શું તમારું બીપી પણ અચાનક વધી જાય છે? જાણીતા કાર્ડિયોલોજિસ્ટની આ ૨ મિનિટની ટ્રીકથી તરત જ મળશે રાહત
આજના આધુનિક યુગમાં બદલાતી જીવનશૈલી, ખરાબ ખાનપાન અને સતત વધતા માનસિક તણાવને કારણે હાઈ બ્લડ પ્રેશર (હાયપરટેન્શન) એક અત્યંત સામાન્ય પણ એટલી જ સાયલન્ટ કિલર બીમારી બની ગઈ છે. જો સમયસર આ સમસ્યા પર કાબૂ મેળવવામાં ન આવે, તો તે ભવિષ્યમાં હાર્ટ એટેક, બ્રેઈન સ્ટ્રોક, હાર્ટ ફેલ્યોર અને કિડની ફેલ થવા જેવા જીવલેણ રોગો તરફ દોરી જાય છે. સામાન્ય રીતે બ્લડ પ્રેશરને નિયંત્રિત કરવા માટે ડૉક્ટરો દવાઓ અને સખત પરેજી સૂચવતા હોય છે, જેનું પાલન કરવું અનિવાર્ય છે. પરંતુ, આ બધાની વચ્ચે દેશના જાણીતા ઇન્ટરવેન્શનલ કાર્ડિયોલોજિસ્ટ ડૉ. સંજય ભોજરાજે પોતાના બે દાયકાથી વધુના તબીબી અનુભવના આધારે એક એવી સરળ ટેકનિક શેર કરી છે, જેનાથી માત્ર બે જ મિનિટમાં વધેલું બ્લડ પ્રેશર કુદરતી રીતે ઘટાડી શકાય છે. તેમણે આ અદ્ભુત અને સરળ હેલ્થ ટિપ પોતાના ઇન્સ્ટાગ્રામ પેજ પર વીડિયો મારફતે શેર કરી છે, જે સોશિયલ મીડિયા પર ખૂબ વાયરલ થઈ રહી છે.
શું છે આ જાદુઈ ‘૨ મિનિટ બ્રીધિંગ ટેકનિક’?
તબીબી ક્ષેત્રે ૨૦ વર્ષથી વધુનો બહોળો અનુભવ ધરાવતા ડૉ. સંજય ભોજરાજ જણાવે છે કે, જ્યારે પણ દિવસ દરમિયાન કામના ભારણને લીધે કે અન્ય કોઈ કારણસર તેમનું પોતાનું બ્લડ પ્રેશર શૂટ-અપ થાય છે, ત્યારે તેઓ ચા કે કોફી પીવાના બદલે તરત જ આ શ્વાસ લેવાની કસરતનો સહારો લે છે.
આ ટેકનિક કરવી ખૂબ જ સરળ છે અને તેના માટે કોઈ ખાસ સાધનની જરૂર નથી. આ પદ્ધતિ મુજબ, તમારે સૌથી પહેલાં સીધા બેસીને શાંત ચિત્તે તમારા નાક દ્વારા બરાબર ૪ સેકન્ડ માટે ઊંડો શ્વાસ અંદર લેવાનો (ઇનહેલ કરવાનો) હોય છે. ત્યારબાદ, ખૂબ જ ધીમેથી તમારા મોં અથવા નાક વાટે ૬ થી ૮ સેકન્ડ સુધી સંપૂર્ણ શ્વાસ બહાર છોડવાનો (એક્ઝહેલ કરવાનો) હોય છે. આ સરળ પ્રક્રિયાને કોઈ પણ પ્રકારના વિક્ષેપ વગર સતત બે મિનિટ સુધી પુરા ધ્યાન સાથે પુનરાવર્તિત કરવાની હોય છે.
આ પદ્ધતિ પાછળનું અસલી વૈજ્ઞાનિક કારણ
શ્વાસ લેવાની આ સામાન્ય દેખાતી પ્રક્રિયા પાછળ એક બહુ મોટું તબીબી વિજ્ઞાન છુપાયેલું છે. ડૉક્ટરના જણાવ્યા મુજબ, જ્યારે તમે શ્વાસ અંદર લેવા કરતાં શ્વાસ બહાર છોડવામાં (એક્ઝહેલેશન) બમણો સમય લો છો, ત્યારે તે તમારા મગજ અને શરીરની પેરાસિમ્પેથેટિક નર્વસ સિસ્ટમને સક્રિય કરે છે. આ સિસ્ટમ સક્રિય થતાં જ શરીરની શાંત રહેવાની કુદરતી પ્રતિક્રિયાઓ ઉત્તેજિત થાય છે. આના કારણે લોહી વહન કરતી રક્તવાહિનીઓ પરનું દબાણ (રેઝિસ્ટન્સ) અચાનક ઘટી જાય છે અને રક્ત પરિભ્રમણ સરળ બને છે. પરિણામે, માત્ર થોડી જ મિનિટોમાં વ્યક્તિનું સિસ્ટોલિક બ્લડ પ્રેશર આપોઆપ ઘટવા લાગે છે.
આ કોઈ હવામાં અંધારીયો તીર નથી, પરંતુ આ પદ્ધતિને ચોક્કસ વૈજ્ઞાનિક ક્લિનિકલ અભ્યાસોનું મજબૂત સમર્થન પ્રાપ્ત છે. વિવિધ વૈજ્ઞાનિક સંશોધનો દર્શાવે છે કે આ શ્વાસની કસરત નિયમિત કરવાથી સિસ્ટોલિક બ્લડ પ્રેશર ૫ થી ૧૦ mmHg સુધી ઘટાડી શકાય છે, જે પ્રારંભિક તબક્કાની હાઈ બીપીની એલોપેથિક દવાઓ જેટલી જ અસરકારક સાબિત થાય છે.
હાઈ બીપીનું એકમાત્ર કારણ મીઠું નથી!
સામાન્ય રીતે જ્યારે પણ કોઈ વ્યક્તિને હાઈ બ્લડ પ્રેશર હોવાનું નિદાન થાય છે, ત્યારે લોકો તરત જ ખોરાકમાં મીઠાના (સોડિયમ) વધુ પડતા સેવનને જ એકમાત્ર ગુનેગાર માની લે છે. જો કે, ડૉ. સંજયે આ માન્યતાને સુધારતા સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, બ્લડ પ્રેશરનો સીધો સંબંધ આપણી નર્વસ સિસ્ટમ અને આપણી માનસિક સ્થિતિ સાથે જોડાયેલો છે.
દૈનિક જીવનમાં વધુ પડતો માનસિક તણાવ, શરીરમાં ઇન્સ્યુલિન રેઝિસ્ટન્સ, રાત્રે પૂરતી ઊંઘ ન લેવી અને પેટની આસપાસ જમા થતી આંતરડાની ચરબી (વિસેરલ ફેટ) એ બધા જ હાઈ બ્લડ પ્રેશર પાછળના મુખ્ય અને છુપા કારણો છે. તેથી જ, તેમણે ગ્રાહકો અને દર્દીઓને વિનંતી કરી છે કે તેઓ આ શ્વાસ લેવાની અદ્ભુત પદ્ધતિને પોતાના રોજના રૂટિનનો એક અનિવાર્ય ભાગ બનાવે. આ ટેકનિકની અસલી અસરને સમજવા માટે તેમણે સતત બે અઠવાડિયા સુધી આ કસરત કર્યા બાદ પોતાના બ્લડ પ્રેશરના સ્તરને નિયમિત માપતા રહેવાનું અને તેની સકારાત્મક નોંધ રાખવાનું સૂચન કર્યું છે.
