“હવે તમારી જરૂર નથી!” Amazon ના સૌથી મોંઘા પ્રોજેક્ટ પર પડી કાતર, જાણો કેમ લેવો પડ્યો આ કઠોર નિર્ણય
વૈશ્વિક ટેકનોલોજી સેક્ટરમાં છટણી (Layoffs) નો સિલસિલો થમવાનું નામ નથી લઈ રહ્યો. વિશ્વની સૌથી મોટી ઈ-કોમર્સ અને ક્લાઉડ કમ્પ્યુટિંગ કંપનીઓમાંની એક એવી ‘એમેઝોન’ (Amazon) એ પોતાના આર્ટિફિશિયલ જનરલ ઈન્ટેલિજન્સ (AGI) વિભાગમાંથી કર્મચારીઓની છટણી કરવાની જાહેરાત કરી છે.
સૌથી ચોંકાવનારી વાત એ છે કે આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે એમેઝોને હજુ થોડા મહિનાઓ પહેલાં જ (જાન્યુઆરીમાં) કંપનીના અલગ-અલગ વિભાગોમાંથી લગભગ ૧૬,૦૦૦ જેટલા કર્મચારીઓને નોકરીમાંથી મુક્ત કર્યા હતા. હવે કંપની પોતાના જ સૌથી મહત્વકાંક્ષી AI પ્રોજેક્ટમાં કામ કરતા કર્મચારીઓની છટણી કરી રહી છે, જેનાથી આઈટી ક્ષેત્રમાં ફરી એકવાર ચિંતાનું વાતાવરણ ઊભું થયું છે.

કેટલા કર્મચારીઓ પ્રભાવિત થયા?
ન્યૂઝ એજન્સી રોયટર્સના અહેવાલ મુજબ, આ નવી છટણીમાં કેટલા કર્મચારીઓને નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવામાં આવ્યા છે તેનો ચોક્કસ આંકડો એમેઝોને જાહેર કર્યો નથી. પરંતુ, બુધવારે AGI વિભાગના કેટલાક ઉચ્ચ અધિકારીઓ હેઠળ કામ કરતા કર્મચારીઓએ સોશિયલ મીડિયા અને ઓનલાઈન ફોરમ પર આ અંગેની માહિતી શેર કરી હતી.
રોયટર્સના અહેવાલ મુજબ, AGI ડેટા સર્વિસિસના વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ અદીબ શના અને AGI ઈન્ફોર્મેશનના વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ વિશાલ શર્મા હેઠળ કામ કરતી ટીમો આ છટણીથી સૌથી વધુ પ્રભાવિત થઈ છે.
છટણી પાછળ એમેઝોને શું કારણ આપ્યું?
આ નિર્ણય અંગે સ્પષ્ટતા કરતા એમેઝોનના પ્રવક્તાએ જણાવ્યું હતું કે, આ છટણી કંપનીની તે વ્યૂહરચનાનો જ એક ભાગ છે જેનો ઉદ્દેશ્ય ગ્રાહકો માટે સૌથી વધુ મૂલ્યવાન પ્રોજેક્ટ્સ પર પ્રાથમિકતા આપવાનો છે.
કંપનીના પ્રવક્તાએ રોયટર્સને કહ્યું:
“અમે છેલ્લાં કેટલાક વર્ષોથી મોટા AI મોડેલ્સ બનાવી રહ્યા છીએ અને આ ક્ષેત્ર અમારું સૌથી મહત્વપૂર્ણ વિઝન રહ્યું છે. પરંતુ, હવે અમે ગ્રાહકો માટે સૌથી વધુ ઉપયોગી એવા પ્રોજેક્ટ્સ પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માંગીએ છીએ જેથી અમે ઝડપથી આગળ વધી શકીએ. આ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાના પ્રયાસોના ભાગરૂપે અમારે કેટલાક મુશ્કેલ નિર્ણયો લેવા પડ્યા છે, જેમાં કેટલાક વિભાગોમાંથી રોલ (નોકરીઓ) સમાપ્ત કરવાનો સમાવેશ થાય છે.”
જોકે, કંપનીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે કર્મચારીઓને કાઢી મૂકવા છતાં AI અને AGI નો વિકાસ એમેઝોનની લાંબા ગાળાની સૌથી મોટી પ્રાથમિકતા બની રહેશે.
શું છે આ AGI વિઝન અને તે કેમ મહત્વનું છે?
સામાન્ય ભાષામાં સમજીએ તો, આર્ટિફિશિયલ જનરલ ઈન્ટેલિજન્સ (AGI) એ AI નું એક એવું આગામી અને અત્યાધુનિક સ્વરૂપ છે જે માનવ મગજ જેટલું જ અથવા તો તેનાથી પણ વધુ બુદ્ધિશાળી હશે.
આજના સામાન્ય AI ટૂલ્સ ચોક્કસ સૂચનાઓ પર કામ કરે છે, જ્યારે AGI ભવિષ્યમાં માનવ માર્ગદર્શન વગર જાતે શીખી શકશે, જટિલ સમસ્યાઓનો ઉકેલ લાવી શકશે અને બહુવિધ કાર્યો એકસાથે કરી શકશે.
હાલમાં વિશ્વની તમામ દિગ્ગજ ટેક કંપનીઓ જેમ કે એમેઝોન, ઓપનએઆઈ (OpenAI), ગૂગલ (Google), એન્થ્રોપિક (Anthropic) અને મેટા (Meta) AGI ટેકનોલોજી વિકસાવવા માટે અબજો ડોલરનું રોકાણ કરી રહી છે. એમેઝોને પણ તેના ક્લાઉડ કમ્પ્યુટિંગ (AWS), સોફ્ટવેર ડેવલપમેન્ટ અને કોર્પોરેટ સેવાઓમાં AI ક્ષમતાઓ વધારવા માટે વર્ષોથી ભારે રોકાણ કર્યું છે.

નેતૃત્વમાં ફેરફાર: એમેઝોને પોતાના AI બિઝનેસમાં કેમ કરવો પડ્યો બદલાવ?
એમેઝોનના AGI વિભાગમાં છટણીનું એક મોટું કારણ છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં ટોચના નેતૃત્વ (Leadership) માં થયેલા મોટા ફેરફારો માનવામાં આવે છે.
૧. વરિષ્ઠ અધિકારીઓનું રાજીનામું: એમેઝોનના AGI વિભાગના વડા અને વરિષ્ઠ એક્ઝિક્યુટિવ રોહિત પ્રસાદે ગયા વર્ષના અંતમાં કંપની છોડી દીધી હતી.
૨. લેબ હેડનું રાજીનામું: ત્યારબાદ, ફેબ્રુઆરીમાં એમેઝોન AGI લેબનું નેતૃત્વ કરી રહેલા ડેવિડ લુઆને પણ કંપનીમાંથી રાજીનામું આપી દીધું હતું.
આ ટોચના અધિકારીઓની એક્ઝિટ પછી, એમેઝોને તેના સમગ્ર AI વિભાગની પુનઃરચના (Reorganisation) કરી. ગયા ડિસેમ્બરમાં, કંપનીએ તેના વરિષ્ઠ વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ પીટર ડિસેન્ટિસ (Peter DeSantis) હેઠળ AGI ના તમામ કામકાજને સોંપી દીધા હતા. પીટર ડિસેન્ટિસ હાલમાં AGI ની સાથે એમેઝોનના સિલિકોન ડેવલપમેન્ટ (ચિપ મેકિંગ) અને ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ પ્રોગ્રામ્સની પણ દેખરેખ રાખી રહ્યા છે.
એમેઝોનની આ છટણી દર્શાવે છે કે ટેક ક્ષેત્રમાં અબજો ડોલરના રોકાણ છતાં કંપનીઓ હવે આંખ બંધ કરીને પૈસા વેડફવા માંગતી નથી. હવે દરેક મોટો ટેક દિગ્ગજ “ઓછા ખર્ચે વધુ ઝડપી અને ઉપયોગી પરિણામો” આપવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યો છે.
એમેઝોન ભલે પોતાના કર્મચારીઓની સંખ્યામાં ઘટાડો કરી રહ્યું હોય, પણ તે AI ની આ વૈશ્વિક રેસમાંથી પીછેહઠ કરવા તૈયાર નથી—તે માત્ર પોતાની દિશા અને વ્યૂહરચના બદલી રહ્યું છે.