EPFO નો મોટો નિર્ણય! હવે PF માંથી 75% પૈસા ઉપાડવા થયા સરળ
દેશના કરોડો નોકરિયાત વર્ગ માટે એમ્પ્લોઇઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઇઝેશન (EPFO) તરફથી એક અત્યંત રાહતભર્યા સમાચાર સામે આવ્યા છે. હવે કર્મચારીઓ માટે શિક્ષણ, લગ્ન, તબીબી સારવાર અને અચાનક આવી પડતી નાણાકીય કટોકટી જેવા મહત્વપૂર્ણ ખર્ચાઓ માટે પોતાના પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PF) ખાતામાંથી પૈસા ઉપાડવા પહેલા કરતા ઘણા સરળ બની ગયા છે.
અગાઉ કર્મચારીઓને પૈસા ઉપાડવાના દરેક અલગ-અલગ કારણ મુજબ જટિલ નિયમો અને શરતોનું પાલન કરવું પડતું હતું, જેના કારણે સામાન્ય સભ્યો ઘણીવાર મૂંઝવણમાં મુકાતા હતા. પરંતુ હવે EPFO એ આ તમામ જોગવાઈઓને સરળ બનાવી દીધી છે, જેથી સભ્યો સરળતાથી સમજી શકે કે તેઓ ક્યારે અને કેટલા પૈસા ઉપાડી શકે છે.
નવા સુધારેલા નિયમો હેઠળ, પાત્રતા ધરાવતા કર્મચારીઓ તેમના કુલ PF બેલેન્સના ૭૫ ટકા સુધીની રકમ ઉપાડી શકે છે. ખાસ વાત એ છે કે આ બેલેન્સમાં કર્મચારી અને કંપની (એમ્પ્લોયર) બંનેના યોગદાનની સાથે તેના પર જમા થયેલા વ્યાજનો પણ સમાવેશ થાય છે. જોકે, કર્મચારીઓની નિવૃત્તિ પછીની આર્થિક સુરક્ષા જળવાઈ રહે તે હેતુથી ખાતામાં ઓછામાં ઓછું ૨૫ ટકા બેલેન્સ જાળવી રાખવું ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું છે.
EPFO ના નવા ઉપાડના નિયમો શું છે?
સમગ્ર પ્રક્રિયાને પારદર્શક અને સરળ બનાવવા માટે EPFO એ અગાઉની ૧૩ અલગ-અલગ ઉપાડની જોગવાઈઓને ભેગી કરીને માત્ર ત્રણ મુખ્ય શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરી દીધી છે:
જરૂરી જરૂરિયાતો (Essential Needs): આ શ્રેણીમાં બીમારીની સારવાર, શિક્ષણ અને લગ્ન સંબંધિત ખર્ચાઓને આવરી લેવામાં આવ્યા છે.
આવાસની જરૂરિયાતો (Housing Needs): આમાં નવું ઘર ખરીદવા, મકાન બાંધવા, હોમ લોનની ચુકવણી કરવા અને ઘરના સમારકામ કે રિનોવેશન માટેના ઉપાડનો સમાવેશ થાય છે.
વિશેષ સંજોગો (Special Circumstances): આ ત્રીજી અને અત્યંત ઉપયોગી શ્રેણી સભ્યોને કોઈપણ ચોક્કસ કારણ આપ્યા વિના કપરા સંજોગોમાં પોતાની PF બચતનો ઉપયોગ કરવાની છૂટ આપે છે.
આ ઉપરાંત, એક અન્ય મોટો ફેરફાર લઘુત્તમ નોકરીના સમયગાળાને લઈને કરવામાં આવ્યો છે. હવે કર્મચારીઓએ આ શ્રેણીઓ હેઠળ આંશિક ઉપાડ (Partial Withdrawal) માટે પાત્ર બનવા માટે માત્ર ૧૨ મહિનાની EPF સભ્યપદ (સર્વિસ) પૂર્ણ કરવી જરૂરી છે, જે નિયત શરતોને આધીન રહેશે.
શિક્ષણ માટે PF માંથી કેટલા પૈસા ઉપાડી શકાય?
કર્મચારીઓ પોતાના તેમજ પરિવારના પાત્ર સભ્યો (જેમ કે બાળકો) ના ઉચ્ચ શિક્ષણ સંબંધિત ખર્ચાઓને પહોંચી વળવા માટે પોતાની PF બચતનો ઉપયોગ કરી શકે છે. નવા સરળ નિયમો હેઠળ, સમગ્ર EPF સભ્યપદના સમયગાળા દરમિયાન શિક્ષણ સંબંધિત ખર્ચાઓ માટે કુલ ૧૦ વખત પૈસા ઉપાડવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.
અગાઉના નિયમો મુજબ શિક્ષણ અને લગ્ન બંને માટે મળીને સમગ્ર નોકરી દરમિયાન માત્ર ૩ વખત જ ઉપાડ કરવાની સંયુક્ત મર્યાદા હતી, જે હવે વધારી દેવામાં આવી છે. કર્મચારી કેટલી રકમ ઉપાડી શકે છે તે તેના PF ખાતામાં ઉપલબ્ધ પાત્ર બેલેન્સ પર નિર્ભર રહેશે.
લગ્ન પ્રસંગ માટે PF ઉપાડવાના નિયમોમાં શું ફેરફાર થયો?
EPFO એ પરિવારમાં આવતા લગ્ન પ્રસંગો માટે પણ ઉપાડના નિયમોમાં મોટી રાહત આપી છે. નવા નિયમો મુજબ, સભ્યો હવે તેમના EPF સભ્યપદ દરમિયાન લગ્નના ખર્ચ માટે કુલ ૫ વખત પૈસા ઉપાડી શકે છે.
સૌથી મોટી રાહતની વાત એ છે કે આ ૫ ઉપાડની મર્યાદા શિક્ષણ માટે મળતા ૧૦ ઉપાડથી સંપૂર્ણપણે અલગ છે. આ સુધારેલા નિયમો એવા કર્મચારીઓને મોટી આર્થિક સુગમતા પૂરી પાડે છે જેમને પરિવારના મોટા પ્રસંગો માટે આર્થિક ટેકાની જરૂર હોય છે. જોકે, ઉપાડવામાં આવતી રકમ ૭૫ ટકાની મહત્તમ મર્યાદા અને ખાતામાં ૨૫ ટકા લઘુત્તમ બેલેન્સ જાળવવાની શરતને આધીન રહેશે.
તબીબી કટોકટી અને અણધાર્યા ખર્ચ માટે શું છે જોગવાઈ?
કર્મચારીઓ પોતાના અથવા પરિવારના સભ્યોની ગંભીર બીમારીની સારવાર માટે પણ PF ના નાણાં ઉપાડી શકે છે. સુધારેલા માળખા હેઠળ, બીમારી સંબંધિત એડવાન્સ ઉપાડ માટે સંખ્યાની કોઈ નિશ્ચિત મર્યાદા રાખવામાં આવી નથી, જોકે દરેક ક્લેમ માટે જરૂરી તબીબી અને નિયત શરતો પૂરી કરવી આવશ્યક છે.
આ ઉપરાંત, અન્ય કોઈ પણ અચાનક આવી પડતી નાણાકીય કટોકટી માટે સભ્યો ‘વિશેષ સંજોગો’ (Special Circumstances) શ્રેણીનો ઉપયોગ કરી શકે છે. આ જોગવાઈ હેઠળ, પાત્ર સભ્યો કોઈપણ ચોક્કસ કારણ જણાવ્યા વિના એક નાણાકીય વર્ષમાં બે વખત સુધી પૈસા ઉપાડી શકે છે. જ્યારે કર્મચારીઓ સામે અણધાર્યા ખર્ચાઓ આવી પડે અને તાત્કાલિક બચતની જરૂર હોય, ત્યારે આ સુવિધા અત્યંત આશીર્વાદરૂપ સાબિત થાય છે.
