શું તમારું ફંડ પણ આ સેક્ટરમાં રોકાણ કરી રહ્યું છે? જુઓ કયા મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સે લગાવ્યો સૌથી મોટો દાવ
છેલ્લા એક વર્ષમાં ભારતીય શેરબજારમાં ખૂબ જ રસપ્રદ ચિત્ર જોવા મળ્યું છે. એક તરફ જ્યાં બજારનો મુખ્ય બેન્ચમાર્ક ઇન્ડેક્સ Nifty 50 લગભગ ૪.૧૦ ટકા જેટલો તૂટ્યો છે, તો બીજી તરફ Nifty Metal Index આ જ સમયગાળા દરમિયાન આશરે ૩૧ ટકા જેટલો જોરદાર ઉછળ્યો છે. આ જ કારણ છે કે ધાતુ (મેટલ) ક્ષેત્ર ફરી એકવાર નાના-મોટા રોકાણકારો અને દિગ્ગજ ફંડ મેનેજર્સનું પ્રિય ક્ષેત્ર બનીને ઊભરી આવ્યું છે.
આ વખતે સૌથી ધ્યાન ખેંચે તેવી બાબત એ છે કે મેટલ કંપનીઓમાં સૌથી વધુ નાણાં માત્ર ‘મેટલ સેક્ટર ફંડ્સ’ જ નથી રોકી રહ્યા, પરંતુ મલ્ટીપલ લાર્જ કેપ, ફ્લેક્સી કેપ અને મલ્ટીકેપ જેવા ડાઇવર્સિફાઇડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ (Diversified Mutual Funds) પણ મોટા પ્રમાણમાં રોકાણ કરી રહ્યા છે. સામાન્ય રીતે રોકાણકારો ચોક્કસ સેક્ટરમાં રોકાણ કરવા માટે સેક્ટોરલ ફંડ પસંદ કરતા હોય છે, પરંતુ હાલમાં તો ઘણા ડાઇવર્સિફાઇડ ફંડ્સે પોતાના પોર્ટફોલિયોમાં સ્ટીલ, એલ્યુમિનિયમ અને માઇનિંગ ક્ષેત્રની કંપનીઓની હિસ્સેદારી સામાન્ય મર્યાદા કરતાં પણ ઘણી વધારે વધારી દીધી છે. આ બાબત સ્પષ્ટ દર્શાવે છે કે ફંડ મેનેજરો આગામી સમયમાં મેટલ સેક્ટરની વૃદ્ધિને લઈને અત્યંત આશાવાદી છે.
કયા મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સે લગાવ્યો સૌથી મોટો દાવ?
ઇક્વિટીમાસ્ટર (Equitymaster) ના તાજેતરના અહેવાલ મુજબ, જૂન મહિના દરમિયાન Samco Large Cap Fund એ પોતાના કુલ પોર્ટફોલિયોનો ૨૧.૩૫ ટકા જેટલો મસમોટો હિસ્સો માત્ર મેટલ કંપનીઓમાં રોક્યો હતો, જે આ યાદીમાં સૌથી મોખરે છે.
આ ઉપરાંત અન્ય ફંડ્સનું રોકાણ પણ ઘણું ઊંચું રહ્યું છે:
-
ICICI Prudentia: પોતાના પોર્ટફોલિયોનો ૧૭.૯૦% હિસ્સો મેટલ સેક્ટરમાં.
-
Capitalmind Flexi Cap Fund: ૧૭.૪૮% રોકાણ.
-
Samco Large & Mid Cap Fund: ૧૬.૩૮% રોકાણ.
સામાન્ય સંજોગોમાં કોઈપણ ડાઇવર્સિફાઇડ ઇક્વિટી ફંડ પોતાના કુલ ભંડોળમાંથી માત્ર ૫ થી ૧૦ ટકા રકમ જ મેટલ જેવા ચક્રિય (cyclical) સેક્ટરમાં રાખતા હોય છે. પરંતુ હાલમાં આ મર્યાદા કરતાં બમણું કે તેનાથી પણ વધુ રોકાણ એ પુરવાર કરે છે કે ફંડ મેનેજરોએ સુઆયોજિત વ્યૂહરચનાના ભાગરૂપે આ દાવ ખેલ્યો છે.
આખરે ફંડ મેનેજરોને મેટલ સેક્ટર પર આટલો ભરોસો કેમ છે?
મ્યુચ્યુઅલ ફંડ મેનેજરોની આ આક્રમક વ્યૂહરચના પાછળ કેટલાક મજબૂત અને નક્કર કારણો રહેલા છે:
૧. વૈશ્વિક સ્તરે ધાતુઓના ભાવમાં તેજી: વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન એલ્યુમિનિયમના ભાવમાં વૈશ્વિક સ્તરે આશરે ૨૨ ટકાનો નોંધપાત્ર વધારો થયો હતો. ઓટોમોટિવ (વાહન ઉત્પાદન) અને રિન્યુએબલ એનર્જી (અક્ષય ઊર્જા) જેવા ઝડપથી વિકસતા ક્ષેત્રોમાંથી એલ્યુમિનિયમની માંગ સતત મજબૂત રહી છે. આ ઉપરાંત તાંબુ (કોપર) અને અન્ય બેઝ મેટલ્સને પણ વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનની અડચણો તથા મધ્ય પૂર્વ (West Asia) માં ચાલતા ભૌગોલિક તણાવનો મોટો લાભ મળ્યો છે.
૨. ભારતની સ્થાનિક માળખાકીય માંગ: વર્ષ ૨૦૨૫ માં ભારતે ૧૦૬.૫ મિલિયન ટન સ્ટીલનું ઉત્પાદન કર્યું હતું. દેશમાં ‘નેશનલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પાઇપલાઇન’ અને ‘પીએમ ગતિ શક્તિ’ જેવી મહત્વકાંક્ષી સરકારી યોજનાઓને કારણે બાંધકામ અને ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રવૃત્તિઓમાં ભારે તેજી જોવા મળી રહી છે, જેના કારણે સ્થાનિક બજારમાં સ્ટીલની માંગ ઉત્તરોત્તર વધી રહી છે.
૩. પ્રોત્સાહક સરકારી નીતિઓ: કેન્દ્ર સરકારે સ્થાનિક સ્ટીલ ઉત્પાદકોને વિદેશી સસ્તા આયાતી સ્ટીલથી બચાવવા માટે ‘સેફગાર્ડ ડ્યુટી’ જેવા કડક પગલાં લાગુ કર્યા છે. સાથે જ, PLI (Production Linked Incentive) યોજના દ્વારા મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવી રહ્યું છે. આ તમામ સાનુકૂળ પરિબળોને કારણે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ દરમિયાન મેટલ કંપનીઓના નફા અને પ્રોફિટ માર્જિનમાં મોટો સુધારો નોંધાયો છે.
Samco Funds ની આગવી વ્યૂહરચના
Samco Large Cap Fund અને Samco Large & Mid Cap Fund ની રોકાણ કરવાની પદ્ધતિ પરંપરાગત ફંડ્સ કરતાં થોડી અલગ છે. આ ફંડ્સ ‘C.A.R.E મોમેન્ટમ સ્ટ્રેટેજી’ નો ઉપયોગ કરે છે. આ સિસ્ટમમાં ક્રોસ-સેક્શનલ મોમેન્ટમ, એબ્સોલ્યુટ મોમેન્ટમ, રેવેન્યુ મોમેન્ટમ અને અર્નિંગ્સ મોમેન્ટમ જેવા વિવિધ આંકડાકીય સંકેતોના આધારે શેરોની પસંદગી કરવામાં આવે છે.
છેલ્લા ૧૮ મહિનામાં મેટલ કંપનીઓએ પોતાના શેરના ભાવ અને કંપનીના ચોખ્ખા નફા—બંને મોરચે ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શન કર્યું છે. આ જ કારણ છે કે એલ્ગોરિધમિક સિસ્ટમ હેઠળ મેટલ કંપનીઓનું વજન (weightage) આપમેળે વધી ગયું. જોકે, રોકાણકારોએ એ પણ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે આ મોમેન્ટમ-આધારિત વ્યૂહરચનામાં જેવા ક્ષેત્રના આંકડા નબળા પડશે, તે ભેગું જ આ ફંડ્સમાંથી રોકાણ ઝડપથી પાછું પણ ખેંચી લેવામાં આવશે.
ICICI Prudentia અને Capitalmind નો દ્રષ્ટિકોણ
આશરે ત્રણ દાયકા જૂની અને અનુભવી ICICI Prudentia એ પણ મેટલ સેક્ટરમાં લગભગ ૧૮ ટકા જેટલું મોટું રોકાણ જાળવી રાખ્યું છે. આ ફંડના મુખ્ય રોકાણોમાં જિંદલ સ્ટીલ (Jindal Steel) અને વેદાન્તા (Vedanta) જેવી પ્રસ્થાપિત દિગ્ગજ કંપનીઓનો સમાવેશ થાય છે.
બીજી તરફ, વર્ષ ૨૦૨૫ માં શરૂ થયેલા ‘Capitalmind Flexi Cap Fund’ એ પણ મેટલ અને બેસિક મટિરિયલ્સ ક્ષેત્રે અત્યંત આક્રમક રીતે મૂડી રોકી છે. ‘ફ્લેક્સી કેપ’ કેટેગરીનું ફંડ હોવાને કારણે તેને તેની જરૂરિયાત મુજબ લાર્જ કેપ, મિડ કેપ કે સ્મોલ કેપ કંપનીઓમાં મુક્તપણે નાણાં રોકવાની સંપૂર્ણ સ્વતંત્રતા મળે છે, જેનો તે પૂરેપૂરો ફાયદો ઉઠાવી રહ્યું છે.
