જો તમારા કોઈ બેંક ખાતામાં છેલ્લા 2 વર્ષથી કોઈ લેવડ-દેવડ નથી થઈ, તો બેંક તેને ‘ડોરમેન્ટ’ અથવા નિષ્ક્રિય ખાતાની શ્રેણીમાં નાખી દે છે. વધુમાં, જો 10 વર્ષ સુધી ખાતા પર કોઈ દાવો કરવામાં ન આવે, તો તે રકમ RBI ના ‘ડિપોઝિટર એજ્યુકેશન એન્ડ અવેરનેસ’ (DEA) ફંડમાં મોકલી દેવામાં આવે છે. પરંતુ સારા સમાચાર એ છે કે, આ પૈસા તમારા જ રહે છે અને તમે તેને ગમે ત્યારે પાછા મેળવી શકો છો.
પૈસા પાછા મેળવવાની સરળ પ્રક્રિયા
RBI ના જણાવ્યા અનુસાર, તમારે તમારી બેંકની કોઈપણ નજીકની શાખામાં જઈને નીચે મુજબના પગલાં લેવાના રહેશે:
- KYC દસ્તાવેજો: તમારે તમારું આધાર કાર્ડ, પાન કાર્ડ, પાસપોર્ટ કે વોટર આઈડી જેવા ઓળખના પુરાવા સાથે રાખવા પડશે.
- ફોર્મ સબમિશન: બેંકમાં જઈને એક નિર્ધારિત ફોર્મ ભરીને જૂના ખાતાને ફરી સક્રિય કરવા અથવા રકમ પાછી મેળવવા માટે અરજી કરવાની રહેશે.
- વેરિફિકેશન: બેંક તમારા દસ્તાવેજોની તપાસ કરશે અને ખાતરી થયા પછી તમારા પૈસા વ્યાજ સહિત (જો લાગુ પડતું હોય તો) પરત કરી દેવામાં આવશે.
UDGAM પોર્ટલ: ઘરે બેઠા ચેક કરો તમારી જમા રકમ
RBI એ ગ્રાહકોની સુવિધા માટે UDGAM પોર્ટલ શરૂ કર્યું છે. આ પોર્ટલની મદદથી તમે જાણી શકો છો કે કોઈ પણ બેંકમાં તમારા નામ પર ‘અનક્લેમ્ડ ડિપોઝિટ’ (દાવો ન કરાયેલી રકમ) પડી છે કે નહીં.
- UDGAM પોર્ટલ પર લોગ-ઈન કરો.
- તમારું નામ, બેંકનું નામ અને પાન કાર્ડ અથવા જન્મ તારીખ જેવી વિગતો દાખલ કરો.
- થોડી જ મિનિટોમાં સ્ક્રીન પર દેખાશે કે તમારા નામે કોઈ ભૂલાયેલા ખાતામાં પૈસા જમા છે કે નહીં.
ડિસેમ્બર 2025 સુધી ખાસ તક
RBI એ જાહેરાત કરી છે કે ડિસેમ્બર 2025 સુધી દેશના દરેક જિલ્લામાં ખાસ ‘સ્પેશિયલ કેમ્પ’ (શિબિરો) નું આયોજન કરવામાં આવશે. જો તમારો કેસ જટિલ હોય અથવા તમે ઓનલાઈન ચેક ન કરી શકતા હોવ, તો તમે આ શિબિરમાં જઈને તમારી સંપત્તિ પર દાવો કરી શકો છો.
મહત્વની નોંધ: જો ખાતાધારકનું અવસાન થયું હોય, તો તેના કાયદેસરના વારસદારો પણ મૃત્યુના પ્રમાણપત્ર અને જરૂરી કાનૂની દસ્તાવેજો રજૂ કરીને આ રકમ મેળવી શકે છે.
તમારા મહેનતના પૈસા ક્યાંય ખોવાયા નથી. માત્ર થોડી જાગૃતિ અને સાચા દસ્તાવેજો સાથે તમે વર્ષો જૂની જમા પૂંજી વ્યાજ સાથે પાછી મેળવી શકો છો.
