વિપક્ષના આરોપોનો ચૂંટણી પંચે આપ્યો જડબાતોડ જવાબ! કહ્યું, ‘SIR સંબંધિત ઘટનાઓ વધારી-ચઢાવીને રજૂ કરાઈ’.
ચૂંટણી પંચના જણાવ્યા અનુસાર, સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR) સંબંધિત ઘટનાઓને વધારી-ચઢાવીને રજૂ કરવામાં આવી રહી છે. વિપક્ષી નેતાઓ પોતાના રાજકીય હિતો સાધવા માટે આવું કરી રહ્યા છે.
સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR) ને લઈને ચૂંટણી પંચે સુપ્રીમ કોર્ટમાં સોગંદનામું (Halafnama) દાખલ કર્યું છે. આ સોગંદનામામાં ચૂંટણી પંચે સુપ્રીમ કોર્ટને જણાવ્યું છે કે પશ્ચિમ બંગાળમાં મતદાર યાદીઓના વિશેષ સઘન પુનરીક્ષણ (SIR) ના કારણે મોટા પાયે મતદારોના મતાધિકારથી વંચિત થવાના આક્ષેપોને ખૂબ જ વધારી-ચઢાવીને રજૂ કરવામાં આવ્યા છે. પંચે કહ્યું છે કે અંતર્નિહિત રાજકીય હિતો સાધવા માટે આવું કરવામાં આવી રહ્યું છે.
સાંસદ ડોલા સેન દ્વારા 24 જૂન અને 27 ઑક્ટોબર 2025 ના રોજ જારી કરાયેલા SIR આદેશોની કાયદેસરતાને પડકારતી જાહેર હિતની અરજી (PIL) દાખલ કરવામાં આવી હતી. તેના જવાબમાં પંચ દ્વારા દાખલ કરાયેલા જવાબી સોગંદનામામાં, પંચે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે આ પ્રક્રિયા બંધારણીય રીતે ફરજિયાત, સુસ્થાપિત અને નિયમિત રીતે સંચાલિત કરવામાં આવે છે.
ચૂંટણી પંચનો તર્ક
ચૂંટણી પંચનો તર્ક છે કે મતદાર યાદીઓની શુદ્ધતા અને અખંડિતતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે આ પ્રક્રિયા આવશ્યક છે, જેને ટી.એન. શેષન, સીઈસી વિરુદ્ધ ભારત સરકાર (1995) ના કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત છે. પંચે ભારપૂર્વક કહ્યું કે SIR બંધારણના અનુચ્છેદ 324 અને જનપ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમ, 1950 ની કલમ 15, 21 અને 23 પર આધારિત છે, જે ચૂંટણી પંચને જરૂર પડ્યે મતદાર યાદીઓમાં વિશેષ સંશોધન (Special Amendment) કરવાનો અધિકાર આપે છે.
શા માટે જરૂરી છે SIR?
સોગંદનામામાં કહેવામાં આવ્યું છે કે 1950 ના દાયકાથી આ પ્રકારના સંશોધનો સમયાંતરે કરવામાં આવે છે, જેમાં 1962-66, 1983-87, 1992, 1993, 2002 અને 2004 જેવા વર્ષોમાં દેશવ્યાપી સંશોધનો સામેલ છે.
છેલ્લા બે દાયકામાં ઝડપથી વધતા શહેરીકરણ અને મતદારોની વધતી ગતિશીલતા (Mobility) નો હવાલો આપતા ચૂંટણી પંચે કહ્યું કે મોટા પાયે મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરવા અને દૂર કરવાની પ્રક્રિયા એક નિયમિત પ્રચલન બની ગઈ છે, જેનાથી પુનરાવર્તિત (Duplicate) અને ખોટી એન્ટ્રીઝનું જોખમ વધી રહ્યું છે. પંચે કહ્યું છે કે આ ચિંતાઓ અને દેશભરના રાજકીય પક્ષોની સતત ફરિયાદોને કારણે, અખિલ ભારતીય સ્તર પર વિશેષ સઘન પુનરીક્ષણનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો.
