ઉકાઈ સહિત રાજ્યના ડેમ હાઈ એલર્ટ પર! જળ સંપત્તિ મંત્રીએ ફ્લડ કંટ્રોલ સેલ પહોંચી આપી કડક સૂચનાઓ
દક્ષિણ અને મધ્ય ગુજરાત સહિત રાજ્યના વિવિધ વિસ્તારોમાં થઈ રહેલા ભારે વરસાદને પગલે રાજ્ય સરકાર સંપૂર્ણપણે એલર્ટ મોડમાં આવી ગઈ છે. સ્થિતિની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને જળ સંપત્તિ અને પાણી પુરવઠા મંત્રી ઈશ્વરસિંહ પટેલે ગાંધીનગરના સેક્ટર-૮ ખાતે આવેલા સ્ટેટ વોટર ડેટા સેન્ટર સ્થિત ‘ફ્લડ કંટ્રોલ સેલ’ની રૂબરૂ મુલાકાત લીધી હતી. આ મુલાકાત દરમિયાન તેમણે ઉચ્ચ અધિકારીઓ સાથે તાકીદની સમીક્ષા બેઠક યોજીને જળાશયોની સ્થિતિ અને સુરક્ષાત્મક પગલાં અંગે જરૂરી દિશા-નિર્દેશો આપ્યા હતા.
વરસાદી મોસમમાં ડેમ અને જળાશયોમાં પાણીની આવક પર સતત નજર રાખવી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે, જેથી કોઈ પણ અણધારી આફત સમયે નાગરિકોને સલામત સ્થળે ખસેડી શકાય અને જાનમાલનું રક્ષણ કરી શકાય.
સ્થાનિક તંત્ર અને જિલ્લા કલેક્ટર સાથે સીધા સંકલન પર ભાર
સમીક્ષા બેઠક દરમિયાન મંત્રી ઈશ્વરસિંહ પટેલે જણાવ્યું હતું કે, જ્યારે ઉપરવાસમાં કે સ્થાનિક કક્ષાએ મુસળધાર વરસાદ થાય છે ત્યારે જળાશયોમાં પાણીની આવક ઝડપથી વધે છે. આવી પરિસ્થિતિમાં ડેમનું જળસ્તર ભયજનક સપાટીએ પહોંચે તે પહેલાં જ સાવચેતીના ભાગરૂપે ‘હાઈ એલર્ટ’, ‘એલર્ટ’ અને ‘વોર્નિંગ’ જાહેર કરવામાં આવે છે.
તેમણે સ્પષ્ટ સૂચના આપી હતી કે આ પ્રકારની ચેતવણીઓ માત્ર ખાતાકીય અધિકારીઓ સુધી સીમિત ન રહેતા જિલ્લા કલેક્ટર અને સ્થાનિક વહિવટી તંત્રને તાત્કાલિક મળી રહે તેવી સુદ્રઢ વ્યવસ્થા કરવી જોઈએ. આનાથી સ્થાનિક તંત્ર નીચાણવાળા વિસ્તારોના લોકોને સમયસર સલામત સ્થળે ખસેડી શકશે અને કોઈ પણ મોટી જાન-માલહાનિ ટાળી શકાશે.
ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ પ્લાન અને ૨૪ કલાક કાર્યરત ઈમરજન્સી સિસ્ટમ
રાજ્ય સરકારના ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ પ્લાન મુજબ જળ સંપત્તિ વિભાગ અન્ય તમામ સંબંધિત વિભાગો સાથે નિરંતર સંકલનમાં રહીને કામગીરી કરી રહ્યો છે. ચોમાસા દરમિયાન કોઈ પણ આકસ્મિક પરિસ્થિતિને પહોંચી વળવા માટે સ્ટેટ વોટર ડેટા સેન્ટર ખાતે દર વર્ષે ૧ જૂનથી ૩૧ ઓક્ટોબર સુધી (અથવા વરસાદ ચાલુ રહે ત્યાં સુધી) ચોવીસેય કલાક ફ્લડ કંટ્રોલ સેલ કાર્યરત રાખવામાં આવે છે.
ઈમરજન્સીના સમયે માહિતીનું આદાન-પ્રદાન અટક્યા વિના સતત ચાલુ રહે તે માટે રાજ્ય સરકારે અત્યાધુનિક વ્યવસ્થા ઉભી કરી છે:
-
૧૨ હોટલાઈન અને ૧૪ સેટેલાઈટ ફોન: આકસ્મિક સંજોગોમાં નેટવર્ક ખોરવાઈ જાય તો પણ જિલ્લાઓ સાથે સંપર્ક જાળવી રાખવા માટે.
-
૪૧૩ વાયરલેસ સેટ: સ્થાનિક કક્ષાએ ત્વરિત સંદેશાવ્યવહાર માટે ૨૪*૭ કાર્યરત.
-
રિઝર્વર ડેટા મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ: ‘ડેમ્સ વોર્નિંગ સ્ટેટસ એન્ડ રેઇનફોલ’ મોડ્યુલ દ્વારા રાજ્યના તમામ જળાશયોમાં પાણીની આવક-જાવક અને વરસાદની આંકડાકીય માહિતીનું સચોટ પૃથ્થકરણ (Analysis) કરવામાં આવે છે.
ઉકાઈ સહિતના મુખ્ય ડેમ્સની સ્થિતિ અંગે હોટલાઈન પર સમીક્ષા
મુલાકાત દરમિયાન જળ સંપત્તિ મંત્રીએ પોતે કંટ્રોલ રૂમમાંથી જ હોટલાઈન દ્વારા ઉકાઈ ડેમ સહિત રાજ્યના અન્ય મુખ્ય જળાશયોના સ્થાનિક ઈજનેરો અને અધિકારીઓ સાથે સીધી વાતચીત કરી હતી. તેમણે ડેમમાં પાણીની વર્તમાન આવક, જળસપાટી અને છોડવામાં આવી રહેલા પાણીના જથ્થા અંગે વિગતવાર માહિતી મેળવી હતી અને સ્થાનિક તંત્રને સંપૂર્ણ સતર્ક રહેવા આદેશ આપ્યા હતા.
બેઠક દરમિયાન કંટ્રોલ રૂમના અધિકારીઓ દ્વારા મંત્રી સમક્ષ સ્ટેટ વોટર ડેટા સેન્ટરની કામગીરી અને ટેકનોલોજી આધારિત મોનિટરિંગ સિસ્ટમ અંગેનું એક વિસ્તૃત પ્રેઝન્ટેશન પણ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું.
ઉચ્ચ અધિકારીઓની ઉપસ્થિતિ
જળ સંપત્તિ મંત્રીની આ સમીક્ષા મુલાકાત વખતે જળસંપત્તિ વિભાગના સચિવ પી.સી. વ્યાસ, રાજ્યના તમામ ઝોનના મુખ્ય ઈજનેરઓ તેમજ વિભાગના ઉચ્ચ અધિકારીઓ અને કંટ્રોલ રૂમના કર્મયોગીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
રાજ્ય સરકારના આ સઘન મોનિટરિંગ અને આગોતરા આયોજનના કારણે ચોમાસા દરમિયાન કુદરતી આપદા સમયે નાગરિકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવામાં મોટી મદદ મળશે.
