હવામાન વિભાગની કડક ચેતવણી: પહાડી વિસ્તારોમાં ભૂસ્ખલન અને પૂર્વ ભારતમાં વીજળીના કડાકા સાથે ભારે વરસાદ
દેશભરમાં ચોમાસાની સક્રિયતા વધવાની સાથે હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા ગુજરાત સહિત દેશના ૧૪ રાજ્યોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદ અને વાવાઝોડાની ગંભીર ચેતવણી જારી કરવામાં આવી છે. ઉત્તર પ્રદેશ, હરિયાણા અને મધ્ય પ્રદેશ પર બનેલી ચક્રવાતી સિસ્ટમ્સના કારણે ઉત્તર, મધ્ય અને પૂર્વ ભારતમાં આગામી દિવસોમાં મુસળધાર વરસાદ થવાની પૂરી શક્યતા છે.
ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) ની તાજેતરની ભૌગોલિક આગાહી મુજબ, દેશના મોટાભાગના રાજ્યોમાં ચોમાસાની પ્રવૃત્તિઓ તીવ્ર બની છે. ઉત્તર પ્રદેશ, પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશ અને મધ્ય પ્રદેશના ઉત્તરીય ભાગો પર વહેતી ઉપરી હવાનું ચક્રવાતી પરિભ્રમણ (Cyclonic Circulation) વધુ મજબૂત બન્યું છે. આ સિવાય હરિયાણા અને આસપાસના વિસ્તારોમાં સર્જાયેલી હવામાન સિસ્ટમને કારણે આગામી કેટલાક દિવસો સુધી દેશના ૧૪ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદ, વાવાઝોડું અને કરા પડવાની ગંભીર સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
તબીબી અને રાહત એજન્સીઓએ ખાસ કરીને પૂર્વ ભારતના રાજ્યો અને પહાડી વિસ્તારોના લોકોને સતર્ક રહેવાની સલાહ આપી છે. મુસાફરી કરતા પહેલા સ્થાનિક હવામાન વિભાગના અપડેટ્સ તપાસવા વિનંતી કરાઈ છે.

૧૪ રાજ્યોમાં વાવાઝોડા સાથે મુસળધાર વરસાદની ભીતિ
હવામાન વિભાગે ગુજરાત, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, દિલ્હી, રાજસ્થાન, હરિયાણા, ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ પ્રદેશ, પંજાબ, જમ્મુ-કાશ્મીર, ઝારખંડ, પશ્ચિમ બંગાળ, છત્તીસગઢ અને મધ્ય પ્રદેશમાં ઓરેન્જ અને રેડ એલર્ટ જાહેર કર્યું છે. આ રાજ્યોમાં વરસાદ દરમિયાન ૫૦ થી ૬૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે જોરદાર પવન ફૂંકાઈ શકે છે.
ગુજરાતમાં હવામાનની સ્થિતિ અને જિલ્લાવાર ચેતવણી
ગુજરાતમાં ચોમાસાનો બીજો તબક્કો વધુ તીવ્ર બની રહ્યો છે. દક્ષિણ ગુજરાત અને મધ્ય ગુજરાતના વિસ્તારોમાં ભારે પવન સાથે વરસાદ પડવાની સંભાવના છે. સુરત, વલસાડ, તાપી, નર્મદા, નવસારી, દાદરા નગર હવેલી તેમજ અમદાવાદ અને આસપાસના વિસ્તારો માટે વાવાઝોડા સાથે અતિભારે વરસાદનું એલર્ટ આપવામાં આવ્યું છે. આ સમયગાળા દરમિયાન દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં ૫૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ શકે છે.
ઉત્તર અને મધ્ય ભારતનું હવામાન માળખું
-
દિલ્હી-એનસીઆર: રાજધાની દિલ્હીમાં વાવાઝોડા સાથે ભારે વરસાદની શક્યતા છે, જેનાથી તાપમાનમાં ઘટાડો થશે અને અસહ્ય ભેજમાંથી મુક્તિ મળશે. પવનની ગતિ ૪૦ થી ૫૦ કિમી પ્રતિ કલાક રહેવાની ધારણા છે.
-
ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહાર: મેરઠ, આઝમગઢ, વારાણસી, ગોરખપુર અને પ્રયાગરાજ સહિત સમગ્ર યુપીમાં ૬૦ કિમીની ઝડપે પવન સાથે ભારે વરસાદ પડી શકે છે. બિહારના ગયા, બક્સર, સિવાન, પૂર્ણિયા અને ભાગલપુર જેવા જિલ્લાઓમાં પણ ૫૦ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાવાની આગાહી છે.
-
મધ્ય પ્રદેશ અને છત્તીસગઢ: ઈન્દોર, ભોપાલ, ખંડવા, રાયપુર અને બિલાસપુર જેવા શહેરોમાં ગાજવીજ સાથે મધ્યમથી ભારે વરસાદ થઈ શકે છે.
પહાડી રાજ્યોમાં ભૂસ્ખલન અને માર્ગાવરોધનું જોખમ
ઉત્તરાખંડના રુદ્રપ્રયાગ, નૈનિતાલ અને ચમોલી તેમજ હિમાચલ પ્રદેશના કુલ્લુ, મંડી, શિમલા અને ચંબા ક્ષેત્રોમાં ભારે વરસાદને કારણે ભૂસ્ખલન (Landslides) થવાનું જોખમ વધી ગયું છે. જમ્મુ અને કાશ્મીરના પહાડી વિસ્તારોમાં પણ વાવાઝોડા સાથે વરસાદની ચેતવણી આપવામાં આવી છે. પહાડી વિસ્તારોમાં પ્રવાસ કરી રહેલા પ્રવાસીઓને સુરક્ષિત સ્થળે રોકાઈ જવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.

પૂર્વ ભારત અને પંજાબ-રાજસ્થાનની સ્થિતિ
પશ્ચિમ બંગાળના કોલકાતા, હાવડા અને ઉત્તર ૨૪ પરગણા તેમજ ઝારખંડના રાંચી, જમશેદપુર અને ધનબાદમાં ૬૦ કિમીની ઝડપે ભારે પવન ફૂંકાશે. પંજાબના લુધિયાણા, પટિયાલા અને જલંધર તથા રાજસ્થાનના જયપુર, ઉદયપુર અને બિકાનેરમાં પણ વાવાઝોડા સાથે વરસાદી ઝાપટાં પડવાની શક્યતા છે.
હવામાન વિજ્ઞાનીઓએ ખેડૂતોને પાકની સુરક્ષા માટે યોગ્ય પગલાં ભરવા અને નાગરિકોને વીજળીના કડાકા વખતે ખુલ્લા મેદાન કે ઝાડ નીચે ન ઊભા રહેવાની ખાસ માર્ગદર્શિકા આપી છે.