નકલી ઈ-ચલણથી લાખોની ઠગાઈ, મુંબઈથી બેંક કર્મચારીની ધરપકડ!
આજના ડિજિટલ યુગમાં સ્માર્ટફોન આપણું જીવન સરળ બનાવવાની સાથે-સાથે જોખમી પણ સાબિત થઈ રહ્યો છે. મોબાઈલ પર આવતો એક નાનકડો ટ્રાફિક ચલણનો મેસેજ તમારી આખી જિંદગીની કમાણી ક્ષણવારમાં સાફ કરી શકે છે. સાયબર અપરાધીઓ હવે સરકારી વિભાગો અને અધિકારીઓના નામનો દુરુપયોગ કરીને ભોળા નાગરિકોને પોતાની જાળમાં ફસાવી રહ્યા છે.
તાજેતરમાં જ આવો જ એક ચોંકાવનારો મામલો ઓડિશાના રાઉરકેલાથી સામે આવ્યો છે, જ્યાં એક નકલી ઈ-ચલણના માધ્યમથી એક વ્યક્તિના બેંક ખાતામાંથી અંદાજે 6 લાખ રૂપિયા સેરવી લેવામાં આવ્યા. આ મામલે પોલીસે મુંબઈથી એક બેંક કર્મચારીની ધરપકડ કરી છે, જેણે આ કૌભાંડમાં મોટો ખુલાસો કર્યો છે.
વોટ્સએપ પર આવ્યો હતો નકલી ચલણનો મેસેજ
ઘટનાની શરૂઆત ત્યારે થઈ જ્યારે રાઉરકેલાના એક રહેવાસીને 30 મેની રાત્રે અંદાજે 10:30 વાગ્યે વોટ્સએપ પર ટ્રાફિક ઈ-ચલણ સાથે જોડાયેલો એક મેસેજ મળ્યો. આ મેસેજમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે વાહન પર ટ્રાફિક નિયમ તોડવા બદલ દંડ ફટકારવામાં આવ્યો છે અને તેને ભરપાઈ કરવા માટે પ્રાદેશિક પરિવહન કાર્યાલય (RTO) ની લિંક પર જઈને માત્ર 500 રૂપિયાનો ઓનલાઈન દંડ ભરવાનો રહેશે.
સામાન્ય નાગરિકની જેમ તે વ્યક્તિએ પણ આ મેસેજને સરકારી ચલણનો સત્તાવાર સંદેશ સમજી લીધો અને તેમાં આપેલી લિંક પર ક્લિક કરી દીધું. જેવું લિંક ખોલવામાં આવી, તરત જ ફોનમાં એક એપીકે (APK) ફાઈલ ડાઉનલોડ થઈ ગઈ. સાયબર ઠગોએ આ જ એપીકે ફાઈલનો હથિયાર તરીકે ઉપયોગ કરીને ફોનનો એક્સેસ મેળવી લીધો અને મોટી છેતરપિંડી આચરી.
6 UPI ટ્રાન્ઝેક્શન દ્વારા ઉપાડી લીધા રૂ. 5.99 લાખ
લિંક ખોલ્યા અને એપીકે ફાઈલ ડાઉનલોડ થયાના થોડા જ સમય બાદ પીડિતના મોબાઈલ પર સતત ઓટીપી (OTP) આવવા લાગ્યા. જ્યારે તેમણે ગભરાઈને પોતાનું બેંક અકાઉન્ટ ચેક કર્યું, ત્યારે તેમના હોશ ઉડી ગયા. તેમની જાણ કે મંજૂરી વગર ખાતામાંથી એક પછી એક કુલ છ યુપીઆઈ (UPI) ટ્રાન્ઝેક્શન થઈ ચૂક્યા હતા.
આ નકલી અને ગેરકાયદેસર વ્યવહારો દ્વારા ખાતામાંથી આશરે 5.99 લાખ રૂપિયા ઉપાડી લેવામાં આવ્યા હતા. આર્થિક ફટકો પડ્યા બાદ પીડિતે તાત્કાલિક પોલીસ સ્ટેશનમાં જઈને ફરિયાદ નોંધાવી. રાઉરકેલા પોલીસે આ મામલાની ગંભીરતાને સમજીને બેંક અકાઉન્ટ્સ અને ડિજિટલ લેણ-દેણના રેકોર્ડની ઊંડાણપૂર્વક તપાસ શરૂ કરી.
મુંબઈથી એચડીએફસી બેંકના કર્મચારીની ધરપકડ
પોલીસની ટેક્નિકલ અને સાયબર ટીમ દ્વારા કરવામાં આવેલી સઘન તપાસ દરમિયાન ચોંકાવનારી વિગતો બહાર આવી. પોલીસે મુંબઈના કાલાચૌકી વિસ્તારમાં રહેતા 35 વર્ષીય ચેતન શરદ કુરાડે નામના શખ્સની ધરપકડ કરી છે. પોલીસ તપાસમાં ખુલાસો થયો કે આરોપી એચડીએફસી (HDFC) બેંકના ઇન્શ્યોરન્સ ડિવિઝનમાં નોકરી કરતો હતો અને બેંક કર્મચારી હોવાના નાતે તે આ ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિમાં સંડોવાયેલો હતો.
હાલ પોલીસ આ સાયબર ઠગાઈના નેટવર્કમાં સામેલ તેના અન્ય ચાર ફરાર સાથીઓની પણ સઘન શોધખોળ કરી રહી છે. તપાસ એજન્સીઓ એ વાતની પણ પતા મેળવી રહી છે કે આ ઠગી દ્વારા પડાવવામાં આવેલી રકમ કયા-કયા બેંક ખાતાઓમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી હતી અને આ ગેંગના તાર દેશના અન્ય કયા રાજ્યો કે કેસો સાથે જોડાયેલા છે.
આવા નકલી મેસેજ અને સાયબર ફ્રોડથી કેવી રીતે બચવું?
આજના સમયમાં સાયબર અપરાધોથી સુરક્ષિત રહેવા માટે સાવચેતી જ સૌથી મોટું હથિયાર છે. થોડીક સતર્કતા તમને લાખો રૂપિયાનું નુકસાન થતા બચાવી શકે છે:
અજાણી લિંકથી દૂર રહો: ક્યારેય પણ વોટ્સએપ કે એસએમએસ પર આવેલા કોઈપણ અજાણ્યા મેસેજની લિંક પર ક્લિક કરીને APK ફાઈલ ડાઉનલોડ ન કરો. સરકારી વિભાગો ક્યારેય વોટ્સએપ પર એપીકે ફાઈલ મોકલીને દંડ નથી ભરવાાવતા.
સત્તાવાર વેબસાઇટનો ઉપયોગ કરો: ટ્રાફિક ચલણ કે દંડની સાચી માહિતી મેળવવા માટે માત્ર સત્તાવાર સરકારી પોર્ટલ અથવા ‘પરિવહન’ (Parivahan) ની અધિકૃત વેબસાઇટનો જ ઉપયોગ કરો.
ઓટીપી શેર ન કરો: તમારા બેંક ખાતાનો કોઈ પણ ઓટીપી (OTP), યુપીઆઈ પિન (UPI PIN) કે પાસવર્ડ ક્યારેય પણ કોઈની સાથે ફોન પર શેર કરશો નહીં.
તરત ફરિયાદ કરો: જો તમારા બેંક ખાતામાંથી શંકાસ્પદ કે અચાનક કોઈ લેણ-દેણ થાય, તો તુરંત જ તમારી બેંકનો સંપર્ક કરો અને ખાતું બ્લોક કરાવો. આ સાથે જ કેન્દ્ર સરકારની સાયબર ક્રાઈમ હેલ્પલાઈન નંબર 1930 પર તુરંત કોલ કરીને ફરિયાદ નોંધાવો, જેથી સમયસર નાણાં અટકાવી શકાય.
