દ્વારા જોડે છે. કંપનીએ લાંબા અંતરના વૈશ્વિક રૂટ પર પોતાની પકડ મજબૂત કરવાના આયોજન સાથે ગયા વર્ષે જુલાઈ મહિનામાં જ ખૂબ જ ઉત્સાહપૂર્વક આ સેવાઓ શરૂ કરી હતી. જોકે, બદલાયેલી વૈશ્વિક પરિસ્થિતિને કારણે આ પ્રોજેક્ટ આર્થિક રીતે નુકસાનકારક સાબિત થયો છે.
કંપનીએ જારી કરેલા સત્તાવાર નિવેદનમાં જણાવ્યું છે કે, “આંતરરાષ્ટ્રીય એરસ્પેસમાં સતત ચાલી રહેલા પ્રતિબંધોને કારણે ફ્લાઇટનો ઓપરેશનલ સમય ઘણો વધી ગયો છે, જેના લીધે ખર્ચનું વાતાવરણ અત્યંત પડકારજનક બન્યું છે. આ નાણાકીય દબાણને ધ્યાનમાં રાખીને, ઇન્ડિગોને ૩૧ ઓગસ્ટ, ૨૦૨૬ થી માન્ચેસ્ટર જતી અને ત્યાંથી આવતી તમામ ફ્લાઇટ્સને અસ્થાયી ધોરણે બંધ કરવાની ફરજ પડી રહી છે.” આ ઉપરાંત કંપની હાલમાં લાંબી ફ્લાઇટ્સમાં સમયનો બગાડ, મોંઘું ઇંધણ અને વિદેશી ચલણના મૂલ્યમાં થતી સતત વધઘટ (Foreign Exchange Fluctuations) જેવા ત્રિપલ પડકારોનો સામનો કરી રહી છે.
વિમાનો પરત સોંપાશે અને નાણાકીય નુકસાનનો આંકડો
પોતાના આંતરરાષ્ટ્રીય ઓપરેશન્સના પુનર્ગઠન અને નાણાકીય નુકસાનને અટકાવવા માટે ઇન્ડિગોએ એક બીજો મોટો વ્યાપારી નિર્ણય પણ લીધો છે. એરલાઇન તેના લાંબા અંતરના રૂટ માટે ‘નોર્સ એટલાન્ટિક એરવેઝ’ પાસેથી ભાડાપટ્ટે (Lease) લીધેલું શક્તિશાળી બોઇંગ ૭૮૭-૯ ડ્રીમલાઇનર (Boeing 787-9 Dreamliner) વિમાન પણ પરત કરી દેશે. આ નિર્ણય કંપનીની લાંબાગાળાની આંતરરાષ્ટ્રીય વિસ્તાર યોજનાઓ માટે મોટો ઝાટકો માનવામાં આવે છે.
કંપનીના નાણાકીય અહેવાલો પર નજર કરીએ તો, ઇન્ડિગોએ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ ના જાન્યુઆરી-માર્ચ ક્વાર્ટરમાં આશરે ₹૨૫૩૬.૯ કરોડનું જંગી ચોખ્ખું નુકસાન નોંધાવ્યું છે. આ આંકડો ચિંતાજનક એટલા માટે છે કારણ કે બરાબર એક વર્ષ પહેલાના સમાન ક્વાર્ટરમાં કંપનીએ ₹૩૦૬૭.૫ કરોડનો મોટો નફો કર્યો હતો. આમ, એક જ વર્ષમાં નફામાંથી સીધા મોટા નુકસાનમાં આવી જતાં કંપની હવે ખર્ચ ઘટાડવા માટે આવા કડક પગલાં ભરી રહી છે. જે મુસાફરોએ ૩૧ ઓગસ્ટ પછીની ટિકિટ બુક કરાવી છે, તેમને એરલાઇન દ્વારા રિફંડ અથવા વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા પૂરી પાડવામાં આવશે.

