ડિજિટલ યુગમાં બાળકોની આંખોની સુરક્ષા અનિવાર્ય: અમદાવાદ સિવિલ હોસ્પિટલ ખાતે નેત્ર જાગૃતિ અભિયાન
માનવ શરીરના સૌથી સંવેદનશીલ અને કિંમતી અંગ સમાન આંખોના સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે જનજાગૃતિ ફેલાવવાના ઉદ્દેશથી અમદાવાદની અસારવા સિવિલ હોસ્પિટલ ખાતે ૨૭મા ‘વિશ્વ દૃષ્ટિ દિવસ’ની ભવ્ય રાજ્યકક્ષાની ઉજવણી કરવામાં આવી હતી. શહેરી વિકાસ રાજ્ય મંત્રી દર્શનાબેન વાઘેલાની ખાસ ઉપસ્થિતિમાં યોજાયેલા આ કાર્યક્રમમાં નાગરિકોમાં નેત્ર આરોગ્યનું મહત્ત્વ સમજાવવા પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. આ અવસરે રાજ્યભરમાંથી આવેલા તબીબો, આરોગ્યકર્મીઓ અને નર્સિંગના વિદ્યાર્થીઓ મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
આંખોનું સ્વાસ્થ્ય અને ઉંમર સાથે જોડાયેલી ગેરસમજો
આ પ્રસંગે ઉપસ્થિત જનમેદનીને સંબોધતા રાજ્ય મંત્રી દર્શનાબેન વાઘેલાએ જણાવ્યું હતું કે આંખો વગર આ રંગબેરંગી દુનિયાની કલ્પના પણ અશક્ય છે. આપણા શરીરમાં આંખો એ સૌથી મહત્ત્વનું માધ્યમ છે, પરંતુ ઘણીવાર આપણે તેની કાળજી રાખવામાં ચૂક કરી બેસીએ છીએ. ખાસ કરીને ગ્રામ્ય અને અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં લોકો આંખની તકલીફોને માત્ર ‘ઉંમર વધવાની નિશાની’ માનીને નજરઅંદાજ કરી દેતા હોય છે.
આવું કરવાથી નાની બીમારી પણ ગંભીર રૂપ ધારણ કરી શકે છે. આ ગેરસમજ દૂર કરવા માટે રાજ્ય સરકાર અને વિવિધ સામાજિક સંસ્થાઓ દ્વારા ગામડે-ગામડે નેત્ર તપાસ કેમ્પ યોજવામાં આવી રહ્યા છે, જેથી દર્દીઓનું સમયસર નિદાન થઈ શકે અને તેઓ અંધત્વના શિકાર બનતા અટકે.
મોતિયાની સર્જરીમાં ગુજરાત સમગ્ર દેશમાં અગ્રેસર
સરકારી આરોગ્ય માળખાની ઉપલબ્ધિઓ વિશે વાત કરતા મંત્રીએ ગર્વ સાથે જણાવ્યું હતું કે મોતિયાના ઓપરેશન (Cataract Surgery) કરવાની બાબતમાં ગુજરાતે સમગ્ર દેશમાં પ્રથમ સ્થાન હાંસલ કર્યું છે. ખાનગી હોસ્પિટલોમાં આ પ્રકારની અત્યાધુનિક શસ્ત્રક્રિયાનો ખર્ચ સામાન્ય રીતે ૬૦,૦૦૦ રૂપિયાથી લઈને ૧,૦૦,૦૦૦ રૂપિયા સુધી થતો હોય છે, જે સામાન્ય અને મધ્યમ વર્ગના પરિવાર માટે ઘણો મોંઘો સાબિત થાય છે.
પરંતુ ગુજરાત સરકારની સુસજ્જ સિવિલ હોસ્પિટલો અને સરકારી આરોગ્ય કેન્દ્રોમાં આ તમામ સારવાર તદ્દન નિઃશુલ્ક પૂરી પાડવામાં આવે છે. હજારો લોકોએ આ યોજનાનો લાભ લઈને પોતાની ગુમાવેલી દૃષ્ટિ પાછી મેળવી છે. આ ઉપરાંત, હોસ્પિટલોને આધુનિક મશીનરી અને સાધનોથી સજ્જ કરવામાં સ્થાનિક લોકપ્રતિનિધિઓનો સહયોગ પણ મોટો ભાગ ભજવી રહ્યો છે.
ડિજિટલ યુગમાં વધતો સ્ક્રીન ટાઈમ અને બાળકોની આંખોની સુરક્ષા
આજના આધુનિક અને ડિજિટલ યુગમાં બાળકોના હાથમાં સતત મોબાઈલ, ટેબ્લેટ અને લેપટોપ રહેતા હોય છે, જેના કારણે નાના બાળકોની આંખો પર ખૂબ જ માઠી અસરો પડી રહી છે. આ ગંભીર વિષય પર ચિંતા વ્યક્ત કરતા મંત્રીએ વાલીઓને વિશેષ તકેદારી રાખવાની સલાહ આપી હતી. લાંબા સમય સુધી સ્ક્રીન સામે બેસી રહેવાથી આંખોમાં શુષ્કતા, નંબર વધવા અને નાની ઉંમરે દૃષ્ટિ નબળી પડવાની સમસ્યાઓ વધી રહી છે.
બાળકોમાં દૃષ્ટિ સંબંધિત કોઈપણ ખામી કે નાની ઉંમરે જોવા મળતા મોતિયાના લક્ષણોને વહેલી તકે ઓળખી શકાય તે માટે સમયાંતરે આંખોની નિયમિત તપાસ કરાવવી અત્યંત આવશ્યક છે. વાલીઓએ બાળકોના સ્ક્રીન ટાઈમ પર અંકુશ રાખવો જોઈએ તેવી તાકીદ પણ કરવામાં આવી હતી.
તબીબી માર્ગદર્શન અને જાગૃતિના વિશેષ સત્રો
આ કાર્યક્રમ દરમિયાન અસારવા સિવિલ હોસ્પિટલના નેત્ર રોગ (ઓપ્થાલમોલોજી) વિભાગના નિષ્ણાત તબીબો દ્વારા ખૂબ જ ઉપયોગી તબીબી માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું હતું. તબીબોએ વર્તમાન સમયમાં વધતા સ્ક્રીન ટાઈમ વચ્ચે આંખોની કાળજી કેવી રીતે રાખવી, મોતિયો, જામર (ગ્લુકોમા) જેવા ગંભીર નેત્ર રોગોના પ્રારંભિક લક્ષણો અને તેના સમયસરના ઉપચારો વિશે વિગતવાર માહિતી આપી હતી.
આંખોના સ્વાસ્થ્ય માટે ‘૨૦-૨૦-૨૦’ નો નિયમ અપનાવવા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો, જેનાથી ડિજિટલ આઈ સ્ટ્રેઈન (આંખોનો થાક) થી બચી શકાય છે.
સ્વૈચ્છિક સંસ્થાઓનું સન્માન અને સામૂહિક સંકલ્પ
ગ્રામ્ય તથા અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં નેત્ર આરોગ્યની ઉત્તમ સેવાઓ પહોંચાડતી અને અથાક પ્રયાસો કરતી વિવિધ સ્વૈચ્છિક તથા સેવાભાવી સંસ્થાઓના ઉત્કૃષ્ટ કાર્યોનેિરુદાવવા માટે તેમને રાજ્યમંત્રીના હસ્તે વિશેષ સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ પ્રસંગે સિવિલ હોસ્પિટલના મેડિકલ સુપ્રિન્ટેન્ડેન્ટ ડૉ. રાકેશ જોષી, નેત્ર રોગ વિભાગના વડા, સિનિયર ડૉક્ટરો તેમજ બહોળી સંખ્યામાં દર્દીઓ અને નાગરિકો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
