હવે સ્પેશિયલાઇઝેશનના નામથી ઓળખાશે ડિગ્રી, UGCનું નવું નોટિફિકેશન જારી
યુનિવર્સિટી ગ્રાન્ટ્સ કમિશન (UGC) દ્વારા એલાઇડ અને હેલ્થકેર એજ્યુકેશન સાથે જોડાયેલા નિયમોમાં મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. આ નવા બદલાવ બાદ હવે માસ્ટર ઓફ ફિઝિયોથેરાપી (M.PT) અને માસ્ટર ઓફ ઓક્યુપેશનલ થેરાપી (M.OT) જેવી ડિગ્રીઓ માત્ર સામાન્ય નામે નહીં, પરંતુ સંબંધિત સ્પેશિયલાઇઝેશન (વિશેષજ્ઞતા) ના નામ સાથે આપવામાં આવશે. યુજીસીનો આ નવો નિયમ આગામી શૈક્ષણિક સત્ર ૨૦૨૬-૨૭ થી અમલી બનશે. આ અંગે ૨૭ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ ના રોજ ગેઝેટ ઓફ ઇન્ડિયામાં સત્તાવાર જાહેરનામું પણ બહાર પાડવામાં આવ્યું છે, જે યુજીસીના ૨૦૧૪ ના ડિગ્રી સ્પેશિફિકેશન નોટિફિકેશનનો પાંચમો સુધારો છે.

M.OT અને M.PT માં કયા-કયા સ્પેશિયલાઇઝેશન સામેલ?
નવા માળખા હેઠળ બંને મુખ્ય માસ્ટર કોર્સમાં સ્પેશિયલાઇઝેશનની સ્પષ્ટ અને વિસ્તૃત યાદી તૈયાર કરવામાં આવી છે:
M.OT (માસ્ટર ઓફ ઓક્યુપેશનલ થેરાપી): આ બે વર્ષના કોર્સમાં કુલ ૮ મુખ્ય સ્પેશિયલાઇઝેશન જોડવામાં આવ્યા છે. જેમાં મસ્કુલોસ્કેલેટલ સાયન્સિસ, પિડિયાટ્રિક્સ એન્ડ નિયોનેટોલોજી, ન્યુરોસાયન્સિસ, મેન્ટલ હેલ્થ, કાર્ડિયોવેસ્ક્યુલર એન્ડ પલ્મોનરી સાયન્સિસ, રિહેબિલિટેશન, જેરિયાટ્રિક્સ અને હેન્ડ ઓન્કોલોજિકલ સાયન્સિસ સામેલ છે. તેમાં પ્રવેશ માટે સંબંધિત વિષયમાં બેચલર ડિગ્રી હોવી અનિવાર્ય રહેશે.
M.PT (માસ્ટર ઓફ ફિઝિયોથેરાપી): આ બે વર્ષના માસ્ટર કોર્સમાં પણ સ્પેશિયલાઇઝેશન આધારિત ડિગ્રીની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. જેમાં મસ્કુલોસ્કેલેટલ સાયન્સિસ, ન્યુરોસાયન્સિસ, કાર્ડિયોવેસ્ક્યુલર એન્ડ પલ્મોનરી સાયન્સિસ, સ્પોર્ટ્સ સાયન્સિસ, પિડિયાટ્રિક્સ એન્ડ નિયોનેટલ સાયન્સિસ, ઓબ્સ્ટેટ્રિક્સ એન્ડ ગાયનેકોલોજી સાયન્સિસ, ઓન્કોલોજી સાયન્સિસ અને કોમ્યુનિટી રિહેબિલિટેશન સાયન્સિસને સ્થાન મળ્યું છે.
ભૂતપૂર્વ વિદ્યાર્થીઓને રાહત અને અન્ય આરોગ્યસંભાળ અભ્યાસક્રમોની તકો
વિદ્યાર્થીઓના મનમાં સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે શું આ ફેરફાર જૂના બેચના વિદ્યાર્થીઓ પર પણ લાગુ થશે? તો સ્પષ્ટ કરી દઈએ કે યુજીસીનો આ નવો નિયમ તે વિદ્યાર્થીઓ પર બિલકુલ લાગુ નહીં થાય, જેમણે શૈક્ષણિક સત્ર ૨૦૨૬-૨૭ પહેલાં M.PT અથવા M.OT માં પ્રવેશ લીધો છે. આવા જૂના વિદ્યાર્થીઓને પારંપરિક નિયમો અનુસાર જ ડિગ્રી પ્રદાન કરવામાં આવશે. નેશનલ કમિશન ફોર એલાઇડ એન્ડ હેલ્થકેર પ્રોફેશનલ્સ (NCAHP) પાસેથી મળેલા ઇનપુટના આધારે આ સમગ્ર વ્યવસ્થા તૈયાર કરવામાં આવી છે.
આ સુધારેલી યાદીમાં માત્ર ફિઝીયોથેરાપી અને ઓક્યુપેશનલ થેરાપી જ નહીં પરંતુ અન્ય ઘણા મહત્વપૂર્ણ મેડિકલ અને પેરામેડિકલ અભ્યાસક્રમોનો પણ સમાવેશ થાય છે. આમાંના મુખ્ય અભ્યાસક્રમોમાં મેડિકલ લેબોરેટરી સાયન્સ, મેડિકલ માઇક્રોબાયોલોજી, હેમેટોલોજી અને ટ્રાન્સફ્યુઝન મેડિસિન, હિસ્ટોલોજી અને સાયટોપેથોલોજી, એનેસ્થેસિયા અને ઓપરેશન થિયેટર ટેકનોલોજી, પોષણ અને ડાયેટિક્સ, મેડિકલ રેડિયોલોજી અને ઇમેજિંગ ટેકનોલોજી, રેડિયેશન થેરાપી, ન્યુક્લિયર મેડિસિન, મેડિકલ ફિઝિક્સ, ડાયાલિસિસ અને રેસ્પિરેટરી ટેકનોલોજીનો સમાવેશ થાય છે.
આ ઉપરાંત, હેલ્થ ઇન્ફોર્મેશન મેનેજમેન્ટ સાથે જોડાયેલા બી.એસસી (B.Sc.) અને એમ.એસસી (M.Sc.) કોર્સને પણ આ નવી વ્યવસ્થાનો હિસ્સો બનાવવામાં આવ્યા છે, જેમાં બેચલર કોર્સનો ન્યૂનતમ સમયગાળો ચાર વર્ષ અને માસ્ટર કોર્સનો સમયગાળો બે વર્ષ નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. યુજીસીના આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એલાઇડ અને હેલ્થકેર પ્રોફેશનલ્સની ડિગ્રીઓને વૈશ્વિક સ્તરે સ્પષ્ટ ઓળખ અપાવવાનો છે જેથી વિદ્યાર્થીઓ પોતાની કુશળતાના બળે સરળતાથી વધુ સારી તકો મેળવી શકે.
