ન્યૂઝીલેન્ડમાં ગુંજ્યું ભારતનું નામ, પીએમ મોદીએ મિત્રતાને ગણાવી અતૂટ
ઇતિહાસ ક્યારેક બે દેશો વચ્ચેના અંતરને માઇલોમાં નહીં, પણ વર્ષોના અંતરાલમાં માપે છે. શનિવારનો દિવસ ભારત અને ન્યૂઝીલેન્ડના કૂટનીતિક ઇતિહાસમાં એક એવા જ ઐતિહાસિક પળનો સાક્ષી બન્યો, જ્યારે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ઓકલેન્ડની ધરતી પર પગ મૂક્યો. આ યાત્રા માત્ર એક ઔપચારિક પ્રવાસ નથી, પરંતુ ચાર દાયકા લાંબા એ પ્રતીક્ષાનો સુખદ અંત હતો, જે ભારત અને ન્યૂઝીલેન્ડના સંબંધોમાં નવી પ્રાણ ફૂંકવા માટે જરૂરી હતો.
૪૦ વર્ષની લાંબી રાહ અને આશાઓનો નવો સૂર્યોદય
છેલ્લીવાર જ્યારે કોઈ ભારતીય વડાપ્રધાન ન્યૂઝીલેન્ડની મુલાકાતે ગયા હતા, ત્યારથી લઈને આજ સુધી દુનિયા ઘણી બદલાઈ ગઈ છે. શુક્રવારે ઓસ્ટ્રેલિયામાં તેમની ત્રણ દિવસીય સફળ યાત્રા—જેમાં સિવિલ ન્યુક્લિયર એનર્જી, દરિયાઈ સુરક્ષા અને ક્રિટિકલ મિનરલ્સ જેવા મહત્વના ક્ષેત્રો પર કરારો થયા—પછી પીએમ મોદીનું ન્યૂઝીલેન્ડ પહોંચવું એ વાતનો સંકેત છે કે ભારત હવે પ્રશાંત ક્ષેત્રના દેશો સાથેના પોતાના સંબંધોને પ્રાથમિકતા આપી રહ્યું છે.
ઓકલેન્ડમાં પ્રતિનિધિમંડળ સ્તરની વાતચીત દરમિયાન, વડાપ્રધાન મોદીએ આ પ્રવાસના મહત્વ પર ભાર મૂકતા કહ્યું કે ૪૦ વર્ષ પછી કોઈ ભારતીય વડાપ્રધાનનું ન્યૂઝીલેન્ડ આવવું એ પોતે જ એક મોટો સંદેશ છે. આ પ્રવાસ માત્ર બંને દેશો વચ્ચેની જૂની મિત્રતાને ફરી તાજી કરનાર નથી, પરંતુ આવનારા દાયકાઓ માટે ભાગીદારીનો એક મજબૂત રોડમેપ પણ તૈયાર કરે છે.
FTA: આર્થિક સંબંધોનો નવો ‘માઈલસ્ટોન’
આ પ્રવાસનું સૌથી મહત્વનું પાસું ભારત-ન્યૂઝીલેન્ડ ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) રહ્યું. પીએમ મોદીએ આ કરારને બંને દેશોના સંબંધોમાં એક ‘ઐતિહાસિક માઈલસ્ટોન’ ગણાવ્યો. રસપ્રદ વાત એ છે કે વડાપ્રધાને આ કરારને આટલી ઝડપથી અને એટલી કુશળતાથી પૂર્ણ કરવા બદલ ન્યૂઝીલેન્ડના વડાપ્રધાન ક્રિસ્ટોફર લક્સનની પ્રશંસા કરી હતી.
પીએમ મોદીએ કહ્યું, “આ માત્ર આર્થિક રીતે જ નહીં, પરંતુ આપણી મિત્રતા પ્રત્યેની એક પ્રતિબદ્ધતાની જીત છે.” તેમણે આશ્ચર્ય વ્યક્ત કરતા કહ્યું કે જે રીતે ન્યૂઝીલેન્ડની સરકાર અને તેમની ટીમે આટલા ટૂંકા સમયમાં FTAને સફળ બનાવવા માટે એકજૂથ થઈને કામ કર્યું, તે દુનિયા માટે એક મિશાલ છે. આ કરાર બંને દેશોના વેપારી સમુદાયો માટે નવા દ્વાર ખોલશે અને રોકાણની અપાર સંભાવનાઓ પેદા કરશે.
દિલ જીતી લે તેવું સન્માન
કૂટનીતિની ગૂંચવણો વચ્ચે પીએમ મોદીનું ભાવનાત્મક પાસું પણ જોવા મળ્યું. તેમણે ન્યૂઝીલેન્ડની જનતા દ્વારા ભારત પ્રત્યે દર્શાવેલી આત્મીયતાની પ્રશંસા કરી. તેમણે કહ્યું કે ન્યૂઝીલેન્ડના લોકોએ ભારત પ્રત્યે જે પ્રેમ અને સન્માન દર્શાવ્યું છે, તે ખૂબ જ ભાવુક કરી દે તેવું છે. કોઈપણ દેશની કૂટનીતિ જ્યારે જનતાના દિલ સાથે જોડાય છે, ત્યારે તે સૌથી મજબૂત અને કાયમી હોય છે. પીએમ મોદીએ ઓકલેન્ડના આર્થિક કેન્દ્રમાં આયોજિત કાર્યક્રમને સંબોધતા કહ્યું કે તમારી આ પહેલે ભારત અને ન્યૂઝીલેન્ડના સંબંધોને નવી ઊર્જા અને નવી તાકાત આપી છે.
વ્યૂહાત્મક અને વૈશ્વિક મહત્વ
આ યાત્રા માત્ર વેપારી હિતો પૂરતી મર્યાદિત નથી. ભારત અને ન્યૂઝીલેન્ડ બંને લોકશાહી મૂલ્યોને વહેંચે છે. ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં બદલાતી ભૂ-રાજકીય પરિસ્થિતિઓ વચ્ચે, બંને દેશોનું એકસાથે આવવું સ્થિરતા અને વિકાસ માટે મહત્વનું છે. ઓસ્ટ્રેલિયા પ્રવાસ પર થયેલા સંરક્ષણ અને ઉર્જા સંબંધિત કરારો અને હવે ન્યૂઝીલેન્ડ સાથે FTA, તે સ્પષ્ટ કરે છે કે ભારત પોતાની ‘એક્ટ ઈસ્ટ’ નીતિને કેટલી ગંભીરતા અને સક્રિયતા સાથે લાગુ કરી રહ્યું છે.
ભવિષ્યની રાહ
પીએમ મોદીની આ યાત્રાએ માત્ર ભૂતકાળના અંતરને જ નથી મિટાવ્યું, પરંતુ ભવિષ્યની ભાગીદારી માટે એક મજબૂત આધાર પણ પૂરો પાડ્યો છે. ન્યૂઝીલેન્ડના વડાપ્રધાન ક્રિસ્ટોફર લક્સનનું નેતૃત્વ અને પીએમ મોદીની કૂટનીતિક સક્રિયતા આવનારા સમયમાં બંને દેશોના નાગરિકો માટે રોજગાર, વેપાર અને સાંસ્કૃતિક આદાનપ્રદાનની નવી તકો પેદા કરશે.
જ્યારે બે દેશો આવી આત્મીયતા સાથે હાથ મિલાવે છે, ત્યારે તેની અસર માત્ર સરકારી ફાઈલો સુધી સીમિત રહેતી નથી, પરંતુ તે બંને દેશોના સામાન્ય નાગરિકોના જીવનમાં હકારાત્મક બદલાવ તરીકે દેખાય છે. ૪૦ વર્ષ પછીની આ મુલાકાત ચોક્કસપણે ભારત અને ન્યૂઝીલેન્ડની મિત્રતાને એક નવી ઊંચાઈ પર લઈ જશે, જેનો લાભ આવનારી પેઢીઓ ઉઠાવશે.
