‘વાણિજ્યિક શિપિંગ પર હુમલા અસ્વીકાર્ય’: ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે ઈરાની વિદેશ મંત્રી સાથે વાતચીતમાં વ્યક્ત કરી ગંભીર ચિંતા
પશ્ચિમ એશિયામાં વધી રહેલા ભારે તણાવ અને દરિયાઈ માર્ગો પર વધી રહેલા જોખમો વચ્ચે ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચી સાથે ટેલિફોનિક વાતચીત કરી છે. આ મહત્વપૂર્ણ વાટાઘાટો દરમિયાન ભારતે વાણિજ્યિક શિપિંગ (વેપારી જહાજો) અને નાવિકો પર થઈ રહેલા હુમલાઓ સામે વિરોધ નોંધાવતા પોતાની “ઊંડી ચિંતા” વ્યક્ત કરી છે. ભારતે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યુ છે કે કોઈપણ સંજોગોમાં નિર્દોષ નાવિકો અને વેપારી જહાજોને નિશાન બનાવવાનું ટાળવું જોઈએ.
વેપારી જહાજો પરના હુમલા અસ્વીકાર્ય: ભારતનો કડક સંદેશ
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘X’ પર આ વાતચીત અંગે માહિતી આપતા લખ્યું કે, ઈરાની વિદેશ મંત્રી સાથે સમગ્ર પ્રદેશની વર્તમાન સ્થિતિ અંગે વિગતવાર ચર્ચા થઈ હતી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે વેપારી જહાજો અને તેમાં કામ કરતા ક્રૂ સભ્યોની સુરક્ષા સાથે કોઈ સમાધાન થઈ શકે નહીં.

એસ. જયશંકરનું ટ્વીટ:
“આજે સાંજે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચી સાથે ટેલિફોનિક વાતચીત થઈ. ક્ષેત્રમાં ચાલી રહેલી દુશ્મનાવટ અંગે અમે અમારી ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. કોઈપણ પક્ષ દ્વારા વાણિજ્યિક શિપિંગ અને નાવિકો પર કરાતા હુમલા અટકાવવા વિનંતી કરાઈ છે. ભારત કોઈપણ સ્વરૂપમાં આવા હુમલાની નિંદા કરે છે.”
વિદેશ મંત્રીએ વધુમાં ઉમેર્યું કે અરાઘચીએ પશ્ચિમ એશિયાની બદલાતી પરિસ્થિતિ અને ચાલી રહેલી રાજદ્વારી ચર્ચાઓ અંગે ઈરાનનો પક્ષ રજૂ કર્યો હતો. ભારતે આ સ્થિતિમાં શાંતિ જાળવવાની અપીલ કરતા સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારત હંમેશાં સંવાદ, વાતચીત અને રાજદ્વારી માર્ગે જ સમસ્યાઓના ઉકેલનો પક્ષધર રહ્યો છે.
ઈરાની મિસાઈલ હુમલામાં ભારતીય નાવિકનું મોત અને વધતો તણાવ
ભારતની આ કડક પ્રતિક્રિયા પાછળ તાજેતરમાં બનેલી દરિયાઈ ઘટનાઓ જવાબદાર છે. આ મહિનાની શરૂઆતમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) નજીક ઓમાનના પ્રાદેશિક પાણીમાંથી પસાર થઈ રહેલા યુએઈ (UAE)ના બે તેલ ટેન્કરો ‘મોમ્બાસા’ અને ‘અલ બાહિયાહ’ પર ઈરાની મિસાઈલથી હુમલો થયો હતો.
આ ભયાનક હુમલામાં જહાજ પર આગ લાગી ગઈ હતી, જેમાં એક ભારતીય નાવિકનું દુઃખદ મોત થયું હતું અને અન્ય છ ભારતીયો સહિત કુલ આઠ ક્રૂ સભ્યો ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા હતા. આ ઘટનાના માત્ર બે દિવસ પહેલાં જ સાયપ્રસના ધ્વજવાળા ‘GFS ગેલેક્સી’ જહાજ પર પણ હુમલો થયો હતો, જેમાં એક ભારતીય નાવિક ગુમ થયો હતો, જ્યારે ૧૦ અન્ય લોકોને સુરક્ષિત ઉગારી લેવાયા હતા.
આ ઘટનાઓ બાદ નવી દિલ્હીમાં વિદેશ મંત્રાલયે ઈરાનના ડેપ્યુટી ચીફ ઓફ મિશન, મોહમ્મદ જાવદ હોસેનીને સમન્સ પાઠવીને કડક શબ્દોમાં વિરોધ પત્ર સોંપ્યો હતો.
Had a tele-conversation with FM @araghchi of Iran this evening. Conveyed our deep concerns at the ongoing hostilities in the region.
Strongly urged that attacks on commercial shipping and seafarers be avoided under any circumstance. India condemns any such attack by any party.…
— Dr. S. Jaishankar (@DrSJaishankar) July 31, 2026
ઈરાનમાંથી ૨,૫૫૭ થી વધુ ભારતીયોનું રેસ્ક્યૂ
પશ્ચિમ એશિયામાં સંઘર્ષની શરૂઆત ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬માં થઈ હતી, જ્યારે ઇઝરાયલ અને અમેરિકાના સૈન્ય કાર્યવાહી બાદ સમગ્ર ક્ષેત્રમાં યુદ્ધ જેવી પરિસ્થિતિ સર્જાઈ હતી. યુદ્ધ શરૂ થયું ત્યારે ઈરાનમાં લગભગ ૧૦,૦૦૦ ભારતીયો વસવાટ કરતા હતા, જેમાં મોટાભાગે તબીબી શિક્ષણ મેળવતા વિદ્યાર્થીઓ, કામદારો અને માછીમારોનો સમાવેશ થતો હતો.
સરકારે ગુરુવારે સંસદમાં આપેલા જવાબમાં જણાવ્યું હતું કે કેન્દ્ર સરકારે કટોકટીના સમયે ઝડપી પગલાં ભરીને અત્યાર સુધીમાં ૨,૫૫૭ ભારતીય નાગરિકોને ઈરાનથી સુરક્ષિત રીતે ભારત પરત લાવવામાં મદદ કરી છે.
| વિગત | માહિતી |
| પરત લાવવામાં આવેલા ભારતીયો | ૨,૫૫૭ નાગરિકો |
| હાલમાં ઈરાનમાં બાકી રહેલા ભારતીયો | આશરે ૭,૦૦૦ નાગરિકો |
| મુખ્ય માર્ગ | તેહરાન દૂતાવાસ દ્વારા આર્મેનિયા અને અઝરબૈજાન સરહદ મારફતે |
રાજ્યસભામાં એક લેખિત જવાબ આપતા વિદેશ રાજ્યમંત્રી કીર્તિ વર્ધન સિંહે જણાવ્યું હતું કે તેહરાન સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસે ભારતીયોને આર્મેનિયા અને અઝરબૈજાનની સરહદો પાર કરાવીને ત્યાંથી કોમર્શિયલ ફ્લાઇટ્સ દ્વારા સ્વદેશ મોકલવાની વ્યવસ્થા કરી હતી.