જમશેદપુરમાં બનશે ઈતિહાસ! ટાટા સ્ટીલે પ્લાન્ટ માટે ઘડ્યો ગ્રીન માસ્ટરપ્લાન, જુઓ સંપૂર્ણ વિગત.
ભારતની દિગ્ગજ સ્ટીલ ઉત્પાદક કંપની ટાટા સ્ટીલે (Tata Steel) ઝારખંડ રાજ્ય માટે ₹૧૦,૦૦૦ કરોડના વિશાળ રોકાણ પ્લાનની જાહેરાત કરી છે. આ રોકાણનો મોટો હિસ્સો ‘લો- કાર્બન સ્ટીલ’ (ઓછું પ્રદૂષણ ફેલાવતા સ્ટીલ) પ્રોજેક્ટ તરફ જશે, જે કંપનીની ઉત્પાદન પદ્ધતિમાં એક યુગપરિવર્તનકારી બદલાવ લાવી શકે છે. વર્ષ ૨૦૨૮ સુધીમાં પૂર્ણ થનારા આ રોકાણથી સ્થાનિક સ્તરે આશરે ૨,૦૦૦ જેટલી નવી રોજગારીની તકો ઉભી થવાની અપેક્ષા છે.
HIsarna ટેકનોલોજી માટે ₹૭,૦૦૦ કરોડનું આયોજન
ટાટા સ્ટીલ પોતાના ક્રાંતિકારી ‘HIsarna’ (હાઈસાર્ના) અને ‘ઈઝી મેલ્ટિંગ ટેકનોલોજી’ પ્રોજેક્ટ માટે રૂ. ૭,૦૦૦ કરોડનું રોકાણ કરશે. આ ઉપરાંત, કંપની પોતાના ફેમસ ટિનપ્લેટ ડિવિઝન (Tinplate Division) અને કોમ્બી મિલના વિસ્તાર પર પણ નોંધપાત્ર રકમ ખર્ચશે.

કંપની માટે HIsarna પ્રોજેક્ટ કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવાની દિશામાં સૌથી મોટું કદમ માનવામાં આવે છે. આ ટેકનોલોજીનો સૌથી મોટો ફાયદો એ થશે કે તેનાથી વિદેશથી આયાત કરવામાં આવતા મોંઘા કોકિંગ કોલસા (Coking Coal) પરની નિર્ભરતામાં મોટો ઘટાડો થશે.
જમશેદપુરમાં સ્થપાશે ૧ મિલિયન ટન ક્ષમતાનો પાઇલટ પ્લાન્ટ
આ ભવિષ્યલક્ષી વિઝનના ભાગરૂપે, કંપની જમશેદપુર ખાતે ૧ મિલિયન ટન (૧૦ લાખ ટન) ની ક્ષમતા ધરાવતો HIsarna પાઇલટ પ્લાન્ટ સ્થાપવાની યોજના બનાવી રહી છે. આ પ્લાન્ટમાં તૈયાર થતાં ગરમ ધાતુ (Hot Metal) ને ટાટા સ્ટીલના હાલના જમશેદપુર સ્થિત સ્ટીલ પ્રોડક્શન પ્લાન્ટ સાથે જ જોડી દેવામાં આવશે.
નોંધનીય છે કે આ HIsarna ટેકનોલોજીનું સફળ પરીક્ષણ ટાટા સ્ટીલના નેધરલેન્ડ્સ સ્થિત પ્લાન્ટમાં પહેલેથી જ થઈ ચૂક્યું છે. પરંપરાગત બ્લાસ્ટ ફર્નેસ (Blast Furnace) પદ્ધતિની સરખામણીમાં આ નવી ટેકનોલોજી આશરે ૨૦ ટકા ઓછું કાર્બન ઉત્સર્જન કરે છે, જે પર્યાવરણ સુરક્ષાની દ્રષ્ટિએ ખૂબ મહત્વનું છે.
ભારતમાં ઉત્પાદન ક્ષમતા ૪૦ MTPA સુધી પહોંચાડવાનું લક્ષ્ય
આ નવું રોકાણ ટાટા સ્ટીલની ભારતમાં પોતાની ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવાની વ્યાપક રણનીતિનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. કંપની હાલની ૨૭.૩૫ મિલિયન ટન પ્રતિ વર્ષ (MTPA) ની ક્ષમતાને વધારીને ૪૦ MTPA સુધી પહોંચાડવા માંગે છે.

આ ઉપરાંત, લાંબા ગાળે કંપની વૈશ્વિક સ્તરે પોતાની કુલ ક્ષમતા ૫૦ MTPA થી વધુ કરવાની યોજના ધરાવે છે. ટાટા સ્ટીલે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભવિષ્યના મોટાભાગના વિસ્તરણ અને નવા પ્રોજેક્ટ્સ ભારત આધારિત જ રહેશે, જે દેશના ઔદ્યોગિક વિકાસને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જશે.
પર્યાવરણ અને રોજગારી બંને માટે સંજીવની
જમશેદપુર અને ઝારખંડના સ્થાનિક લોકો માટે આ રોકાણ બેવડી ખુશી લઈને આવ્યું છે. એક તરફ જ્યાં ૨,૦૦૦ જેટલા યુવાનોને સીધી અને આડકતરી રોજગારી મળશે, તો બીજી તરફ ગ્રીન સ્ટીલના ઉત્પાદનથી આસપાસના વિસ્તારમાં પ્રદૂષણમાં ઘટાડો થશે. આ પ્રોજેક્ટ ભારતીય સ્ટીલ ઉદ્યોગને વધુ પર્યાવરણ-અનુકૂળ (Sustainable) બનાવવા તરફનું એક ઐતિહાસિક કદમ સાબિત થશે.