E20 પેટ્રોલ પર સંસદમાં સરકારની સ્પષ્ટતા: ‘માઇલેજ ૨ થી ૬% ઘટી શકે છે, પરંતુ એન્જિન સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત રહેશે’
કેન્દ્ર સરકારે દેશમાં ચર્ચાનો વિષય બનેલા E20 પેટ્રોલ (૨૦ ટકા ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ) અંગે સંસદમાં એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને સ્પષ્ટ નિવેદન આપ્યું છે. દેશભરના વાહનચાલકો અને ગ્રાહકોની ચિંતા દૂર કરતા સરકારે સ્વીકાર્યું છે કે E20 પેટ્રોલના ઉપયોગથી વાહનની શ્રેણી અને ઉંમરના આધારે માઇલેજમાં ૨ થી ૬ ટકાનો મામૂલી ઘટાડો થઈ શકે છે. જોકે, સરકારે સ્પષ્ટપણે ખાતરી આપી છે કે લાખો વાહનો પર કરવામાં આવેલા કડક વૈજ્ઞાનિક પરીક્ષણોમાં એન્જિન નિષ્ફળતા, અસામાન્ય ઘસારો, કાટ કે વાહનના આયુષ્યમાં ઘટાડાના કોઈ જ પુરાવા મળ્યા નથી.
સંસદમાં મંત્રીઓની સ્પષ્ટતા: વૈજ્ઞાનિક પરીક્ષણોમાં E20 સુરક્ષિત
લોકસભામાં એક લેખિત જવાબ આપતા કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રી નીતિન ગડકરીએ જણાવ્યું હતું કે, ઇંધણ કાર્યક્ષમતામાં થોડો ઘટાડો શક્ય છે, પરંતુ ડાયનામોમીટર અને ઓન-રોડ (રસ્તા પરના) કડક પરીક્ષણો દરમિયાન એન્જિનની ટકાઉપણું પર કોઈ પ્રતિકૂળ અસર જોવા મળી નથી.
બીજી તરફ, પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ રાજ્યમંત્રી સુરેશ ગોપીએ ઉમેર્યું કે, ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ કાર્યક્રમ સંપૂર્ણપણે વૈજ્ઞાનિક આધાર પર અને તબક્કાવાર રીતે લાગુ કરવામાં આવ્યો છે. આ અભ્યાસ અને મૂલ્યાંકનમાં નીતિ આયોગ, ઓટોમોટિવ રિસર્ચ એસોસિએશન ઓફ ઇન્ડિયા (ARAI), સોસાયટી ઓફ ઇન્ડિયન ઓટોમોબાઇલ મેન્યુફેક્ચરર્સ (SIAM), ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ પેટ્રોલિયમ (IIP) અને ઇન્ડિયન ઓઇલ કોર્પોરેશન (IOC) જેવી દેશની અગ્રણી સંસ્થાઓ સામેલ હતી. BS-III, BS-IV, અને BS-VI ધોરણો ધરાવતા ટુ-વ્હીલર અને ફોર-વ્હીલર વાહનો પર આ પરીક્ષણો હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા.
૨૩ કરોડથી વધુ વાહનોનો અનુભવ અને દસ્તાવેજી પુરાવા
સરકારે સંસદને માહિતી આપતા જણાવ્યું કે, દેશમાં હાલમાં ૨૦ કરોડ (200 મિલિયન) થી વધુ ટુ-વ્હીલર અને ૩ કરોડ (30 મિલિયન) થી વધુ કાર E15+ અને E19-E20 મિશ્રિત પેટ્રોલનો ઉપયોગ કરી રહી છે.
એક મુખ્ય કાર ઉત્પાદક કંપનીના તાજેતરના સર્વિસિંગ ડેટાનો ઉલ્લેખ કરતા સરકારે જણાવ્યું કે, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ દરમિયાન આશરે ૨.૮૪ કરોડ (૨૮.૪ મિલિયન) વાહનોની સર્વિસિંગ કરવામાં આવી હતી. આશ્ચર્યજનક રીતે, આમાંથી લગભગ ૧.૫ કરોડ વાહનો મૂળરૂપે E20 ઇંધણ માટે પ્રમાણિત નહોતા. છતાં પણ વાહન ઉત્પાદકોના સર્વિસ રેકોર્ડ્સમાં E20 ના કારણે એન્જિન ખરાબ થવા કે જાળવણી ખર્ચ વધવા જેવી અસામાન્ય સમસ્યાઓ નોંધાઈ નથી.
વિપક્ષી ચિંતાઓ વચ્ચે સરકારનો બચાવ
જૂના વાહનોની સુસંગતતા, માઇલેજમાં ઘટાડો અને સર્વિસિંગ ખર્ચ વધવાની વિપક્ષો અને ગ્રાહક સંગઠનોની ચિંતાઓ સામે સરકારે તથ્યો રજૂ કર્યા છે. સરકારના મતે, E20 ઇંધણ વધુ સારો ડ્રાઇવિંગ અનુભવ પૂરો પાડે છે અને કાર્બન ઉત્સર્જનમાં આશરે ૩૦ ટકા સુધીનો ઘટાડો કરે છે.
મુખ્ય ધ્યેય: ઊર્જા આત્મનિર્ભરતા અને પર્યાવરણ સુરક્ષા
કેન્દ્ર સરકારે ઇથેનોલ મિશ્રણને દેશની ઊર્જા સુરક્ષા સાથે જોડતા ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે આ નિર્ણય માત્ર પ્રદૂષણ ઘટાડવા પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ ભારતને ઊર્જા ક્ષેત્રે આત્મનિર્ભર બનાવવાનો છે:
ક્રૂડ આયાતમાં ઘટાડો: ઇથેનોલ મિશ્રણથી વિદેશી ક્રૂડ ઓઇલ પરની નિર્ભરતા ઘટી છે અને અબજો ડોલરનું વિદેશી હૂંડિયામણ બચ્યું છે.
ખેડૂતોને ફાયદો: ઇથેનોલ ઉત્પાદન વધવાથી દેશના શેરડી અને અનાજ પકવતા ખેડૂતોની આવકમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે.
વૈશ્વિક કટોકટી સામે રક્ષણ: પશ્ચિમ એશિયામાં હાલમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ વચ્ચે પણ સ્થાનિક સ્તરે પેટ્રોલના ભાવ સ્થિર રાખવામાં ઇથેનોલ મિશ્રણે મોટી ભૂમિકા ભજવી છે.
